راهنمای کنترل صورت‌وضعیت پرداخت در قراردادهای تأمین یا خرید کالا، تجهیزات و مصالح ۱۴۰۵؛ ۱۷ نکته برای ذیحساب
چک‌لیست رسیدگی به صورت‌وضعیت پرداخت در قراردادهای تأمین یا خرید کالا و تجهیزات و مصالح — فصل دوم «چک‌لیست‌های اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای» از مجموعه کنترل‌های مالی در حسابرسی داخلی بخش عمومی، وزارت امور اقتصادی و دارایی — خزانه‌داری کل کشور (ابلاغ ۱۴۰۵/۰۵/۱۷)
این چک‌لیست از فصل دوم چک‌لیست حسابرسی خزانه‌داری ۱۴۰۵ است. زیر هر کنترل، مستند قانونی آن آمده است.
کنترل ۱
آیا دستور پرداخت مقام مجاز وجود دارد؟
مستند: مواد (۵۲) و (۵۳) قانون محاسبات عمومی کشور
ماده ۵۲ - پرداخت هزینه‌ها به ترتیب پس از طی مراحل تشخیص و تامین اعتبار و تعهد و تسجیل و حواله و با اعمال نظارت مالی به عمل خواهد آمد.
ماده ۵۳ - اختیار و مسئولیت تشخیص و انجام تعهد و تسجیل و حواله به عهده وزیر یا رئیس موسسه و مسئولیت تامین اعتبار و تطبیق پرداخت با قوانین و مقررات به عهده ذیحساب می‌باشد.
تبصره ۱ - اختیارات و مسئولیت‌های موضوع این ماده حسب مورد مستقیما و بدون واسطه از طرف مقامات فوق به سایر مقامات دستگاه مربوط کلا یا بعضا قابل تفویض خواهد بود لکن در هیچ مورد تفویض اختیار و مسئولیت سلب اختیار و مسئولیت از تفویض‌کننده نخواهد کرد.
تبصره ۲ - در اجرای این ماده تفویض اختیارات و مسئولیت‌های مربوط به وزیر یا رئیس موسسه و ذیحساب به شخص واحد و نیز تفویض اختیار و مسئولیت‌های وزیر یا رئیس موسسه به ذیحساب و یا کارکنان تحت نظر او مجاز نخواهد بود.
کنترل ۲
آیا کالا تحویل شده است؟
مستند: ماده (۱۹) قانون محاسبات عمومی
ماده ۱۹ - تعهد از نظر این قانون عبارت است از ایجاد دین بر ذمه دولت ناشی از:
الف - تحویل کالا یا انجام دادن خدمت.
ب - اجرای قراردادهایی که با رعایت مقررات منعقد شده باشد.
ج - احکام صادر شده از مراجع قانونی و ذی‌صلاح.
د - پیوستن به قراردادهای بین‌المللی و عضویت در سازمان‌ها یا مجامع بین‌المللی با اجازه قانون.
کنترل ۳
آیا صورتحساب الکترونیکی ارائه شده است؟
مستند: ماده (۲۳) قانون پایانه‌های فروشگاهی
ماده ۲۳ مجازات تولید، عرضه یا استفاده از پایانه فروشگاهی معیوب یا تخریب آن را تعیین کرده است.
در چک‌لیست‌های خزانه‌داری ۱۴۰۵، اخذ و کنترل صورتحساب الکترونیکی پیمانکاران و مشاوران به این قانون مستند شده است.
در راهنمای کنترل پرداخت صورت‌وضعیت کارکرد موقت ۱۴۰۵؛ ۲۳ نکته برای ذیحساب در پیمان‌های عمرانی، راهنمای کنترل پرداخت صورت‌وضعیت تعدیل موقت ۱۴۰۵؛ ۲۱ نکته برای ذیحساب در پیمان‌های عمرانی، راهنمای کنترل پرداخت تعلیق قرارداد (ماده ۴۹ شرایط عمومی پیمان) ۱۴۰۵؛ ۱۵ نکته برای ذیحساب، راهنمای کنترل صورت‌وضعیت پرداخت در قراردادهای تأمین یا خرید کالا، تجهیزات و مصالح ۱۴۰۵؛ ۱۷ نکته برای ذیحساب، راهنمای کنترل پرداخت خدمات مشاور در طرح‌های تملک دارایی‌های سرمایه‌ای ۱۴۰۵؛ ۲۹ نکته برای ذیحساب به این متن استناد شده است.
کنترل ۴
در صورتیکه پیش‌پرداخت پرداخت شده به تناسب مستهلک شده است؟
مستند: بند (پ) ماده (۱۰) آیین‌نامه تضمین معاملات دولتی
ماده ۱۰ - نحوه آزادسازی و ضبط تضمین ها به شرح زیر می باشد:
الف – پس از تعیین برندگان اول و دوم، تضمین شرکت در فرآیند ارجاع کار سایر شرکت کنندگان باید حداکثر ظرف هفت روز کاری آزاد شود.
ب - در صورت امتناع برنده اول از انعقاد قرارداد یا عدم ارایه تضمین انجام تعهدات، تضمین شرکت در فرآیند ارجاع کار وی ضبط و قرارداد با برنده دوم منعقد می گردد. در صورت امتناع نفر دوم یا عدم انعقاد قرارداد، تضمین شرکت در فرآیند ارجاع کار وی نیز ضبط و فرایند ارجاع کار تجدید می شود.
پ - تضمین پیش پرداخت به تناسب استهلاک آن بنا به درخواست سپارنده، آزاد می شود.
ت - آزادسازی و ضبط تضامین در سایر موارد طبق مفاد قرارداد است.
ث - در صورت وقوع شرایط ضبط تضمین (مطابق قرارداد) و اقدام کارفرما برای ضبط، وی موظف است این موضوع را طی ابلاغیه ای با ذکر مستندات و دلایل به مضمون عنه اعلام نماید.
ج - دستگاه های اجرایی و بانک ها باید از کاربرگ های پیوست این آیین نامه که تأیید شده به مهر دفتر هیأت دولت است برای تضامین موضوع بندهای (الف)، (ث) و (ح) ماده (۴) حسب مورد استفاده کنند. شرایطی که در کاربرگ های یاد شده برای آزادسازی یا ابطال ضمانت نامه های بانکی تعیین شده است برای انواع دیگر تضمین باید رعایت شود.
کنترل ۵
آیا تصویب‌نامه ممنوعیت خرید کالاهای خارجی دارای تولید مشابه و تبصره ۱ و بند ب ماده ۵ قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی رعایت شده است؟
مستند: قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی
متن کامل این مستند در سایت هست: قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی؛ متن کامل، خلاصه و آرای دیوان
مستند: تصویب‌نامه ممنوعیت خرید کالاهای خارجی دارای تولید مشابه داخلی
کنترل ۶
آیا قبض انبار حسب مورد موجود است؟
مستند: مطابق ماده (۳۳) آیین‌نامه معاملات دولتی
ماده 33 - برای کالاهای تحویل شده در تمام موارد باید قبض انبار که دارای شماره مسلسل باشد صادر گردد و به امضای انباردار برسد و در واردات دفتر انبار ثبت و شماره ثبت دفتر انبار در روی قبض ذکر شود.
تبصره - در مواردی که کالا در خارج از انبار تحویل می گردد و بانبار وارد نمی شود با در نظر گرفتن مفاد ماده 32 و تبصره های آن حسب مورد اقدام خواهد شد و تحویل گیرنده کالا به جای انباردار تکالیف مربوط را انجام خواهد داد و رسید یا صورتمجلس مربوط حسب مورد مبنای صدور قبض انبار و حواله انبار قرار خواهد گرفت.
کنترل ۷
آیا حواله انبار صادر و تخصیص برچسب اموال در صورت نیاز موجود است؟
مستند: مطابق ماده (۳۳) آیین‌نامه معاملات دولتی
متن این ماده زیر کنترل ۶ آمده است.
کنترل ۸
آیا مستندات انجام معامله در سامانه تدارکات الکترونیک دولت کنترل شده است؟
مستند: آیین‌نامه نحوه فعالیت دستگاه‌های اجرایی در سامانه تدارکات الکترونیکی دولت
متن کامل این مستند در سایت هست: آیین‌نامه نحوه فعالیت دستگاه‌های اجرایی در سامانه ستاد (۱۳۹۹)؛ متن کامل با اصلاحات
کنترل ۹
آیا شناسه ملی اشخاص حقوقی یا کد ملی اشخاص حقیقی در نرم افزار مالی درج شده است؟
مستند: ماده (۱۳) آیین‌نامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی
کنترل ۱۰
آیا صورتحساب الکترونیکی موضوع قانون پایانه‌های فروشگاهی اخذ و کنترل شده است؟
مستند: ماده (۲۳) قانون پایانه‌های فروشگاهی
متن این ماده زیر کنترل ۳ آمده است.
کنترل ۱۱
آیا سند تعهد بر اساس حواله پرداخت صادره شده است؟
مستند: نظام حسابداری بخش عمومی
کنترل ۱۲
آیا از وجود اعتبار، تخصیص و نقدینگی/ اسناد خزانه / اوراق مشارکت کافی برای تسویه سند اطمینان حاصل شده است؟
در چک‌لیست برای این کنترل مستند قانونی درج نشده است.
کنترل ۱۳
آیا کسر و پرداخت حق بیمه سهم کارفرما و پیمانکار متناسب با نوع قرارداد در چارچوب آخرین بخش‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی سازمان تأمین اجتماعی و واریز آن به حساب مربوطه بررسی شده است؟
ابلاغیه مرتبط تأمین اجتماعی (۱۴۰۵): ابلاغیه سازمان تأمین اجتماعی شماره ۵۰۰۰/۱۴۰۵/۲۱۰۲ مورخ ۱۴۰۵/۰۷/۱۳؛ جرائم تأخیر حق‌بیمه پیمانکاران و مهندسان مشاور طرح‌های عمرانی بر عهده دستگاه اجرایی
مستند: بخشنامه تنقیح و تلخیص ضوابط بیمه ای مقاطعه کاران و اصلاحیه‌های بعدی آن
متن کامل این مستند در سایت هست: بخشنامه تنقیح و تلخیص ضوابط بیمه‌ای مقاطعه‌کاران تأمین اجتماعی (۱۰۰۰/۹۹/۱۲۱۰۱ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۲۰)؛ متن کامل
کنترل ۱۴
آیا مالیات بر ارزش افزوده متناسب با پرداختی خالص مطالبات تایید شده پیمانکار پرداخت شده است؟
مستند: تبصره (۳) ماده (۴) قانون دائمی مالیات بر ارزش افزوده
ماده ۴ - مؤدی مکلف است حداکثر تا پایان ماه پس از انقضای هر دوره مالیاتی، کل مالیات و عوارضی را که طی آن دوره به فروش کالا و یا ارائه خدمات توسط وی تعلق گرفته است، با رعایت تبصره (۲) این ماده و پس از کسر اعتبار مالیاتی خود، به ترتیبی که سازمان مقرر می کند، پرداخت نماید.
تبصره ۱ - مطابق این قانون، اصل بر نقدی بودن معاملات است؛ مگر اینکه نسیه بودن معاملات و دریافت و پرداخت های مرتبط با آن در سامانه مؤدیان ثبت شده و به تأیید طرفین رسیده باشد. در مواردی که معامله یا قرارداد در سامانه مؤدیان ثبت نشده باشد، آن معامله یا قرارداد، نقدی تلقی می شود.
تبصره ۲ - در معاملات غیرنقدی نظیر فروش اقساطی و اجاره به شرط تملیک و قراردادهای پیمانکاری و مشاوره ای، تاریخ تعلق مالیات و عوارض همان تاریخ صدور صورتحساب است؛ لکن مؤدی با رعایت تبصره فوق مجاز است پرداخت مالیات و عوارض فروش این نوع معاملات را تا زمان پرداخت ثمن معامله توسط خریدار یا مبلغ قرارداد توسط کارفرما، متناسبا، به تأخیر بیندازد و سازمان تا زمان پرداخت مالیات و عوارض فروش این نوع معاملات توسط کارفرما یا خریدار، مؤدی را مشمول جریمه تأخیر در پرداخت نخواهد کرد. در خصوص معاملات مذکور، تا زمان پرداخت مالیات و عوارض توسط خریدار، اعتبار مالیاتی برای وی از این بابت منظور نخواهد شد.
تبصره 3 - کلیه کارفرمایان موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386/7/8 و ماده (29) قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1395/12/14 موظفند علاوه بر ثبت اصل قرارداد پیمانکاری، کلیه پرداخت های خود به پیمانکار را نیز در سامانه مؤدیان ثبت نموده، همزمان با هر پرداخت، مالیات و عوارض متناسب با آن را به پیمانکار پرداخت کنند. چنانچه کارفرما از پرداخت مالیات و عوارض فروش خودداری کند، بعد از انقضای مهلت قانونی، اصل مالیات و عوارض و جریمه های متعلق به آن توسط سازمان از طریق عملیات اجرائی از کارفرما وصول و اصل مالیات و عوارض به حساب پیمانکار منظور خواهد شد.
تبصره ۴ - پیمانکاران و مهندسان مشاور موضوع این ماده می توانند از اوراق تسویه خزانه موضوع ماده (۲) قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور مصوب ۱۳۹۴/۲/۱ و اوراق مالی اسلامی که توسط دولت منتشر می شود (منوط به دریافت مستقیم از دولت) برای تسویه مالیات و عوارض خود استفاده نمایند. سازمان مکلف به پذیرش این اوراق به عنوان مالیات و عوارض به میزان ارزش تنزیل شده آن (با نرخ حفظ قدرت خرید اسناد خزانه یا نرخ سود اوراق مالی - اسلامی) متناسب با سالهای باقی مانده تا سررسید است. میزان مالیات وصولی از این محل به عنوان عملکرد وصولی نقدی سازمان در سال پذیرش اوراق محسوب می شود. در اجرای این تبصره سازمان مکلف است که معادل سهم عوارض از پذیرش اوراق مذکور را از محل وصولی های جاری به حساب عوارض شهرداری ها و دهیاری های مربوط منظور نماید.
تبصره ۵ - چنانچه وجه واردات خدمت در دوره یا دوره های بعد پرداخت شود، مالیات و عوارض آن هم در همان دوره پرداخت می شود.
کنترل ۱۵
آیا سند توسط ذیحساب و یا معاون ایشان و بالاترین مقام دستگاه اجرایی یا مقام مجاز از طرف ایشان و پرداخت در وجه حساب بانکی ذی‌نفع تایید و امضاء شده است؟
در چک‌لیست برای این کنترل مستند قانونی درج نشده است.
کنترل ۱۶
آیا ثبت اطلاعات پرداخت در پایگاه اطلاعات قراردادی کشور موضوع ماده (۲) بخشنامه شماره ۹۷/
متن کامل این مستند در سایت هست: بخشنامه ثبت اطلاعات قراردادها در پایگاه اطلاعات قراردادهای کشور (شماره ۹۷/
مستند: بخشنامه بند (پ) ماده (۳) قانون ارتقاء سلامت اداری و مبارزه با فساد
کنترل ۱۷
آیا اطلاعات پرداخت در سامانه ماده (۱۶۹) قانون مالیاتی کشور و یا در سامانه موضوع قانون پایانه‌های فروشگاهی ثبت شده است؟
مستند: قانون پایانه‌های فروشگاهی و دستورالعمل اصلاحی ماده (۱۶۹) ق م م
متن کامل این مستند در سایت هست: قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان مصوب ۱۳۹۸؛ متن کامل با اصلاحات ۱۴۰۲ و ۱۴۰۴
متن کامل قوانین در سایت
- قانون محاسبات عمومی کشور (مصوب ۱۳۶۶)
- قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان مصوب ۱۳۹۸؛ متن کامل با اصلاحات ۱۴۰۲ و ۱۴۰۴
- آیین‌نامه تضمین معاملات دولتی با آخرین اصلاحات؛ ضمانت‌نامه شرکت در فرایند ارجاع کار، انجام تعهدات و پیش‌پرداخت
- قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی؛ متن کامل، خلاصه و آرای دیوان
- آیین‌نامه معاملات دولتی مصوب ۱۳۴۹؛ متن کامل مناقصه، مزایده و ترک تشریفات
- آیین‌نامه نحوه فعالیت دستگاه‌های اجرایی در سامانه ستاد (۱۳۹۹)؛ متن کامل با اصلاحات
- بخشنامه تنقیح و تلخیص ضوابط بیمه‌ای مقاطعه‌کاران تأمین اجتماعی (۱۰۰۰/۹۹/۱۲۱۰۱ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۲۰)؛ متن کامل
- قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب ۱۴۰۰/۰۳/۰۲
منبع : سایت حسابداری بیمارستان
کانال تلگرام @hospitalaccounting