تعاریف و انواع قراردادها و مدارک الزامی آن ها
تفاهم‌نامه
تفاهم‌نامه نوعی صورتجلسه مذاکرات است. در امضای تفاهم‌نامه، طرفین تلاش دارند که روی موضوعات معینی توافق کنند و آن را به سمت بستن قرارداد پیش ببرند. تفاهم‌نامه از نظر حقوقی برای طرفین الزام‌آور نیست و تعهدات قانونی ایجاد نمی‌کند؛ در اصل تفاهم‌نامه نوعی پیش‌نویس قرارداد است.
نکته مهم: تبادلات مالی در چارچوب قوانین و ضوابط با اشخاص حقیقی و حقوقی خارج از دانشگاه، الزاما بایستی در قالب قرارداد انجام گردد.
توافق‌نامه
توافق‌نامه سند مکتوبی است که برای طرفین ایجاد التزام قانونی می‌کند، اما اهمیت آن کمتر از قرارداد و بیشتر از تفاهم‌نامه است. توافق‌نامه جزییات بیشتری نسبت به تفاهم‌نامه دارد و بندها و شروط آن قابل تغییر نیست؛ به معنای دیگر هر بند و مفادی که در توافق‌نامه ثبت می‌شود، بدون کم و کسری باید در قرارداد ذکر شود. در مرحله توافق‌نامه، اصول کلی و نظری موجود در تفاهم‌نامه به اصول اجرایی تبدیل می‌شود و راه‌هایی برای اجرای پروژه بررسی و نوشته می‌شود.
قرارداد
ماده ۱۸۳ قانون مدنی می‌گوید قرارداد عبارت است از اینکه یک یا چند نفر در مقابل یک یا چند نفر دیگر تعهد به امری نمایند و مورد قبول آنها قرار گیرد. امضای قرارداد، اراده طرفین را برای ایجاد سندی حقوقی با پذیرش مسئولیت‌ها و تعهدات نشان می‌دهد. با امضای قرارداد، تمامی بندها و مفاد در سندهای تفاهم‌نامه و توافق‌نامه از نظر حقوقی الزام‌آور خواهد شد. قرارداد از نظر حقوقی به تنهایی قابل استناد است.
نکته: تفاوت توافق‌نامه و قرارداد از نظر جزییات بررسی موضوع و میزان الزام‌آوری قانونی است. قرارداد یک سند الزام‌آور حقوقی است که برای پیگیری امور حقوقی نیاز به سند دیگر ندارد.
انواع قراردادها
- قراردادهای تجاری و بازرگانی
- قراردادهای مشارکتی
- قراردادهای ملکی
- قراردادهای پیمانکاری و عمرانی و مهندسی
- قراردادهای ساختمانی
- قراردادهای مالی
- قراردادهای کاری و استخدامی
- قراردادهای خدمات تخصصی
- قراردادهای رایانه‌ای
- قراردادهای حقوق مولف
- قراردادهای هنری و سینمایی
- قراردادهای حقوق صنعتی
- قراردادهای واگذاری امتیاز و مجوزها
- قراردادهای ورزشی
- قراردادهای حقوق انسان
قراردادها در قانون مدنی به دو گروه تقسیم می‌شوند: نخست قراردادهای مرتبط با نیروهای انسانی که در آنها تمامی شرایط و ضوابطی که بین نیروهای انسانی مانند کارگران با کارفرمایان عهد بسته می‌شود قرار می‌گیرد؛ و دوم قراردادهای حقوقی که در آنها معمولا مواردی که مربوط به حق و حقوق فرد و طرفین می‌باشد ذکر شده است.
مدارک الزامی برای تمامی قراردادها
- داشتن صورتجلسه بازگشایی کمیسیون مناقصات.
- داشتن صورتجلسه ترک تشریفات برای قراردادهای خاص که بدون برگزاری مناقصه انجام می‌شود (ماده ۷۷ ترک تشریفات).
- ضمانت‌نامه بانکی معتبر با حداقل اعتبار ۳ ماه پس از اتمام قرارداد.
- بیمه‌نامه مسئولیت مدنی بی‌نام به ازای ۲ درصد از کارکنان.
- فیش واریزی به حساب سپرده؛ در صورت پذیرفتن چک یا سفته، دستور رئیس دانشگاه ضمیمه شود.
- تاییدیه اداره کار جهت شرکت مبنی بر صلاحیت انجام کار در زمینه مربوطه.
- نامه منع مداخله کارکنان دولت که به تایید شرکت رسیده و مهر و امضا شده باشد (ماده ۱۰۰ آیین‌نامه).
- رعایت طبقه‌بندی مشاغل پرسنل شرکت بر اساس قانون کار و تامین اجتماعی.
- درخواست خرید یا انجام خدمات.
- درخواست شرکت با مهر و امضا جهت مطالبه وجه قرارداد.
- لیست حقوق و مزایای پرسنل بر اساس قانون کار.
- لیست پرداخت بانک با مهر و امضای بانک.
- لیست بیمه تامین اجتماعی با تایید مسئول امور عمومی. افرادی که در لیست بیمه قراردادها قید می‌شوند لزوما باید مطابق با قرارداد در کارگاه مورد نظر فعالیت نمایند. پرداخت بیمه جهت مدیرعامل شرکت باید با مشخص بودن شغل مدیرعامل نوشته شود و از استفاده از مشاغل قرارداد (مانند ناظر، مسئول فنی و سرپرست کارگاه و غیره) اجتناب شود. بیمه پرداختی برای مدیرعامل باید حتما ۲۷ درصد باشد.
- فیش مالیات با پرفراژ پرداخت توسط بانک.
- فیش بیمه با پرفراژ پرداخت توسط بانک یا رسید پرداخت اینترنتی یا قبض دستگاه خودپرداز.
- فیش واریز سپرده حسن انجام کار شرکت.
- ثبت‌نام ارزش افزوده (تاییدیه ثبت‌نام ارزش افزوده).
- گواهی انجام خدمات.
- سند هزینه.
- ثبت اطلاعات پرسنل شرکت در سامانه نیروهای شرکتی.
- تایمکس پرسنل شرکت.
- دستور پرداخت توسط رئیس مرکز یا مقام مجاز.
- یک نسخه از قرارداد منعقد شده.
- فاکتور رسمی از شرکت.
- چک‌لیست نظارتی مربوطه و رعایت امتیاز کسب‌شده پیمانکار و اعمال امتیاز مربوطه در سند هزینه پرداختی.
- ابلاغ برنده شدن پیمانکار.
- نامه شروع به کار پیمانکار.
- برنامه شیفت کاری پرسنل (حتما باید توسط امور عمومی مرکز تهیه و تایید شود).
- تطابق نیروی به‌کارگرفته‌شده با جدول (ب) قرارداد.
نحوه محاسبه ارزش افزوده کلیه قراردادها
مبلغ کارکرد پیمانکار بر اساس واحد کار محاسبه می‌شود. سپس مبلغ ناخالص حقوق و مزایای پرسنل، بیمه ۲۳ درصد سهم کارفرما و مبلغ عیدی و سنوات ماهیانه پرسنل از این مبلغ کسر شده و درصد ارزش افزوده بر مانده محاسبه می‌شود.
- مبلغ مبنای محاسبه ارزش افزوده برابر است با: مبلغ کارکرد پیمانکار، منهای ناخالص حقوق و مزایای پرسنل، منهای بیمه ۲۳ درصد، منهای عیدی و سنوات ماهیانه.
- مبلغ ارزش افزوده قرارداد برابر است با: مبلغ مبنای محاسبه ارزش افزوده، ضرب در درصد ارزش افزوده سال.
قراردادهای حجمی
قراردادهای حجمی، قراردادهایی هستند که انجام کار یا معامله به صورت کلی با مبلغ معین برای هر واحد کار به پیمانکار واگذار می‌شود. در این قراردادها واحد کار به صورت ساعت، شیفت، پرس یا هر واحد کار دیگری است که در قرارداد مشخص شده است. علاوه بر نکات کلی قراردادها، برای قراردادهای حجمی که بر اساس میزان مشخص ساعت کار منعقد می‌گردد مدارک زیر مورد نیاز است:
- لیست تایمکس پرسنل شرکت که به تایید مقام مجاز واحد رسیده باشد.
- تایید لیست بیمه پرسنل شرکت توسط امور عمومی واحد.
- درخواست بر اساس میزان ساعت کارکرد پرسنل توسط شرکت با دستور پرداخت رئیس یا مدیر.
- پرداخت صرفا بر اساس تایمکس به میزان ساعت کارکرد پرسنل تا سقف قرارداد می‌باشد؛ در صورتی که کارکرد تایمکس پرسنل کمتر از قرارداد باشد باید بر اساس تایمکس پرداخت گردد.
- در درخواست و گواهی انجام خدمات حتما ساعت تایمکس نوشته شود و بر این مبنا محاسبه گردد.
- هیچ ساعت تشویقی خارج از تایمکس محاسبه نمی‌گردد مگر با مجوز مدیریت خدمات پشتیبانی دانشگاه.
- لیست حقوق و بیمه پرسنل همخوانی کامل داشته باشد.
قرارداد تاسیسات
- لیست تایمکس پرسنل با مهر و امضای مقام مجاز یا مسئول امور اداری یا امور عمومی مرکز؛ در صورت هرگونه تغییر ساعت، حتما باید توسط مسئول کارگزینی و مسئول امور اداری در زیر لیست تایمکس نوشته و توضیح داده شود و تغییرات حتما مهر و امضا شود.
- ساعت تشویقی جهت شرکت محاسبه نمی‌شود مگر در صورت داشتن مجوز از مدیریت خدمات پشتیبانی دانشگاه. در صورتی که ساعت انگیزشی در قرارداد نوشته شود باید سقف ساعت قرارداد رعایت شود؛ ساعت انگیزشی جزو سقف قرارداد می‌باشد و مازاد بر سقف قرارداد نیست. در صورت دادن ساعت انگیزشی، پیمانکار مکلف است به میزان ساعت انگیزشی داده‌شده به کارگر اضافه‌کار پرداخت نماید؛ به تعداد ساعت انگیزشی، ساعت اضافه‌کار داده شود و اگر کارگر اضافه‌کار داشت این ساعت با ساعت انگیزشی جمع شود.
- درخواست با امضای امور عمومی و تاسیسات واحد که ساعت کارکرد پرسنل بر اساس تایمکس در آن نوشته شده باشد.
- گواهی انجام خدمات با مهر و امضای واحد تاسیسات با قید ساعت کارکرد پرسنل شرکت.
- تاییدیه مدیریت دفتر فنی دانشگاه.
قرارداد طبخ و توزیع غذا
قرارداد طبخ و توزیع غذا به دو روش منعقد می‌شود: طبخ و توزیع با مواد که در آن مواد غذایی مورد نیاز توسط پیمانکار خریداری و تهیه می‌شود؛ و طبخ و توزیع بدون مواد که در آن مواد غذایی مورد نیاز توسط کارفرما خریداری و تهیه می‌شود.
مدارک طبخ و توزیع با مواد:
- لیست تعداد پرس غذای طبخ‌شده بر اساس نوع غذا با مهر و امضای کارشناس تغذیه واحد.
- رعایت نوع غذای طبخ‌شده بر اساس جدول غذایی مربوطه.
- در صورت داشتن اقلام فاکتوری در قرارداد، حتما فاکتور رسمی ضمیمه شود.
- درخواست خرید توسط مسئول آشپزخانه با تایید امور عمومی.
- اگر در قرارداد برای پرداخت آب، برق و گاز مبلغی تعیین شده باشد، در سند هزینه اعمال شود.
مدارک طبخ و توزیع بدون مواد:
- همه موارد بالا لازم است ضمیمه شود و به جای ردیف یک، لیست تعداد پرس سرو‌شده در هر روز به تفکیک صبحانه، ناهار و شام ضمیمه شود.
- در صورت داشتن میان‌وعده، تعداد پرس میان‌وعده بر اساس قرارداد محاسبه می‌شود.
- حتما بر اساس تعداد پرس سرو‌شده محاسبه و از هزینه کردن مبلغ کلی قرارداد صرف‌نظر گردد.
قرارداد انتظامات
- برنامه شیفت کارکنان واحد انتظامات.
- تایید کارکرد و تعداد ساعت تایمکس پرسنل انتظامات توسط حراست واحد.
- نامه بنیاد تعاون نیروی انتظامی مبنی بر مبلغ هر ساعت پرداخت به پرسنل و مبلغ سود شرکت.
- جهت پرداخت ارزش افزوده فقط مبلغ سود شرکت مشمول ارزش افزوده می‌شود.
- محاسبه بر اساس شیفت کاری موظف و غیرموظف به صورت صحیح انجام شده باشد. ابتدا شیفت موظف محاسبه و در صورتی که مازاد بود تا سقف قرارداد، شیفت غیرموظف محاسبه می‌گردد. تا وقتی شیفت موظف مورد توافق در قرارداد تکمیل نشده باشد، شیفت غیرموظف محاسبه نمی‌شود. تعداد شیفت موظف و غیرموظف پرسنل در برنامه شیفت کاری، ارتباطی به تعداد شیفت موظف و غیرموظف پرداختی به پیمانکار ندارد.
ماشین‌های استیجاری
لیست تایمکس راننده با مهر و امضای کارگزینی و امور عمومی مرکز تهیه شود. محاسبه اضافه‌کار جهت خودرو استیجاری بر اساس تایمکس انجام می‌شود و دقت شود شروع به کار و پایان کار روزانه در تایمکس مشخص باشد.
نکته مهم: در صورتی که راننده جهت انتقال رئیس مرکز یا پزشکان مجبور است قبل از حضور در مرکز اقدام به سرویس‌دهی کند، یا عصر یا شب بعد از انجام سرویس مذبور امکان ثبت انگشت تایمکس ندارد، بر اساس لیست ساعت حضور و غیاب که به تایید رئیس مرکز و امور عمومی و نقلیه مرکز رسیده باشد، این لیست به عنوان تایمکس مورد محاسبه قرار می‌گیرد.
- شروع به کار و پایان کار روزانه در قرارداد مشخص شده که از چه ساعتی تا چه ساعتی می‌باشد.
- پرداخت اضافه‌کار به ساعات قبل از شروع کار و ساعات پس از اتمام کار روزانه تعلق می‌گیرد.
- پرداخت اضافه‌کار بدون داشتن تایمکس مجاز نمی‌باشد.
- در صورت انجام ماموریت، حتما برگ ماموریت ضمیمه باشد و ساعت رفت و برگشت و میزان کیلومتر پیموده‌شده بر اساس فاصله شهرها مشخص شده باشد.
- درخواست توسط واحد نقلیه با درج ساعت اضافه‌کار و میزان کیلومتر پیموده‌شده برای ماموریت. برای تردد در شهر و انجام کارهای اداری ماموریت محاسبه نمی‌گردد و در صورت ماموریت، تردد در محدوده شهر محل ماموریت جزو کیلومتر پیموده محاسبه نمی‌شود.
- گواهی انجام کار با درج ساعت اضافه‌کار و میزان ماموریت.
- لیست کارکرد مربوطه جهت محاسبه ماموریت و اضافه‌کار توسط امور عمومی مرکز.
- تایید مدارک ماشین و راننده و بیمه‌نامه ماشین که در اختیار امور عمومی واحد بوده، طبق لیست مربوطه.
قرارداد اجاره واحدهای پاراکلینیکی
- لیست درآمد واحد مربوط به تایید و مهر و امضای واحد درآمد.
- لیست ارسال نسخ بیمه‌های طرف قرارداد بیمارستان.
- لیست کسورات بیمه‌های طرف قرارداد بیمارستان.
- فیش پرداخت اجاره‌بهای محل اجاره توسط شرکت. تهاتر اجاره‌بها با مطالبات شرکت خلاف آیین‌نامه مالی و معاملاتی دانشگاه می‌باشد.
- لیست درآمد ماهیانه که از طرف دانشگاه به واحدها ارسال می‌شود (لیست وصولی بیمه‌ها).
- فرم ۹۰ (دو فرم ۹۰).
منبع: دانشگاه علوم پزشکی اصفهان
دانلود فایل کامل (PDF): قراردادها: تعاریف، انواع، مدارک الزامی و قراردادهای خاص
👈 مطلب مرتبط: نمونه قرارداد ایاب و ذهاب کارکنان (خرید خدمات) با پیمانکار حقیقی دانشگاه علوم پزشکی
کانال تلگرام @hospitalaccounting
منبع : سایت حسابداری بیمارستان