هوشمندسازی بیمارستان و تأثیر آن بر امور مالی و مدیریتی
سنجه الف-۱-۳-۳: بیمارستان در زمینه هوشمندسازی و استفاده از روش‌های نوین فناوری در مدیریت پیشگام می‌باشد. (سطح ۳، وزن ۱)
این سنجه در استاندارد الف-۱-۳ («تصمیمات و اقدامات تیم رهبری و مدیریت مبتنی بر شواهد بوده و به تحقق نتایج متوازن می‌انجامد») کتاب راهنمای جامع استانداردهای اعتباربخشی ملی بیمارستان‌های ایران (ویرایش ششم) آمده است.
گام‌های ارزیابی
- تحلیل و مکتوب‌سازی فرایندهای فعلی
- شناسایی فرایندها و نقاطی که امکان انتقال داده در آن‌ها به‌صورت هوشمند وجود دارد
- پیاده‌سازی زیرساخت‌های هوشمندسازی بر اساس فرایندهای منتخب و اجرای فرایندها در بستر آن
- آموزش کارکنان درباره فرایندهای هوشمند‌شده
- پایش صحت کارکرد فرایندهای هوشمند‌شده
حداقل‌های بیمارستان هوشمند
۱. سامانه اطلاعات بیمارستانی یکپارچه و پرونده الکترونیک
- استقرار سامانه اطلاعات بیمارستانی (HIS) با پوشش فرایندهای بالینی و اداری منتخب (پذیرش، ترخیص، پرستاری، آزمایشگاه، تصویربرداری و …)
- یکپارچگی HIS با سایر زیرسیستم‌ها (از جمله LIS، PACS و سیستم داروخانه) بدون نیاز به ورود مضاعف اطلاعات
- ثبت الکترونیک کامل پرونده بالینی (دستورات پزشک، گزارش پرستاری و …) با قابلیت ردیابی و عدم امکان تغییر بدون ثبت اصلاحیه
- دسترسی سطح‌بندی‌شده کارکنان متناسب با نقش شغلی
- پشتیبان‌گیری منظم و برنامه تداوم خدمات در صورت قطعی سیستم
- امکان امضای دیجیتال برای کاربران پس از ثبت اطلاعات در پرونده
استقرار HIS باید به‌گونه‌ای باشد که از ورود موازی/
۲. ابزارهای پشتیبان تصمیم‌گیری بالینی
- هشدار الکترونیک تداخلات دارویی، آلرژی و دوز نامناسب هنگام تجویز الکترونیک
- هشدار خودکار برای مقادیر بحرانی آزمایشگاهی/
تصویربرداری - یادآوری الکترونیک اقدامات پیشگیرانه (مانند پروفیلاکسی ترومبوآمبولی وریدی و واکسیناسیون)
- هشدار درباره بیماران تعیین تکلیف نشده با اقامت بیش از ۶ ساعت یا ماندگاری بیش از ۱۲ ساعت در اورژانس
- هشدار درباره مصرف داروها با محدوده زمانی مشخص (داروهای خودبه‌خود متوقف‌شونده، آنتی‌بیوتیک‌های مشمول استواردشیپ و …)
- هشدار جداسازی و مراقبت بیماران با احتمال انتقال بیماری بر اساس نتایج پاراکلینیک
- محاسبه خودکار دوز داروها، تعیین سطح تریاژ در اورژانس و روش‌های نوین شناسایی بیماران (مانند QR Code)
۳. امنیت و محرمانگی اطلاعات الکترونیک
- سیاست مدون امنیت سایبری و حفاظت از داده بیماران/
کارکنان منطبق بر دستورالعمل‌های وزارت بهداشت - کنترل دسترسی با شناسه کاربری اختصاصی و رمز عبور شخصی (بدون استفاده اشتراکی از حساب کاربری)
- ثبت و پایش لاگ دسترسی به پرونده الکترونیک برای شناسایی دسترسی غیرمجاز
- رمزنگاری داده‌ها هنگام انتقال و ذخیره‌سازی و برنامه واکنش به حوادث سایبری
۴. تبادل الکترونیک اطلاعات با سامانه‌های کشوری
- اتصال HIS به سامانه‌های ملی سلامت (مانند پرونده الکترونیک سلامت ایرانیان – سپاس)
- استفاده از استانداردهای تبادل داده برای تبادل اطلاعات بین سیستمی
- ثبت و ارسال الکترونیک گزارش‌های الزامی (بیماری‌های واگیر، عفونت بیمارستانی) به سامانه‌های کشوری به‌جای ثبت دستی موازی
۵. واکنش در برابر بحران
- سیستم اعلام و اطفای حریق و هشدار نشت آب/
گاز - سیستم هشدار لرزه و هشدار نوسانات الکتریکی
- سیستم هشدار تغییر فشار و خلوص گازهای طبی
- سیستم کنترل هوشمند زیرساخت‌های تأسیساتی (گرمایش، سرمایش، تهویه و …)
ارتباط با امور مالی و مدیریتی در خود کتاب
- در سنجه الف-۱-۳-۱، راه‌اندازی گزارش‌سازی مدیریتی در سامانه اطلاعات بیمارستان و تعریف شاخص‌ها و گزارش‌گیری از آن‌ها، یکی از منابع قابل استناد دریافت گزارش در سطوح مختلف است (نقش اطلاعات مالی در تصمیم‌گیری مدیریت بیمارستان).
- در سنجه الف-۱-۶-۴، موارد بستری مجدد از سامانه اطلاعات بیمارستانی استخراج می‌شود و در الف-۱-۶-۵ ثبت ترخیص با مسئولیت شخصی ترجیحا در بستر HIS است.
- در سنجه الف-۱-۶-۶، وجود نظام ثبت اطلاعات حسابداری و سامانه اطلاعات حسابداری منطبق با آن که رخدادهای مالی را بر اساس عملیات برنامه‌ها ثبت کند، لازم است.
- در سنجه ب-۶-۱-۵، مسئول فنی داروخانه بر انتقال کامل و دقیق اطلاعات دارو و ملزومات مصرفی از پرونده به سامانه اطلاعات بیمارستان نظارت می‌کند.
- اتصال سامانه مدیریت تجهیزات پزشکی به پایگاه ملی سلامت و تبادل برخط اطلاعات تجهیزات سرمایه‌ای در سنجه الف-۷-۱-۲ خواسته شده است.
نظارت بر HIS و کیفیت داده‌ها با کمیته مدیریت اطلاعات سلامت و فناوری اطلاعات است.
منبع: راهنمای جامع استانداردهای اعتباربخشی ملی بیمارستان‌های ایران، ویرایش ششم.
منبع : سایت حسابداری بیمارستان
کانال تلگرام @hospitalaccounting