ثبت حسابداری وجوه سپرده و سپرده حسن انجام کار در دانشگاه‌های علوم پزشکی
وجوه سپرده وجوهی است که بیمارستان به عنوان سپرده، وجه‌الضمان، وثیقه یا ودیعه از پیمانکاران و اشخاص نگه می‌دارد؛ مانند سپرده حسن انجام کار که از هر صورت‌وضعیت پیمانکار کسر می‌شود. این وجوه مال بیمارستان نیست و تا زمان استرداد یا ضبط، بدهی است.
مقررات
- ماده ۸ آیین‌نامه مالی و معاملاتی: وجوه سپرده در حساب بانکی خاص متمرکز می‌شود و ستاد و واحدها مکلفند این وجوه را به آن واریز کنند. برداشت فقط برای استرداد به واریزکننده یا ضبط به نفع مؤسسه مجاز است. طبق تبصره آن، رئیس مؤسسه می‌تواند در صورت نیاز از این وجوه برای امور جاری یا سرمایه‌گذاری استفاده کند، مشروط به آنکه در زمان تسویه قابل تأدیه باشد (ماده ۸ آیین‌نامه). فقط رؤسای واحدهایی که ماده ۸ به آن‌ها تفویض شده، مجاز به برداشت از حساب سپرده هستند (تمرکز وجوه سپرده).
- میزان تضمین (پیوست آیین‌نامه مالی و معاملاتی):
| نوع قرارداد | حسن انجام تعهدات | حسن انجام کار (از هر پرداخت) |
|---|---|---|
| پیمانکاری ساختمانی و تأسیساتی، شرکت‌های خدماتی، ساخت و نصب تجهیزات | ۵٪ | ۱۰٪ |
| سایر قراردادها | ۱۰٪ | — |
- سفته برای حسن انجام تعهدات و پیش‌پرداخت فقط در موارد استثنائی و با تشخیص و مسئولیت رئیس مؤسسه یا مقام مجاز قابل قبول است (تضمین‌های قابل قبول).
- ماده ۳۸ قانون تأمین اجتماعی: پرداخت ۵٪ بهای کل کار مقاطعه‌ای موکول به مفاصاحساب تأمین اجتماعی است (کسر ۵ درصد سپرده بیمه).
ثبت ۱: کسر سپرده از صورت‌وضعیت
با تأیید صورت‌وضعیت، کل کارکرد هزینه و ۱۰٪ سپرده حسن انجام کار جدا از بدهی خالص شرکت ثبت می‌شود:
| حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|
| هزینه (کل کارکرد + حق بیمه + مالیات بر ارزش افزوده) | ** | |
| بدهی به شرکت بابت خالص کارکرد (مثلا ۳۰۱۰۴۹ بدهی بابت قرارداد واگذاری نظافت) | ** | |
| سپرده حسن انجام کار | ** | |
| ۳۱۰۲۰۵ بدهی بابت بیمه تأمین اجتماعی | ** | |
| بدهی بابت مالیات بر ارزش افزوده | ** |
ثبت ۲: پرداخت و حساب رابط سپرده
هنگام پرداخت، خالص کارکرد به شرکت پرداخت و مبلغ سپرده به حساب متمرکز سپرده ستاد منتقل می‌شود. در دفاتر بیمارستان، در مقابل آن حساب ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران بدهکار می‌شود:
| حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|
| بدهی به شرکت بابت خالص کارکرد | ** | |
| ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران | ** | |
| ۳۱۰۲۰۵ بدهی بابت بیمه تأمین اجتماعی | ** | |
| بدهی بابت مالیات بر ارزش افزوده | ** | |
| ۱۰۰۱۰۱ بانک | ** |
مانده سپرده حسن انجام کار و رابط سپرده در دفاتر بیمارستان همیشه باید برابر باشد.
ثبت ۳: آزادسازی سپرده
طبق ماده ۳۵ شرایط عمومی پیمان، نصف سپرده پس از تصویب صورت‌وضعیت قطعی و نصف دیگر پس از تحویل قطعی و رعایت مواد ۴۲ و ۵۲ آزاد می‌شود. مدارک: درخواست کتبی شرکت، گزارش حساب سپرده واحد از نظام نوین مالی، نامه تسویه حساب پرسنل و مفاصاحساب بیمه. درخواست به ستاد ارسال می‌شود و ستاد سپرده را به حساب شرکت واریز و به واحد اعلام می‌کند. سپس در بیمارستان:
| حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|
| سپرده حسن انجام کار | ** | |
| ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران | ** |
ثبت ۴: ضبط سپرده
اگر پیمانکار به تعهدات عمل نکند و سپرده به نفع دانشگاه ضبط شود، بدهی سپرده ابتدا به «سپرده بلوکه‌شده» و سپس در مقابل حساب رابط بسته می‌شود و با واریز وجه، درآمد شناسایی می‌گردد:
| حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|
| سپرده حسن انجام کار | ** | |
| سپرده بلوکه‌شده | ** | |
| سپرده بلوکه‌شده | ** | |
| ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران | ** | |
| بانک | ** | |
| درآمد حاصل از ضبط سپرده | ** |
طبق تبصره ۳ ماده ۱۹ آیین‌نامه مالی و معاملاتی، وجوه حاصل از ضبط سپرده‌ها و ودایع جزو درآمد اختصاصی دانشگاه است. (برای دستگاه‌هایی که تابع این آیین‌نامه نیستند، سازمان برنامه و بودجه سپرده ضبط‌شده را درآمد متفرقه و قابل واریز به خزانه دانسته است: استعلام ضبط سپرده.)
ثبت‌های ستاد و ذیحسابی در نظام حسابداری بخش عمومی
در دفاتر واحدی که حساب سپرده را نگه می‌دارد:
- دریافت سپرده نقدی: بانک دریافت وجوه سپرده بدهکار، سپرده‌های پرداختنی (به تفکیک ماهیت سپرده، سال، اشخاص و موضوع) بستانکار.
- انتقال به خزانه: مطالبات از خزانه بدهکار، بانک دریافت وجوه سپرده بستانکار.
- دریافت وجه برای رد سپرده: بانک رد وجوه سپرده بدهکار، مطالبات از خزانه (یا دریافتی بابت تنخواه رد وجوه سپرده، که کاهنده مطالبات از خزانه است) بستانکار.
- استرداد سپرده: سپرده‌های پرداختنی بدهکار، بانک رد وجوه سپرده بستانکار.
- ضبط به عنوان درآمد دولت (حوادث قهری، فسخ، تعلیق، خسارت تأخیر): سپرده‌های پرداختنی بدهکار، درآمدهای دولت بستانکار.
- ماده ۴۲ شرایط عمومی پیمان: هزینه رفع عیب و نقص کار پیمانکار به اضافه ۱۵٪ آن به عنوان جریمه، از سپرده یا مطالبات پیمانکار برداشت و ۱۵٪ به عنوان درآمد حاصل از جرایم و خسارات به حساب درآمد عمومی واریز می‌شود.
مثال
صورت‌وضعیت شهریور شرکت نظافت بیمارستان «الف» به مبلغ ۳٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال تأیید می‌شود و ۱۰٪ آن (۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال) سپرده حسن انجام کار کسر می‌گردد (برای ساده ماندن، سایر کسور در نظر گرفته نشده است):
| رویداد | حساب | بدهکار | بستانکار |
|---|---|---|---|
| تأیید صورت‌وضعیت | هزینه خدمات نظافت | ۳٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| ۳۰۱۰۴۹ بدهی بابت قرارداد واگذاری نظافت | ۲٬۷۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ||
| سپرده حسن انجام کار | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ||
| پرداخت | ۳۰۱۰۴۹ بدهی بابت قرارداد واگذاری نظافت | ۲٬۷۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران | ۳۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ||
| ۱۰۰۱۰۱ بانک | ۳٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | ||
| آزادسازی نصف سپرده | سپرده حسن انجام کار | ۱۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ | |
| ۳۲۳۰۰۴ رابط سپرده تعهدات پیمانکاران | ۱۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ |
پس از آزادسازی نصف سپرده، مانده سپرده حسن انجام کار و رابط سپرده هر دو ۱۵۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است. روش کامل ثبت را در ثبت‌های حسابداری سپرده حسن انجام کار هم ببینید.
منبع : سایت حسابداری بیمارستان
کانال تلگرام @hospitalaccounting