الزامات قانونی و اختیارات هیات امنا در دانشگاه‌های علوم پزشکی

بخش اول

الزامات قانونی هیات امنا

تاریخچه هیات امنا در شرایط حاضر نقش محوری دانشگاه‌ها در تولید علم و توسعه کشور انکارناپذیر بوده، در چشمانداز بیست ساله نیز انتظارات بسیار گستردهای از دانشگاه‌ها وجود دارد. دانشگاه‌ها مکلفند همسو با گسترش روزافزون علوم و فنون و تکنولوژیهای جدید و پیشرفته در جهان و با توجه به نیاز کشور، نیروی انسانی متدین و متبحر، با نشاط و فعال، بالنده و متفکر با توجه به نیاز کشور تربیت کنند، علاوه بر آن به تولید علم و به ویژه علم بومی همت گمارند. بنابراین اداره امور دانشگاه‌ها به عنوان مغز متفکر جامعه باید قوانین و مقرراتی با ویژگی‌های متفاوت از سایر دستگاه‌ها داشته باشد. قانون تشکیل هیات امنا به همین منظور در شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسیده و تا حد زیادی اختیارات ویژهای به دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی داده است. اما به دلیل نهادینه نشدن این تفکر در سایر دستگاه‌ها مشکلاتی را جهت استفاده مطلوب از قانون مذکور فراهم آورده است. تصویب ماده ۴۹ قانون برنامه پنجساله چهارم توسعه، ماده ۲۰ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه و ماده ۱ احکام دایمی توسعه کشور، راه را برای اداره امور دانشگاه با ویژگی‌های فوق هموار نموده است. لیکن می‌بایست تلاش گستردهای جهت عملیاتی شدن این ماده قانونی با حفظ رعایت سیاست‌ها و قوانین وزارت متبوع صورت پذیرد.

تاریخچه هیات امنا قبل و بعد از انقلاب اسلامی:

الف) هیات امنا قبل از انقلاب اسلامی:

از سال ۱۳۴۰ یعنی قبل از تاسیس وزارت علوم و آموزش عالی زمزمه‌های هیات‌های امنا دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی به صورت‌ها و ترکیبهای متفاوت و پراکنده به گوش می‌رسید. از جمله در سال ۱۳۳۹ در اساسنامه دانشگاه ملی سابق (شهید دکتر بهشتی) هیات امنا به عنوان رکن اصلی دانشگاه به تصویب رسید. اما دانشگاه شیراز براساس قانون تاسیس دانشگاه مصوب سال ۱۳۴۲ جز اولین دانشگاه‌هایی بود که دارای هیات امنا گردید. سپس دانشگاه صنعتی شریف در سال ۱۳۴۴ هیات امنا خود را تشکیل داد. سرانجام در سال ۱۳۴۶ دانشگاه تهران نیز دارای هیات امنا گردید. در اسفندماه ۱۳۵۰ قانون هیاتهای امنا

تاریخچه هیات امنا ۳

موسسات عالی علمی و دولتی از تصویب مجلسین وقت گذشت، که پایه و اساس آن قانون تشکیل و اختیارات هیات امنا دانشگاه تهران بود. طبق آن هیات‌های امنا دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی با رعایت قانون تاسیس وزارت علوم و آموزش عالی به صورت یکنواخت و هماهنگ تشکیل می‌گردید. اعضای هیات امنا مرکب از وزیر علوم و آموزش عالی یا نماینده تام‌الاختیار وی، ۸ نفر از شخصیتهای محلی و کشوری که بتوانند نقش موثری در توسعه موسسه مربوط داشته باشند، بودند. ضمنا در موسسات آموزش عالی خارج از پایتخت استاندار مربوط نیز عضویت داشت. در موسسات علمی وابسته به وزارتخانه‌ها و سازمان‌های دیگر وزیر یا مسیول مربوط علاوه بر وزیر علوم، به اقتضا سمت خود ریاست و یا عضویت هیات امنا را داشتند. روسای موسسات عالی علمی بدون حق رای در جلسات شرکت داشتند. وزارت علوم و آموزش عالی می‌توانست مقررات این قانون را در صورت اقتضا در هر یک از موسسات عالی پژوهشی دولتی دیگر و یا موسسات عالی علمی دیگری که به نحوی از انحا از کمک دولت استفاده می‌نمودند به اجرا بگذارد. براساس اصلاحیه قانون هیات امنا مصوب سال ۱۳۵۰ که در مردادماه ۱۳۵۳ به تصویب رسید، وزارت علوم و آموزش عالی مکلف گردید، برای هر یک از دانشگاه‌های دولتی و غیردولتی و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی هیات امنایی با ترکیب وزیر علوم و آموزش عالی یا نماینده تام‌الاختیار او، وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه یا نماینده تام‌الاختیار او، دبیر شورای مرکزی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، چهار تن از شخصیتهای بصیر و مطلع که نقش موثری در توسعه موسسه مربوطه داشته باشند، تشکیل دهد. در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی خارج از پایتخت استاندار و رییس انجمن شهر مربوط نیز عضو هیات امنا بودند. در موسسات آموزش عالی و پژوهشی وابسته به سایر وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی، وزیر یا مسیول دولتی نیز به اقتضای سمت خود ریاست یا عضویت هیات را داشتند. روسای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی بدون حق رای در جلسات شرکت داشتند. هیاتهای امنا دانشگاه‌ها بهتدریج با ترکیب شرح وظیفه فوق ایجاد و شروع بکار نمودند.

• ب) هیات امنا بعد از انقلاب اسلامی پس از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی در کشور در اسفندماه سال ۱۳۵۷ تمامی هیاتهای امنا دانشگاه‌ها به استناد لایحه قانونی مربوطه منحل گردید، لیکن برای جلوگیری از رکود اداره امور دانشگاه‌ها و موسسات تحقیقاتی هیاتی مرکب از وزیر علوم و آموزش عالی، وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه و وزیر طرح‌های انقلاب تشکیل و تصمیم‌گیری در کلیه موارد فوق را به عهده گرفت. آن هیات بعد‌ها به هیات سهنفره جانشین هیات امنا معروف گشت که متشکل از وزیر علوم و آموزش عالی و رییس سازمان برنامه و بودجه یا نمایندگان تام‌الاختیار آنان و آقای دکتر یداالله له سحابی (عضویت با نام) بود. هیات سهنفره فوقالذکر از اسفند سال ۱۳۵۷ تا پایان سال ۱۳۶۹ طی سی و نه جلسه تلاش نمود تا درباره مسایل و مشکلات مالی، اداری، استخدامی و سازمانی دانشگاه‌ها در چارچوب قوانین و مقررات مربوطه تصمیمگیریهای لازم را بهعمل آورند. هیات سه نفره مزبور فعالیت‌های خود را از طریق کمیته‌های کارشناسی اداری، مالی و بررسی و تجدیدنظر و تدوین قوانین و آیین‌نامه‌های استخدامی پیگیری و سازمان‌دهی می‌کرد. با گسترش کمی آموزش عالی و تاسیس دانشگاه‌ها و دانشکده‌های مختلف در اقصی نقاط کشور و همچنین افزایش شمار دانشجویان و توجه به پژوهش در سطوح بنیادی و کاربردی و توسعه‌ای و افزایش نیاز‌ها و خواسته‌ها و سایر عوامل، موجب گردید اندیشه احیا و شکلگیری مجدد هیات امنا دانشگاه‌ها با هدف اعطای استقلال بیشتر در سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری بروز نماید. مسیولان عالی رتبه وزارت فرهنگ و آموزش عالی بر آن شدند تا قانون تشکیل هیاتهای امنا دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی را تنظیم نمایند و نهایتا قانون تشکیل هیاتهای امنا در جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۹ و ۱۳۶۷/۱۲/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید و مقرر گردید مواد ۸، ۹ و ۱۰ آن طی لایحهای جهت تصویب به مجلس شورای اسلامی تقدیم گردد. لازم به ذکر است تا پایان سال ۱۳۶۹ به رغم تصویب قانون تشکیل هیاتهای امنا مذکور در سال ۱۳۶۷ به موجب ماده ۱۱ آن کماکان هیات سه نفره جانشین هیات امنا به فعالیت خود ادامه داد. در بهمن ماه سال ۱۳۶۹ قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتی

تاریخچه هیات امنا ۵

دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید که در تاریخ ۱۳۶۹/۱۰/۲۶ شورای نگهبان آن را تایید نمود. متعاقب آن دانشگاه‌های وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به ایجاد هیات‌های امنا در دانشگاه‌ها و موسسات علمی و تحقیقاتی وابسته همت گماشتند. نکته دارای حایز اهمیت آنکه با تصویب ماده ۴۹ قانون برنامه پنجساله چهارم توسعه کشور، از ابتدای سال ۱۳۸۴ دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی صرفا براساس آیین‌نامه‌ها و مقررات اداری، مالی، استخدامی و تشکیلات خاص، مصوبات هیات‌های امنا مربوطه که به تایید وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی حسب مورد می‌رسد، بدون الزام به رعایت قانون محاسبات عمومی، قانون استخدام کشوری و سایر قوانین و مقررات عمومی اداری، مالی و استخدامی اداره شده که با تاکید این مهم در بند ب ماده ۲۰ قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه و ماده ۱ قانون احکام دایمی توسعه کشور نقش هیاتهای امنا و استقلال دانشگاه‌ها پر رنگتر گردیده است. ضمن آنکه اعتبارات این موسسات کمک تلقی شده و پس از پرداخت به هزینه قطعی منظور می‌گردد. این مواد قانونی برنامه‌ها که مصوب مجلس محترم شورای اسلامی می‌باشد، می‌تواند به عنوان نقطه عطفی جهت افزایش کارایی هیاتهای امنا و استقلال دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی تلقی شود، مشروط بر آن که ساختار لازم جهت تحقق این ظرفیت قانونی در دانشگاه‌ها و ستاد وزارتخانه‌های مرتبط ایجاد گردد. در همین راستا نیز در سال ۱۳۹۰ کلیه دانشگاه‌ها و موسسات در ساختار خود واحدی ستادی در حوزه ریاست موسسه بنام دبیرخانه هیات امنا با تصویب هیات امنای خود و تایید و ابلاغ وزارت بهوجود آوردند تا به عنوان بازوی ارتباطی بین اعضای اصلی، مسیولین دانشگاه و وزارت متبوع بوده و هماهنگی‌های لازم را برای پویایی هیات امنا و اجرایی شدن مصوبات ایجاد نمایند.

قانون تشکیل هیات‌های امنا دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی

مصوب جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۹ و ۱۳۶۷/۱۲/۲۳

شورای عالی انقلاب فرهنگی

(با لحاظ نمودن اصلاحات و الحاقات بعدی)

ماده ۱

هریک از وزارتخانه‌های فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و موسسات پژوهشی وابسته به خود (موسسات پژوهشی که وابسته به دو وزارتخانه‌های فوق بوده و شامل مراکز پژوهشی وابسته به دانشگاه‌ها نمی‌شود) که در این قانون «موسسه» نامیده می‌شود، هیات امنایی با ترکیب ذیل تشکیل خواهند داد.

• الف. وزیر یا نماینده وزیر در دانشگاه‌های علوم پزشکی جلسات هیات امنا سالانه حداقل یک جلسه با حضور وزیر تشکیل می‌شود و در بقیه جلسات، به جای وزیر، نماینده وی می‌تواند شرکت کند. در جلسه‌ای که وزیر حضور ندارد، رییس هیات را خود اعضای هیات امنا انتخاب می‌کنند.
• ب. رییس موسسه
• ج. ۴ تا ۶ تن از شخصیتهای علمی و فرهنگی و یا اجتماعی محلی و کشوری که نقش موثری در توسعه و پیشرفت موسسه مربوط داشته باشند.

۱- اصلاحیه مصوب جلسه ۲۷۷ مورخ ۱۳۷۱/۰۱/۲۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۲- اصلاحیه الحاقی مصوب جلسه ۴۸۸ مورخ ۱۳۸۰/۰۸/۱۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

قانون تشکیل هیات امنای دانشگاه‌ها ۷

• د. رییس سازمان برنامه و بودجه کشور و یا نماینده وی

تبصره. در ترکیب هیات امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، استاندار به عنوان عضو جدید اضافه می‌شود.

تبصره. حداقل دو تن از شخصیتهای بند (ج) باید از اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها باشند.

ماده ۲

اعضای بند (ج) حسب مورد با تایید و حکم وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا وزیر علوم، تحقیقات و فناوری منصوب می‌شوند و به طور همزمان می‌توانند حداکثر در دو هیات امنا ، عضویت داشته باشند. انتخاب مجدد ایشان بلامانع است.

ماده ۳

ریاست هیات امنا موسسه بر حسب مورد به عهده وزیر فرهنگ و آموزش عالی یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خواهد بود.

ماده ۴

دبیر هیات امنا ، رییس موسسه مربوط خواهد بود.

ماده ۵

وزارتخانه‌های فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌توانند درصورت اقتضا دو یا چند موسسه مربوط به خود را زیر نظر یک هیات امنا قرار دهند. در چنین مواردی کلیه روسای موسسات عضو هیات امنا می‌باشند و دبیر این هیات را نیز وزیر از میان یکی از این روسا انتخاب خواهند کرد.

ماده ۶

در موسسات آموزش عالی و موسسات پژوهشی وابسته به وزارتخانه‌ها یا سازمان‌های دیگر که مجوز تاسیس آنها از طریق وزارتخانه‌های فرهنگ و آموزش عالی یا

۳- اصلاحیه مصوب جلسه ۸۳۴ مورخ ۱۳۹۹/۰۹/۲۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۴- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۷۸۲ مورخ ۱۳۹۵/۰۵/۰۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۵- اصلاحیه مصوب جلسه ۷۷۲ مورخ ۲۴ /۰۹ /۱۳۹۴ و مصوبه شماره ۸۸۶۷/۱۴۰۰/دش مورخ

۱۴۰۰/۰۶/۲۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۶- اصلاحیه مصوب جلسه ۲۷۷ مورخ ۱۳۷۱/۰۱/۲۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

بهداشت، درمان و آموزش پزشکی صادر شده است وزیر یا مسیول سازمان مربوط به جای یکی از اعضای بند (ج) ماده ۱ عضویت و ریاست هیات امنا را عهده‌دار خواهد بود.

تبصره. در اینگونه موسسات انتصاب سایر اعضا بند (ج) ماده ۱ به پیشنهاد وزیر یا مسیول سازمان مربوطه مطابق روش ماده ۲ و تبصره (الحاقی) آن انجام می‌گردد.

ماده ۷

وظایف و اختیارات هیات امنا :

• الف. تصویب آیین‌نامه‌های داخلی.
• ب. تصویب سازمان اداری موسسه براساس ضوابطی که به پیشنهاد وزارتخانه‌های مربوط با هماهنگی سازمان امور اداری و استخدامی به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی خواهد رسید.
• ج. بررسی و تصویب بودجه موسسه که از طرف رییس موسسه پیشنهاد می‌شود.
• د. تصویب بودجه تفصیلی موسسه.
• ه . تصویب حساب‌ها و ترازنامه سالانه موسسه.
• و. تصویب نحوه وصول درآمدهای اختصاصی و مصرف آن.
• ز. تعیین حسابرس و خزانه‌دار برای موسسه.
• ح. کوشش برای جلب کمکهای بخش خصوصی و عواید محلی اعم از نقدی، تجهیزاتی و ساختمانی با رعایت ضوابط مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی.
• ط. تصویب آیین‌نامه مالی و معاملاتی که بر حسب مورد پس از تایید وزارتخانه مربوط قابل اجرا می‌باشد.
• ی. پیشنهاد میزان فوقالعاده‌های اعضای هیات علمی و غیر هیات علمی (کارشناسان و تکنسین‌ها) که بر حسب مورد پس از تایید وزارتخانه‌های فرهنگ و آموزش عالی و یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی قابل اجرا می‌باشد.

۷- اصلاحیه مصوب جلسه ۲۳۹ مورخ ۱۳۶۹/۱۱/۳۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۸- به مصوبه جلسه ۶۸۴ مورخ ۱۳۸۹/۱۲/۱۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی در خصوص «آیین‌نامه جامع

مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری» مندرج در بخش اول کتاب، مراجعه

شود.

قانون تشکیل هیات امنای دانشگاه‌ها ۹

• ک. تعیین نحوه اداره واحد‌های تولیدی، خدماتی، کارگاهی و بهداشت و درمانی موسسه در چارچوب ضوابطی که به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
• ل. تعیین میزان پرداخت حقالتحقیق، حقالتدریس، حقالترجمه، حقالتالیف و نظایر آن.
• م. بررسی گزارش موسسه که از طرف رییس موسسه ارایه می‌شود.
• ن. تصویب مقررات استخدامی اعضای هیات علمی موسسه که به منظور هماهنگی پس از تایید وزارتخانه مربوط قابل اجرا خواهد بود.

ماده ۸

اعتبارات هر یک از موسسات صرفا در قالب برنامه و به صورت کمک بودجه سالانه کل کشور منظور و تصویب می‌شود و تخصیص اعتبار حداقل هر ۳ ماه به ماخذ سه دوازدهم بودجه مصوب از طریق دستگاه‌های اجرایی ذیربط کلا در اختیار هر یک از موسسات قرار خواهد گرفت.

ماده ۹

امور مالی و معاملاتی موسسات جز در مورد ذیحسابی موضوع ماده ۳۱ قانون محاسبات عمومی، مشمول سایر مقررات قانون مزبور و آیین‌نامه معاملات دولتی و سایر قوانین مربوط به موسسات دولتی نخواهد بود.

ماده ۱۰

رسیدگی به حساب‌های سالانه موسسه براساس آییننامهای خواهد بود که بر حسب مورد به وسیله وزارتین فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تهیه و به تایید وزارت امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

ماده ۱۱

مادام که هیات‌های امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و موسسات پژوهشی براساس این قانون تشکیل نشده و آیین‌نامه‌های اجرایی مورد نیاز به تصویب نرسیده است، طبق مقررات سابق عمل خواهد شد.

ماده ۱ قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور

مصوب تاریخ ۱۳۹۵/۱۱/۱۰ مجلس شورای اسلامی

دانشگاه‌ها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی و فرهنگستان‌ها و پارک‌های علم و فناوری که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذیربط می‌باشند، بدون رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی به ویژه قانون محاسبات عمومی کشور، قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدی آنها و فقط در چارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی مصوب هیات امنا که حسب مورد به تایید وزیران علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در مورد فرهنگستان‌ها به تایید رییس جمهور و در مورد دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و تحقیقاتی وابسته به نیروهای مسلح به تایید رییس ستاد کل نیروهای مسلح می‌رسد، عمل می‌کنند.

تبصره ۱. اعتبارات اختصاص یافته از منابع عمومی دولت به این مراکز و موسسات، کمک تلقی و بعد از پرداخت، به هزینه قطعی منظور می‌شود و بر اساس بودجه تفصیلی مصوب هیات امنا و با مسیولیت آنها قابل هزینه است.

تبصره ۲. هرگونه استخدام جدید از محل منابع عمومی و توسعه تشکیلات اداری منوط به تایید وزیران علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (حسب مورد) و سازمان اداری و استخدامی کشور است.

تبصره ۳. هیات امنا بر اساس ماده (۱۱) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۲) مصوب ۱۳۹۳/۱۲/۰۴ نمی‌تواند علاوه بر آنچه که از محل منابع

ماده ٩٤ قانون برنامه پنجم توسعه ۱۱

عمومی و درآمدهای اختصاصی برای دانشگاه‌ها و مراکز مزبور پادار می‌شود تعهد جدیدی برای سال تصمیم‌گیری و سالهای بعد مصوب کند.

تبصره ۴. صندوق‌های رفاه دانشجویان مشمول این ماده و تبصره‌های آن می‌شوند.

تبصره ۵. هرگونه اصلاح ساختار و مقررات مالی، اداری، معاملاتی، استخدامی و تشکیلاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی و همچنین فرهنگستان‌های تخصصی فقط مشمول این ماده و تبصره‌های آن است.

تبصره ۶. دولت موظف است برای مشارکت انجمن‌های علمی، نخبگان و دانشمندان کشور در همایش‌ها و مجامع علمی و پژوهشی بین‌المللی و برتر جهان و بهره‌گیری از توانمندی‌های دانشمندان و نخبگان ایران در جهان و فراهم کردن فرصتهای ماطلاعاتی مناسب در داخل و خارج کشور سازوکار لازم را ایجاد نماید.

تبصره ۷. به منظور گسترش و ارتقای کیفیت و اثربخشی آموزش عالی و مهارت آموزی، دولت موظف است نسبت به تحقق موارد زیر اقدام کند: ۱ اعضای هیات علمی می‌توانند با موافقت هیات امنای همان دانشگاه نسبت به تشکیل موسسات و شرکتهای صددرصد (۱۰۰%) خصوصی دانش‌بنیان اقدام و یا در این موسسات و شرکت‌ها مشارکت کنند. این موسسات و شرکت‌ها برای انعقاد قرارداد پژوهشی مستقیم و یا غیرمستقیم با دستگاه‌های اجرایی، مشمول قانون منع مداخله کارکنان دولت در معاملات دولتی و اصلاحات بعدی آن نیستند. ۲ به دولت اجازه داده می‌شود به منظور حمایت از دانشجویان دانشگاه‌های دولتی، آزاد اسلامی، علمی کاربردی و پیام نور و دانشگاه‌های فنی و حرفه‌ای و موسسات آموزش عالی غیردولتی که دارای مجوز از وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌باشند، تسهیلات اعتباری در اختیار صندوق رفاه دانشجویان و یا سایر نهادهای ذیربط برای پرداخت وام بلندمدت قرض‌الحسنه به دانشجویان قرار دهد. ۳ وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مکلفند با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و مرکز آمار ایران، رشته‌های تحصیلی خود را متناسب با بازار کار تعیین نمایند.

ماده ۲۰ قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران

مصوب تاریخ ۱۳۸۹/۱۰/۱۵ مجلس شورای اسلامی

• الف. به منظور زمینه‌سازی برای تربیت نیروی انسانی متخصص و متعهد، دانشمدار، خلاق و کارآفرین، منطبق با نیازهای نهضت نرم‌افزار، با هدف توسعه کمی و کیفی دولت مجاز است:
• ۱. هزینه سرانه تربیت نیروی انسانی متخصص مورد تقاضای کشور براساس هزینه‌های آموزشی و هزینه‌های خدمات پژوهشی، تحقیقاتی، فناوری مورد حمایت در چارچوب بودجهریزی عملیاتی برای هر دانشگاه و موسسه آموزشی، تحقیقاتی و فناوری دولتی محاسبه و به طور سالیانه تامین کند.
• ۲. حمایت مالی و تسهیل شرایط برای افزایش تعداد مجلات پژوهشی و ترویجی کشور در زمینه‌های مختلف علمی با حفظ کیفیت بگونهای که تا پایان برنامه تعداد مجلات و مقالات چاپ شده در مجلات علمی داخلی نسبت به سال پایانی برنامه چهارم را حداقل به دو برابر افزایش دهد. همچنین تمهیدات لازم برای دسترسی به بانک‌های اطلاعاتی علمی معتبر را فراهم نماید.
• ۳. از ده دانشگاه برتر وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و پنج دانشگاه به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی که دارای عملکرد برجسته در راستای گسترش مرزهای دانش و فناوری هستند حمایت مالی و حقوقی و پشتیبانی ویژه نماید.
• ۴. از انجمن‌های علمی، حمایت مالی بهعمل آورد.

ماده ٠٢ قانون برنامه پنجم توسعه ۱۳

• ب. دانشگاه‌ها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی و فرهنگستانهایی که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذیربط می‌باشند بدون الزام به رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی به ویژه قانون محاسبات عمومی، قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدی آن و فقط در چارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی و اداری، استخدامی و تشکیلاتی مصوب هیات امنا که حسب مورد به تایید وزرا علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در مورد فرهنگستان‌ها به تایید رییس جمهور می‌رسد عمل می‌نمایند. اعضای هیات علمی ستادی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز مشمول حکم این بند هستند. حکم این بند شامل مصوبات، تصمیمات و آیین‌نامه‌های قبلی نیز می‌گردد و مصوبات یادشده مادام که اصلاح نگردیده به قوت خود باقی هستند.

تبصره ۱. هرگونه اصلاح ساختار و مقررات مالی، معاملاتی و اداری، استخدامی و تشکیلاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی و همچنین فرهنگستان‌های تخصصی فقط مشمول مفاد این بند است.

تبصره ۲. اعتبارات اختصاص یافته از منابع عمومی دولت به این مراکز و موسسات کمک تلقی شده و بعد از پرداخت به این مراکز به هزینه قطعی منظور و براساس بودجه تفصیلی مصوب هیات امنا و با مسیولیت ایشان قابل هزینه است.

• ج. معادل درآمدهایی که موسسات و مراکز آموزش عالی، پژوهشی و فناوری و فرهنگستان‌ها در هر سال از محل تبرعات، هدایا و عواید موقوفات جذب می‌نمایند از محل درآمد عمومی به عنوان اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای تامین و محاسبه می‌گردد.
• د. به منظور افزایش کارایی ماموریتهای اصلی دانشگاه‌ها در امور آموزش، پژوهش و فناوری در هر سال حداقل بیست (۲۰) درصد از امور خدمات رفاهی دانشجویان از نظر ساختاری از بدنه دانشگاه‌ها جدا و به بخش غیردولتی واگذار گردد.
• ه . دولت مکلف است به منظور کاهش تصدی‌گری، جلوگیری از انجام امور موازی و تقویت نقش حاکمیتی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وحدت رویه در سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی، ارتقا کمیت و کیفیت ارایه خدمات دانشجویی نسبت به ایجاد مدیریت واحد ساماندهی امور مرتبط، بهره‌گیری از مجموعه امکانات و توانمندی‌های حقوقی، پرسنلی و اعتبارات صندوق رفاه دانشجویان فعالیت‌های امور ورزشی دانشجویان، اداره تربیت بدنی و معاونت دانشجویی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، طی سال اول برنامه اقدام کند.
• و. اعتبارات هزینه‌ای و تملک دارایی‌های سرمایه‌ای از محل بودجه عمومی دولت به دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی پژوهشی و فرهنگستان‌ها براساس ردیف مستقل در بودجه سنواتی آنها در قالب اعتبارات ملی اختصاص می‌یابد.
• ز. به دولت اجازه داده می‌شود به منظور حمایت از دانشجویان دانشگاه‌های دولتی، آزاد اسلامی، علمی – کاربردی و پیام نور و آموزشکده‌های فنی و حرفه‌ای وابسته به وزارت آموزش و پرورش، موسسات آموزش عالی غیر دولتی که دارای مجوز از یکی از وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌باشند تسهیلات اعتباری به صورت وام بلند مدت قرض‌الحسنه در اختیار صندوق رفاه دانشجویان و یا سایر نهادهای ذیربط قرار دهد.
• ح. دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی مجازند از ظرفیت مازاد بر سهمیه آموزش رایگان خود و یا ظرفیت‌های جدیدی که ایجاد می‌کنند، براساس قیمت تمام شده یا توافقی با بخش غیردولتی و با تایید هیات امنا در مقاطع مختلف دانشجو بپذیرند و منابع مالی دریافتی را حسب مورد پس از واریز به خزانه کل به حساب درآمدهای اختصاصی منظور کنند.
• ط. به دانشگاه‌ها اجازه داده می‌شود بخشی از ظرفیت آموزشی خود را از طریق پذیرش دانشجوی خارجی با دریافت شهریه تکمیل کنند. در موارد خاص به منظور ترویج ارزشهای اسلامی و انقلابی پذیرش دانشجوی خارجی با تصویب هیات امنا بدون دریافت شهریه یا با تخفیف، مجاز است.

ماده ٠٢ قانون برنامه پنجم توسعه ۱۵

• ی. دانشگاه‌های کشور، حسب مورد به تشخیص وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تصویب شورای گسترش وزارتخانه‌های مربوط، می‌توانند نسبت به تاسیس شعب در شهر محل استقرار خود یا دیگر شهر‌ها و مناطق آزاد داخل کشور و نیز در خارج کشور به صورت خودگردان و با دریافت شهریه از داوطلبان اقدام کنند.
• ک. شهریه دانشجویان جانباز بیست و پنج درصد (۲۵%) و بالاتر و فرزندان آنان، فرزندان شاهد، آزادگان و فرزندان آنان و دانشجویان تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی از محل اعتبارات ردیف مستقل معاونت تامین شود.

تبصره ۱. پذیرش دانشجو در شعب دانشگاه‌های مذکور در داخل کشور خارج از آزمون سراسری انجام خواهد شد. ضوابط پذیرش دانشجو برای دوره کارشناسی توسط کارگروه موضوع ماده (۴) قانون پذیرش دانشجو در دانشگاه‌ها مصوب ۱۳۸۶/۰۸/۱۶ و برای دوره‌های تحصیلات تکمیلی با پیشنهاد دانشگاه‌ها و حسب مورد با تایید یکی از وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین می‌شود.

تبصره ۲. میزان شهریه دریافتی از دانشجویان با توجه به نوع رشته و سطح خدمات آموزشی، کمک آموزشی و رفاهی ارایه شده، توسط هیات امنا دانشگاه تعیین و اعلام می‌شود. اجرای دوره‌های مشترک با دانشگاه‌های معتبر خارجی طبق ضوابط وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در این گونه شعب بلامانع است.

تبصره ۳. دولت مکلف است حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ درخواست داوطلب نسبت به اعطا روادید (ویزا) و اجازه اقامت برای اعضای هیات علمی و دانشجویان خارجی این شعب دانشگاهی و جامعهالمصطفی العالمیه اقدام کند.

تبصره ۴. دانشجویان ایرانی این شعب دانشگاهی، همانند سایر دانشجویان از معافیت تحصیلی برخوردار خواهند بود.

تبصره ۵. نحوه پذیرش دانشجو موضوع بند‌های (ح) و (ی) این ماده در مقاطع مختلف به پیشنهاد هیات امنا دانشگاه‌ها و موسسات یاد شده و حسب مورد با تایید وزارتخانه‌های ذیربط و با رعایت قانون پذیرش دانشجو در دانشگاه‌ها مصوب ۱۳۸۶/۰۸/۱۶ خواهد بود. در مقاطع کارشناسی ارشد و بالاتر با استفاده از ظرفیت‌های جدید از طریق امتحانات ورودی موسسات یاد شده با در نظر گرفتن توان علمی داوطلبان با رعایت ضوابط سازمان سنجش آموزش کشور خواهد بود.

تبصره ۶. مدرک تحصیلی دانشجویان موضوع بند‌های (ح) و (ی) این ماده با درج نوع پذیرش و محل تحصیل صادر می‌گردد.

• ل. حوزه‌های علمیه از تسهیلات، مزایا و امکاناتی که برای مراکز آموزشی و پژوهشی تعیین شده یا می‌شود، برخوردار هستند.

ماده ۴۹ قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران

مصوب تاریخ ۱۳۸۳/۰۶/۱۱ مجلس شورای اسلامی

دولت موظف است، برای زمینه‌سازی و تربیت نیروی انسانی متخصص و متعهد، دانشمدار، خلاق و کارآفرین، منطبق با نیازهای نهضت نرم‌افزار، با هدف توسعه کمی و کیفی، از ابتدای برنامه چهارم اقدامات ذیل را در ماموریت‌ها و ساختار دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی برای پاسخگویی به نیازهای بخش‌های مختلف کشور به انجام برساند:

• الف. دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی و همچنین فرهنگستان‌های تخصصی که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذیربط می‌باشند، صرفا براساس آیین‌نامه‌ها و مقررات اداری، مالی و استخدامی و تشکیلاتی خاص، مصوب هیات‌های امنا مربوط که به تایید وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی حسب مورد می‌رسد، بدون الزام به رعایت قانون محاسبات عمومی، قانون استخدام کشوری و سایر قوانین و مقررات عمومی اداری و مالی و استخدامی اداره خواهند شد و تا زمانی که آیین‌نامه‌ها و مقررات مورد نیاز به تصویب هیات امنا نرسیده است طبق مقررات سابق عمل خواهد شد. اعتبارات هزینه‌ای از محل بودجه عمومی دولت، براساس قیمت تمام شده به دستگاه‌های اجرایی یاد شده اختصاص می‌یابد. اعتبارات هزینه‌ای، تملک دارایی‌های سرمایه‌ای و اختصاصی این موسسات کمک تلقی شده و پس از پرداخت به هزینه قطعی منظور می‌گردد. سهم دولت در هزینه‌های آموزش عالی بخش دولتی، بر مبنای هزینه سرانه تعیین و نسبت آن به بودجه عمومی دولت، براساس رشد پوشش جمعیت دانشجویی، در مقایسه با عدد مشابه در برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، افزایش می‌یابد.
• ب. هر گونه اصلاح ساختار مالی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی دولتی و همچنین فرهنگستان‌های تخصصی منحصر ا مشمول مفاد این ماده می‌باشند.
• ج. ارزیابی مستمر دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و موسسات پژوهشی دولتی و خصوصی توسط وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با همکاری انجمن‌های علمی و مداخله براساس آن و سرمایه‌گذاری در علوم منتخب و تکیه بر ایجاد قطبهای علمی، براساس مزیتهای نسبی و نیازهای آتی کشور.
• د. بازنگری در رشته‌های دانشگاهی، بر مبنای نیازهای اجتماعی، بازار کار و تحولات علمی، در راستای توسعه علوم میان رشتهای با تاکید بر علوم انسانی
• ه . ایجاد تولیت واحد در سیاست‌گذاری و مدیریت امور مربوط به استعدادهای درخشان و نیز بهره‌برداری بهینه از امکانات مادی و معنوی موجود در این زمینه، وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، مجازند از تاسیس باشگاه غیردولتی و صیانت از استعدادهای درخشان کشور حمایت نمایند.

قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی

مصوب تاریخ ۱۳۶۹/۱۰/۱۸ مجلس شورای اسلامی

ماده ۱

امور مالی و معاملاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی که براساس مجوزهای رسمی وزارتین فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تاسیس شده یا می‌شود در این قانون (موسسه) نامیده می‌شوند و صرفا تابع این قانون و آیین‌نامه‌های اجرایی آن می‌باشند.

تبصره. اصطلاحاتی که در این قانون به کار رفته است تابع تعاریف مندرج در قوانین و مقررات مربوط می‌باشد.

ماده ۲

اعتبارات جاری و عمرانی این موسسات و همچنین اعتبارات اختصاصی (معادل درآمدهای اختصاصی برآورد شده از سوی موسسات) همه ساله صرفا در قالب برنامه و طرح به صورت کمک در بودجه کل کشور منظور و تصویب می‌شود.

ماده ۳

تخصیص اعتبارات جاری و عمرانی هر سه ماه، حداقل به ماخذ سه دوازدهم بودجه مصوب و درمورد اعتبارات اختصاصی معادل کلیه درآمدهای وصولی که به خزانه واریز شده است از طریق دستگاه‌های اجرایی ذیربط در اختیار هر یک از موسسات قرار می‌گیرد.

ماده ۴

کلیه اعتبارات جاری و عمرانی و اختصاصی منظور در قانون بودجه کل کشور تا آخر سال مالی قابل تعهد و پرداخت است و مانده وجوه اعتبارات مصرف نشده هر سال به سال بعد منتقل و ضمن بودجه تفصیلی آن سال موسسه منظور خواهد شد.

ماده ۵

کلیه موسسات موضوع این قانون می‌توانند در جهت اجرا، تکمیل پروژه‌ها و برنامه‌های آموزشی و تحقیقاتی و عمرانی از هدایا و کمکهای مردمی استفاده نمایند و نحوه هزینه کردن اینگونه کمکهای مردمی تابع آییننامهای خواهد بود که به پیشنهاد هیات امنا موسسات ذیربط به تصویب وزارتین مربوطه برسد.

ماده ۶

به وزارتین فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اجازه داده می‌شود درجهت ایجاد تسهیلات لازم برای احداث، تعمیر، نگهداری و خدمات سلف سرویس‌ها، خوابگاه‌های دانشجویی و تامین مسکن اعضای هیات علمی، شرکت سهامی خاص تاسیس نماید که اساسنامه این شرکت‌ها با پیشنهاد مشترک وزاری فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.

ماده ۷

این موسسات مکلفند حساب کلیه اعتبارات و هزینه‌ها را نگهداری و صورتحساب دریافت و پرداخت هر ماه و حساب نهایی هر سال را تنظیم و پس از گواهی ذیحساب به همراه اسناد و مدارک مربوطه جهت رسیدگی یا حسابرسی در اختیار دیوان محاسبات قرار دهند و یک نسخه از صورتحساب دریافت و پرداخت هر ماه و حساب نهایی هر سال را به وزارت امور اقتصادی و دارایی ارسال نمایند.

ماده ۸

این موسسات مکلفند گزارش عملیات انجام شده سالانه را براساس اهداف پیشبینی شده در بودجه، به کمیسیون‌های برنامه و بودجه و فرهنگ و آموزش عالی و بهداری و بهزیستی مجلس شورای اسلامی و سازمان برنامه و بودجه ارسال نمایند.

ماده ۹

آیین‌نامه اجرایی هر یک از مواد فوق برحسب نیاز به پیشنهاد هیات امنای موسسات مربوطه و تصویب مشترک وزرای فرهنگ و آموزش عالی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی قابل اجرا خواهد بود.

تبصره. ترکیب هیات‌های امنا مطابق مصوبه جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۹ و ۱۳۶۷/۱۲/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی تعیین می‌شود.

قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتی دانشگاه‌ها ۲۱

ماده ۱۰

این قانون از اول سال ۱۳۷۰ لازم‌الاجرا بوده و از تاریخ مذکور قانون محاسبات عمومی کشور و آیین‌نامه معاملات دولتی به استثنای ماده ۳۱ قانون مذکور، درمورد این موسسات نافذ نخواهد بود. قانون فوق مشتمل بر ده ماده و دو تبصره در جلسه علنی روز سهشنبه مورخ هجدهم دی ماه سال یکهزار و سیصد و شصت و نه مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ ۱۳۶۹/۱۰/۲۶ به تایید شورای نگهبان رسیده است.

ماده واحده «خروج تصمیمات و آرای صادره از هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراکز آموزشی و پژوهشی در خصوص امور و شیون علمی، آموزشی و پژوهشی از شمول صلاحیت دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی»

مصوب جلسه ۸۹۵ تاریخ ۱۴۰۲/۱۱/۱۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی

شورای عالی انقلاب فرهنگی در جلسه ۸۹۳ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۰۵ با حضور سران سه قوه و به اتفاق آرا بر تداوم اعتبار و اجرای مصوبه ماده واحده «خروج تصمیمات و آرای صادره از هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراکز آموزشی و پژوهشی در خصوص امور و شیون علمی، آموزشی و پژوهشی از شمول صلاحیت دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی» (مصوب جلسه ۶۳۰ مورخ ۱۳۸۷/۰۶/۱۲ شورای عالی انقلاب فرهنگی) که بنا به پیشنهاد مورخ ۱۳۸۷/۰۵/۱۲ معاونت حقوقی و توسعه قضایی قوه قضاییه و دیوان عدالت اداری در جلسه ۶۳۰ مورخ ۱۳۸۷/۰۶/۱۲ شورای عالی به تصویب رسیده است، تاکید نمود. همچنین شورای عالی؛ به منظور تسهیل دسترسی ذیربطان و حسن اجرای این مصوبه، در جلسه ۸۹۵ مورخ ۱۴۰۲/۱۱/۱۰ با تجمیع و یکپارچه‌سازی آن با مصوبه «تشکیل هیات عالی تجدیدنظر موضوع تبصره ماده واحده مصوب جلسه ۶۳۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی» مصوب جلسه ۷۶۳ مورخ ۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی و تکمیل آن، موافقت نمود. بر این اساس؛ مصوبه تجمیعی- تکمیلی «خروج تصمیمات و آرای صادره از هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان سنجش آموزش کشور و سایر مراکز آموزشی و پژوهشی در خصوص امور و شیون علمی، آموزشی و پژوهشی از شمول صلاحیت دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی و تشکیل هیاتهای عالی تجدیدنظر» به شرح ذیل، برای اجرا ابلاغ شد:

ماده ۱

آندسته از تصمیمات و آرای صادره در هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی فعال در وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان سنجش آموزش کشور و دانشگاه‌ها و سایر مراکز آموزشی و پژوهشی مصوب، ازجمله؛ تصمیمات و آرای هیاتهای امنا ، ممیزه و انتظامی اساتید و کمیته انضباطی دانشجویان، هیاتهای جذب دانشجو و اعضای هیات علمی، هیاتهای رسیدگی به تخلفات در آزمون‌ها و همچنین تصمیمات و آرا در خصوص بازنشستگی، ارتقا ، آزمون‌ها، ارزیابی و پذیرش علمی، فرایند جذب دانشجو و اعضای هیات علمی، بورس دانشجویان و فرصت ماطلاعاتی و نظایر آن که صرفا در رابطه با امور و شیون تخصصی علمی، آموزشی و پژوهشی صادر شده باشند، قابل شکایت و رسیدگی در دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی نخواهند بود.

ماده ۲

به منظور تجدیدنظر و رسیدگی به شکایات اساتید و دانشجویان نسبت به آرا و تصمیمات هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی فعال موضوع ماده یک این مصوبه و نیز نظارت بر نحوه رسیدگی در هیات‌ها و کمیته‌های مذکور، هیات عالی تجدیدنظر در هر یک از وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی که از این پس در این مصوبه، به اختصار «وزارتین» نامیده می‌شوند و دانشگاه آزاد اسلامی، هر کدام به طور جداگانه و با ترکیب ذیل تشکیل می‌گردند:

• ۱- وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و رییس دانشگاه آزاد اسلامی (رییس هیات)؛
• ۲- دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی؛
• ۳- معاون حقوقی وزارتین و بالاترین مقام حقوقی دانشگاه آزاد اسلامی (عضو و دبیر هیات)؛
• ۴- معاون تخصصی ذیربط وزارتین و دانشگاه آزاد اسلامی؛
• ۵- دو نفر از اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی به انتخاب شورا؛
• ۶- سه نفر از اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها که حداقل یکی از آنها حقوقدان خواهد بود، حسب مورد به انتخاب وزیر ذیربط و رییس دانشگاه آزاد اسلامی.

تبصره ۱. اعضای موضوع بند‌های ۱، ۳، ۴ و ۶ صرفا در یکی از هیاتهای مربوطه فوق عضویت خواهند داشت.

تبصره ۲. مدت عضویت اعضای حقیقی هیات، سه سال خواهد بود و انتخاب مجدد آنها برای یک دوره دیگر بلامانع می‌باشد.

تبصره ۳. جلسات هیات با حضور حداقل ۷ نفر از اعضا رسمیت می‌یابد و تصمیمات هیات با رای اکثریت نسبی اعضای حاضر، معتبر و لازم‌الاجرا خواهدبود.

تبصره ۴. شیوه‌نامه نحوه رسیدگی به تجدیدنظرخواهی از آرا و تصمیمات موضوع این مصوبه طبق پیشنویس مشترک تهیه شده توسط وزارتین و دانشگاه آزاد اسلامی در اولین جلسه هیات به تصویب خواهد رسید.

ماده ۳

تصمیمات و آرای صادره از هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی موضوع ماده یک این مصوبه، ظرف حداکثر ۲ ماه از تاریخ ابلاغ؛ قابل اعتراض در هیات عالی تجدیدنظر مربوطه می‌باشد و هیاتهای عالی مزبور ظرف مدت ۲ ماه از زمان وصول شکایت، نسبت به صدور رای نهایی و تعیین تکلیف نسبت به موضوع اقدام می‌نمایند و آرای نهایی و قطعی صادره از سوی هیاتهای عالی تجدیدنظر، در دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی قابل شکایت و رسیدگی نیست.

ماده ۴

این مصوبه در ۴ ماده و ۴ تبصره در جلسه ۸۹۵ مورخ ۱۴۰۲/۱۱/۱۰ به تصویب رسیده است و از تاریخ ابلاغ؛ جایگزین مصوبه ماده واحده «خروج تصمیمات و آرای صادره از هیات‌ها و کمیته‌های تخصصی وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراکز آموزشی و پژوهشی در خصوص امور و شیون علمی، آموزشی و پژوهشی از شمول صلاحیت دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی» (مصوب جلسه ۶۳۰ مورخ ۱۲ شهریور ۱۳۸۷ شورای عالی انقلاب فرهنگی) و مصوبه «تشکیل هیات عالی تجدیدنظر موضوع تبصره ماده واحده مصوب جلسه ۶۳۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی» (مصوب جلسه ۷۶۳ مورخ ۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی) می‌گردد.

آیین‌نامه‌ها و ضوابط

آیین‌نامه جامع مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری

مصوبه جلسه ۶۸۴ مورخ ۱۳۸۹/۱۲/۱۰ و اصلاحات مصوب بعدی

شورای عالی انقلاب فرهنگی

وزارت علوم، تحقیقات و فناوری – وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی – دانشگاه آزاد اسلامی مصوبه «آیین‌نامه جامع مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری» که در جلسه ۶۸۴ مورخ ۱۳۸۹/۱۲/۱۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی و بنا به پیشنهاد مورخ ۱۳۸۹/۱۱/۱۱ وزیر علوم، تحقیقات و فناوری به تصویب رسیده است، به شرح ذیل برای اجرا ابلاغ می‌شود:

مقدمه:

توسعه و ارتقای نظام آموزش عالی کشور در سه دهه اخیر علیرغم تحریم‌ها و محدودیتهای گسترده در سایه الطاف بیکران الهی و هدایت داهیانه رهبر کبیر انقلاب اسلامی و مقام معظم رهبری با طراحی نظام مدیریتی متکی بر توان علمی داخل کشور در حوزه منابع و متون دستاوردهای چشمگیر و در خور ستایش و مباهاتی را برای کشور فراهم نموده است. اما تحقق تمدن با شکوه اسلامی ایرانی نیاز به عبور از دوره تثبیت مدیریت و ورود به عرصه رشد جهش سریع علمی برای گذر از تغییرات و تحولات سریع جهانی و کسب جایگاه شایسته در نظام بینالملل را طلب می‌نماید. این امر صرفا با تغییر و ایجاد ساختار مدیریتی جامع و متناسب با وضعیت کنونی میسر خواهد گردید. در این راستا و با عنایت به اصلاحات متعدد به عمل آمده در آیین‌نامه مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی مصوب جلسه ۱۳۷۰/۰۴/۱۱ شورای عالی انقلاب فرهنگی در طول مدت ۱۹ سال و افزایش تعداد دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری وابسته به وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی وابسته به سایر دستگاه‌های اجرایی و موسسات آموزش عالی غیردولتی غیرانتفاعی، به منظور انسجام ساختار آیین‌نامه مدیریت مطابق با مصوبات هیاتهای امنا درخصوص تشکیلات دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری و استفاده از ظرفیت‌های ناشی از اجرای قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، مصوبات متعدد شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای گسترش آموزش عالی هر یک از وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از سال ۱۳۷۰ تاکنون، با هدف بالندگی، پیوستگی مدیریتی، تعامل سازنده ارکان مختلف دانشگاهی با یکدیگر و پاسخگویی مناسب در برابر مراجع ذیصلاح، همزمان با باز تدوین وظایف و اختیارات، تعیین سطوح مدیریتی و همسانسازی نحوه انتصاب مدیران در کلیه دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر دستگاه‌های اجرایی و همچنین دانشگاه آزاد اسلامی و موسسات آموزش عالی غیردولتی غیرانتفاعی، «آیین‌نامه جامع مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری» مورد بازنگری و تدوین قرار گرفت.

ماده ۱. تعاریف:

وزارتین: منظور از وزارتین، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌باشند. موسسه: منظور از موسسه، دانشگاه‌ها، دانشکده‌های مستقل و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، وابسته به سایر دستگاه‌های اجرایی و همچنین موسسات آموزش عالی غیردولتی غیرانتفاعی و دانشگاه آزاد اسلامی می‌باشد.

ماده ۲. ارکان موسسه:

ارکان موسسه عبارتند از:

• ۱. هیات امنا
• ۲. رییس موسسه
• ۳. هیات رییسه
• ۴. شورای موسسه

ماده ۳. هیات امنا :

هیات امنا عالیترین رکن موسسه می‌باشد که وظایف و اختیارات آن در قانون تشکیل هیاتهای امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی (مصوب جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۱۳۶۷/۱۲/۰۹ و ۱۳۶۷/۱۲/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی) و همچنین قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی (مصوب مورخ ۱۳۶۹/۱۰/۱۸ مجلس شورای اسلامی) تعیین شده است.

تبصره. به استناد بند (ب) ماده ۲۰ قانون برنامه پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور و نظر به ساختار هیات امنایی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری، اعمال و انجام نظارت مالی در دانشگاه‌ها و موسسات مذکور به جای ذیحساب بر عهده مدیر امور مالی خواهدبود.

۹- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۷۶۷ مورخ ۱۳۹۴/۰۶/۲۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی

ماده ۴. رییس موسسه:

الف- جایگاه:

رییس موسسه بالاترین مقام اجرایی موسسه می‌باشد که بعد از هیات امنا دومین رکن موسسه خواهد بود و در قبال کلیه امور موسسه در حدود مقررات مصوب، مسیول و نماینده حقوقی موسسه در نزد مراجع ذیصلاح خواهد بود.

ب- نحوه انتصاب:

رییس هر موسسه بر حسب مورد از جانب وزیر هر یک از وزارتین به شورای عالی انقلاب فرهنگی پیشنهاد خواهد شد که در صورت تایید شورا، وی با حکم وزیر به مدت چهار سال به انجام وظایف خود خواهد پرداخت. نحوه انتصاب رییس دانشگاه آزاد اسلامی براساس مفاد اساسنامه دانشگاه مذکور، مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی تعیین می‌گردد.

تبصره ۱. انتخاب مجدد افرادی که با انجام تشریفات مقرر در این ماده منصوب می‌شوند، به صورت متوالی تنها برای یک دوره بلامانع می‌باشد. در موارد استثنا، انتخاب مجدد برای دوره بعدی پس از تایید و اخذ مجوز از شورای عالی انقلاب فرهنگی امکانپذیر می‌باشد.

تبصره ۲. وزیر هر یک از وزارتین می‌تواند تا تایید حکم رییس پیشنهادی موسسه توسط شورای عالی انقلاب فرهنگی، وی را حداکثر به مدت شش ماه به عنوان سرپرست موسسه منصوب نماید.

تبصره ۳. در موسسات آموزش عالی وابسته به سایر دستگاه‌های اجرایی، رییس موسسه به پیشنهاد رییس هیات امنا ، تایید وزیر ذیربط و حکم رییس هیات امنا منصوب می‌گردد.

تبصره ۴. روسای مراکز و واحد‌های وابسته به دانشگاه آزاد اسلامی براساس مفاد اساسنامه آن دانشگاه، مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب می‌گردند.

تبصره ۵. در موسسات آموزش عالی غیردولتی غیرانتفاعی، رییس موسسه براساس مفاد اساسنامه موسسات مذکور، مصوب شورای گسترش آموزش عالی هر یک از وزارتین و یا سایر مراجع ذیصلاح منصوب می‌گردد.

ج- شرایط عمومی رییس موسسه:

۱ شرایط عمومی مربوط به روسای موسسات به استثنای موسسات مندرج در ماده ۱۲ قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری به شرح ذیل می‌باشد: الف

• ۱. اعتقاد به اسلام و قانون اساسی، التزام عملی به ولایت مطلقه فقیه و نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران
• ۲. عامل بودن به واجبات و پرهیز جستن از محرمات
• ۳. دارا بودن تقوای دینی و التزام عملی به احکام اسلام
• ۴. برخوردار بودن از حس ن شهرت اخلاقی و وجاهت علمی و آشنا بودن به اداره امور موسسه
• ۵. عدم وابستگی به احزاب و گروه‌های غیرقانونی ب احراز سایر شرایط مندرج در بند‌های ذیل:
• ۱. تقید و پایبندی به نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران، اصل ولایت فقیه و ارزشهای دینی و اخلاقی
• ۲. دارا بودن شرط تاهل
• ۳. داشتن حداقل سن ۳۰ سال و حداکثر ۶۵ سال در زمان انتصاب.

تبصره. شرایط عمومی انتصاب رییس موسسه از میان اشخاص تابع اقلیتهای دینی مصرح در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به شرح ذیل است:

• ۱. اعتقاد به انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی ایران
• ۲. اعتقاد به قانون اساسی و التزام عملی به ولایت مطلقه فقیه
• ۳. برخورداری از حسن شهرت اخلاقی و وجاهت علمی و آشنا بودن با اداره موسسه
• ۴. عدم تجاهر به نقض احکام اسلامی در انظار عمومی
• ۵. عدم وابستگی به احزاب و گروه‌های غیرقانونی
• ۶. حایز بودن سایر شرایط مندرج در بند الف این ماده در چارچوبهای دینی خود

۱۰- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۷۶۲ مورخ ۱۳۹۴/۰۲/۰۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی

د- شرایط اختصاصی رییس موسسه:

• ۱. عضو هیات علمی رسمی با مرتبه علمی حداقل استادیار
• ۲. داشتن حداقل ۵ سال سابقه خدمت در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری در وضعیت هیات علمی
• ۳. داشتن حداقل ۲ سابقه اجرایی در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی

تبصره ۱. در شرایط استثنایی، نداشتن شرایط مندرج در بند « ب ۳» شرایط عمومی یا بند «۲» شرایط اختصاصی منوط به تایید وزیر هر یک از وزارتین و رییس دانشگاه آزاد اسلامی (با رعایت مفاد تبصره ۴ بند ب ماده ۴) حسب مورد می‌باشد.

تبصره ۲. داشتن مرتبه علمی حداقل دانشیاری برای روسای موسسات بزرگ (رده

• یک) الزامی است و در شرایط استثنایی انتخاب رییس موسسات بزرگ از میان اعضای هیات علمی با مرتبه استادیاری با حداقل ۵ سال سابقه خدمت و کسب حداقل دوسوم آرای موافق شورای عالی انقلاب فرهنگی مجاز می‌باشد.

ه- وظایف و اختیارات رییس موسسه:

در اجرای ماموریت و وظایف محوله مستند به قانون اهداف، وظایف و تشکیلات هر یک از وزارتین، وظایف و اختیارات رییس موسسه به شرح ذیل می‌باشد:

• ۱. مسیولیت در قبال کلیه امور موسسه و حس ن اجرای مصوبات هیات امنا در حدود مقررات مصوب و آیین‌نامه‌ها و بخشنامه‌های صادرشده از سوی وزارت و ابلاغ آن به واحد‌های ذیربط حسب مورد و نمایندگی حقوقی موسسه نزد مراجع ذیصلاح
• ۲. تهیه و پیشنهاد برنامه‌های راهبردی، سیاست‌ها، اهداف و خطمشیها برای طرح در هیات امنا
• ۳. تعیین خط‌مشی اجرایی موسسه براساس برنامه‌های راهبردی مصوب هیات امنای ذیربط، برنامه‌ریزی و هدایت فعالیت‌های فرهنگی، تربیتی، آموزشی، پژوهشی، دانشجویی، بهداشتی و درمانی، خدماتی و توسعه مدیریت و منابع موسسه در چارچوب برنامه‌های راهبردی تعیین‌شده
• ۴. نظارت دقیق و مستمر بر حس ن اجرای امور تربیتی، فرهنگی، آموزشی، پژوهشی، دانشجویی، بهداشتی و درمانی، خدماتی، استخدام، انتصاب، ماموریت، اخراج، ترفیع و ارتقای اعضای هیات علمی، توسعه مدیریت و منابع، استخدام، جذب، انتصاب، ماموریت، ارتقا و اخراج کارکنان و کلیه ارتباطات داخلی و بین‌المللی موسسه و هماهنگی واحد‌های مختلف و پاسخگویی به مراجع ذیصلاح و پیگیری اشکالات و تخلفات احتمالی و ارجاع آنها به مقامات ذیصلاح
• ۵. استیفای منافع و حقوق موسسه در مراجع قانونی (اعم از قضایی، اجرایی، اداری و…) به نمایندگی از موسسه
• ۶. تهیه آیین‌نامه‌های مالی معاملاتی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی، نمودار سازمانی و تشکیلات موسسه و همچنین تغییر و اصلاح آنها در چارچوب ضوابط و مقررات وزارتین و پیشنهاد به هیات امنا برای طی مراحل قانونی
• ۷. تهیه بودجه تفصیلی سالانه موسسه با رعایت مفاد آیین‌نامه مالی و معاملاتی و ارایه به هیات امنا و همچنین نظارت بر نحوه هزینه نمودن بودجه تخصیصی به موسسه
• ۸. امضای قرارداد‌ها، اسناد تعهدآور، اسناد ملی، اداری و مکاتبات موسسه در چارچوب ضوابط و مقررات مصوب و مسیولیت امور مالی موسسه طبق قوانین، آیین‌نامه‌های مالی و معاملاتی، اداری و مقررات مصوبات ابلاغی، پاسخگویی به هیات امنا در قبال گزارشات حسابرسی، پیگیری و رفع مشکلات و مسایل مطروحه در گزارش حسابرسی و ارایه اقدامات انجام شده به هیات امنا
• ۹. ارایه گزارش عملکرد سالانه آموزشی، پژوهشی، فرهنگی، اجرایی، مالی و محاسباتی سالانه موسسه به هیات امنا و وزارت متبوع
• ۱۰. نصب و عزل اعضای هیات رییسه، اعضای حقیقی شوراهای موسسه، روسای دانشکده‌ها، پژوهشکده‌ها، آموزشکده‌ها، موسسات و واحد‌های وابسته و مدیران گروه‌های آموزشی و پژوهشی و مدیران ستادی موسسه

تبصره. صرفا در موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، رییس موسسه می‌تواند اختیار انتصاب و عزل مدیران واحد‌های مستقر در شهرستان‌ها را به بالاترین مقام اجرایی مربوطه در شهرستان ذیربط تفویض نماید.

• ۱۱. ارایه پیشنهاد تاسیس، توسعه، انحلال و ادغام واحد‌ها با هماهنگی شورای موسسه به هیات امنای ذیربط
• ۱۲. ارایه پیشنهاد همکاری‌های علمی با سایر موسسات آموزشی یا پژوهشی داخلی و خارجی به شورای موسسه برابر ضوابط و مقررات مربوطه
• ۱۳. ایجاد شورای مشورتی متشکل از پنج تن از اساتید شاخص و برجسته در حوزه‌های مختلف آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و اجرایی ترجیحا با مرتبه علمی بالاتر از استادیار
• ۱۴. نظارت بر امور انضباطی موسسه (هیات علمی، دانشجویان، کارمندان) در چارچوب ضوابط و مقررات مربوطه

ماده ۵. معاونان موسسه:

الف- جایگاه:

دومین سطح مدیریتی موسسه معاونان موسسه می‌باشند که می‌تواند شامل عناوین ذیل باشد:

• ۱. معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی
• ۲. معاون دانشجویی
• ۳. معاون فرهنگی و اجتماعی
• ۴. معاون پژوهشی و فناوری
• ۵. معاون توسعه مدیریت و منابع یا عناوین مشابه
• ۶. معاون بهداشتی
• ۷. معاون درمان و دارو

تبصره. تعداد معاونت‌ها در موسسات براساس تشکیلات مصوب هیاتهای امنای ذیربط حداکثر تا سقف مصوب قانونی تعیین می‌گردد.

ب- نحوه انتصاب معاونین و سایر مدیران موسسه:

معاونان و سایر مدیران موسسه با احراز شرایط اختصاصی و عمومی توسط رییس موسسه انتخاب و منصوب می‌گردند. همچنین تغییر و یا عزل آنان نیز از وظایف و اختیارات رییس موسسه می‌باشد.

ج- شرایط عمومی معاونین و سایر مدیران موسسه:

شرایط عمومی کلیه مدیران موسسه (معاونین، مدیران، روسای، معاونان و مدیران دانشکده‌ها، پژوهشکده‌ها و آموزشکده‌ها، مدیران گروه‌های آموزشی و پژوهشی و مدیران سایر واحد‌های دانشگاهی) به شرح ذیل می‌باشد:

• ۱. اعتقاد به اسلام و قانون اساسی، التزام عملی به ولایت مطلقه فقیه و نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران
• ۲. عامل بودن به واجبات و پرهیز جستن از محرمات
• ۳. دارا بودن تقوی دینی و التزام عملی به احکام دینی
• ۴. برخوردار بودن از حسن شهرت اخلاقی و وجاهت علمی و آشنا بودن به اداره امور موسسه
• ۵. عدم وابستگی به احزاب و گروه‌های غیرقانونی.

تبصره. شرایط عمومی کلیه مدیران موسسه (معاونین، مدیران، روسا و معاونان و مدیران دانشکده‌ها، پژوهشکده‌ها و آموزشکده‌ها، مدیران گروه‌های آموزشی و پژوهشی و مدیران سایر واحد‌های دانشگاهی) تابع یکی از اقلیتهای دینی مصرح در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، مطابق تبصره بند (ج)، ماده ۴ این آیین‌نامه می‌باشد.

۱۱- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۷۶۲ مورخ ۱۳۹۴/۰۲/۰۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی

د- شرایط اختصاصی معاونین موسسه:

• ۱. عضو هیات علمی رسمی با مرتبه علمی حداقل استادیار
• ۲. داشتن حداقل ۵ سال سابقه خدمت در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری با مدرک دکترا در وضعیت هیات علمی
• ۳. دارا بودن مدرک تحصیلی تخصصی و یا تجربه عملی در زمینه مورد نظر

تبصره ۱. علاوه بر شرایط اختصاصی فوق، احراز رتبه اول تا پنجم (براساس امتیازات کسب شده از موضوع ماده یک آیین‌نامه ارتقا مرتبه اعضای هیات علمی فعالیت‌های فرهنگی، تربیتی، اجتماعی) در میان اعضای هیات علمی موسسه، برای معاون فرهنگی و اجتماعی الزامی است.

تبصره ۲. در خصوص انتصاب معاون توسعه مدیریت و منابع، معاون فرهنگی و دانشجویی و معاون بهداشتی دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و در شرایط استثنایی، حسب مورد با موافقت وزرای هر یک از وزارتین، شرط دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد مرتبط از بین اعضای هیات علمی یا غیر هیات علمی، کفایت می‌کند.

تبصره ۳. در مورد مراکز آموزش عالی کمتر از سطح دانشگاه و در شرایط استثنایی، با تایید وزرای هر یک از وزارتین و همچنین در موسسات آموزش عالی غیردولتی غیرانتفاعی داشتن مرتبه مربی برای معاونان کافی است.

تبصره ۴. در مورد دانشگاه آزاد اسلامی و در شرایط استثنایی، با تایید رییس دانشگاه آزاد اسلامی برای واحد‌های دانشگاه آزاد اسلامی داشتن مرتبه مربی یا مدرک کارشناسی ارشد مرتبط برای معاونت‌ها کافی است.

تبصره ۵. انتصاب معاونت غذا و دارو در آن دسته از دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی که فاقد دانشکده داروسازی می‌باشند، به طور استثنا از میان دارندگان مدرک تحصیلی دکترای حرفه‌ای یا همطراز عضو هیات علمی یا غیر هیات علمی و با موافقت وزیر بلامانع است.

۱۲- اصلاحیه مصوب جلسه ۸۸۸ مورخ ۱۴۰۲/۰۶/۲۱ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۱۳- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۷۱۰ مورخ ۱۳۹۱/۰۲/۰۵ شورای عالی انقلاب فرهنگی

تبصره ۶. در مورد پارک‌های علم و فناوری با تایید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، داشتن مدرک تحصیلی تخصصی کارشناسی ارشد مرتبط و تجربه علمی در زمینه مورد نظر برای انتصاب معاونت‌ها کافی است.

ه: وظایف معاونان موسسه:

الف- وظایف عمومی:

• ۱. ابلاغ کلیه مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های ابلاغی از سوی رییس موسسه به واحد‌های ذیربط و پیگیری و نظارت بر حسن اجرای آن
• ۲. تدوین آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌ها و دستور جلسات مرتبط با وظایف معاونت جهت پیشنهاد به مراجع ذیصلاح برای تصویب
• ۳. ارایه گزارش‌های توجیهی لازم به رییس موسسه درخصوص وظایف مربوطه به واحد‌های تحت نظر
• ۴. پیشنهاد افراد واجد شرایط برای تصدی سمتهای مدیریتی در حوزه معاونت به ریاست موسسه
• ۵. نظارت بر واحد‌های وابسته به منظور حصول اطمینان از حسن اجرای وظایف آنها
• ۶. برنامه‌ریزی، تنظیم فعالیت‌ها و پیشنهاد بودجه سالیانه معاونت ذیربط مطابق با اولویت‌های موسسه
• ۷. همکاری با سایر معاونت‌ها جهت حسن اجرای برنامه‌های موسسه
• ۸. انجام سایر امور محوله از سوی رییس موسسه

۱۴- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۸۳۰ مورخ ۱۳۹۹/۰۴/۲۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی

ب- وظایف اختصاصی:

۱- معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی:

• ۱. اداره و نظارت بر حسن اجرای کلیه سیاست‌ها، مقررات و فرآیندهای آموزش و تحصیلات تکمیلی موسسه، منطبق بر قوانین، مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های اجرایی مربوطه با رویکرد گسترش دوره‌های تحصیلات تکمیلی
• ۲. برنامه‌ریزی امور آموزشی و تحصیلاتی تکمیلی با همکاری واحد‌های ذیربط و نظارت بر حسن اجرای وظایف واحد‌های وابسته و اجرای برنامه‌ها و فعالیت‌های آموزشی هر دانشکده و ارزیابی آن و ارایه گزارش لازم به هیات رییسه
• ۳. پایش و ارزیابی عملکرد آموزشی دانشجویان و اعضای هیات علمی و مدیران آموزشی واحد‌های مختلف در هر نیمسال و انعکاس آن به ریاست دانشگاه و اعلام نتیجه ارزیابی به اعضای هیات علمی
• ۴. اجرای دوره‌های کوتاه مدت آموزشی و ضمن خدمت
• ۵. برنامه‌ریزی جهت تامین امکانات و تخصیص اعتبار لازم جهت تعامل علمی آموزشی حوزه و دانشگاه و ایجاد زمینه مناسب جهت نیل به علم دینی و علوم انسانی اسلامی
• ۶. برنامه‌ریزی آموزشی موسسه در راستای سند چشمانداز، نقشه جامع علمی و آمایش سرزمین ۷ ا اهتمام به برگزاری دوره‌های توانمند‌سازی و دانش‌افزایی
• ۸. ارزیابی و بازنگری محتوای سرفصل‌ها به منظور به روز رسانی، کارآمدی اعضای هیات علمی موسسه، غنابخشی و ارزشمداری و ارایه پیشنهاد لازم به وزارتین حسب مورد
• ۹. برنامه‌ریزی برای ارتقای مهارتهای علمی تخصصی دانشجویان جهت ورود به جامعه
• ۱۰. نظارت و ارزیابی فرآیند اجرایی شدن نقشه جامع علمی کشور در موسسه با هماهنگی وزارت متبوع

تبصره. وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌تواند نسبت به تعیین سایر وظایف مرتبط با معاونت مذکور، مطابق با ضوابط و مقررات مربوطه اقدام نماید.

۲- معاون دانشجویی:

• ۱. اداره و نظارت بر حسن اجرای کلیه امور دانشجویی موسسه، مطابق با مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های مربوطه
• ۲. راهاندازی و مدیریت فرآیند مشاوره امور دانشجویی موسسه در زمینه‌های تحصیلی، رفاهی، سلامت
• ۳. نظارت بر فعالیت‌های مربوط به تسهیلات قابل ارایه به دانشجویان و برنامه‌های رفاهی آنان
• ۴. برنامه‌ریزی جهت مدیریت و ارتقای امور صنفی، رفاهی، بهداشتی و سلامت دانشجویان موسسه
• ۵. رصد و ارزیابی وضعیت صنفی، رفاهی، بهداشتی و سلامت موسسه و ارایه گزارش به رییس موسسه
• ۶. زمینه‌سازی جهت مشارکت، همراهی و همدلی دانشجویان برای ارتقای وضعیت موسسه

۳- معاون فرهنگی و اجتماعی:

• ۱. راهبری و نظارت بر حسن اجرای کلیه امور فرهنگی موسسه در سطوح استادان، دانشجویان و کارکنان، مطابق با مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های مربوط و با همکاری و هماهنگی سایر نهادهای ذیربط
• ۲. تطبیق و اجرای سیاست‌های راهبردی شورای عالی انقلاب فرهنگی و ستادهای تعمیق و گسترش فرهنگ و مبانی اسلام در دستگاه‌ها در حوزه مسایل فرهنگی و اجتماعی
• ۳. رصد وضعیت کلی فرهنگی، تربیتی، اجتماعی و سیاسی موسسه و همچنین انجام ماطلاعات و پژوهش‌های لازم با همکاری معاونت پژوهشی موسسه به منظور برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری فعالیت‌های فرهنگی جهت گسترش و تعمیق ارزشهای اسلامی، ایرانی، انقلابی در همه سطوح موسسه و ارایه گزارش به شورای فرهنگی و اجتماعی موسسه
• ۴. ایجاد ارتباط و همکاری هرچه بیشتر با مراکز، موسسات و نهادهای فکری، فرهنگی و انقلابی
• ۵. برنامه‌ریزی به منظور توسعه آموزشهای فرهنگی، سیاسی و اخلاقی از طریق برگزاری کلاسهای آموزشی و سمینار‌ها و مجامع فرهنگی، فکری و سیاسی دانشگاهی با استفاده بهینه از توان موجود نهادهای اسلامی و انقلابی و نظارت بر آنها
• ۶. فراهم آوردن زمینه ترغیب عناصر موسسه به منظور حضور در صحنه‌های مختلف علمی، سیاسی و فرهنگی جامعه
• ۷. اهتمام به ترویج فرهنگ گفتگو، نقد روشمند، آزاد اندیشی و گسترش زمینه ارتباط دانشگاهیان با صاحب‌نظران علمی، فرهنگی و سیاسی
• ۸. مدیریت محتوایی شورای فرهنگی و اجتماعی از طریق تسهیل در فرآیند تصویب طرح‌ها، پیشنهاد برنامه‌های لازم و پیگیری وظایف محوله
• ۹. پیگیری ابلاغ مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌ها و اطلاع‌رسانی به واحد‌های مرتبط در داخل یا خارج موسسه، با هدف ایجاد هماهنگی و نظارت بر حسن اجرای آنها و ارایه گزارش ارزیابی به شورای فرهنگی و اجتماعی موسسه

تبصره. در موسسات فاقد معاونت فرهنگی و اجتماعی، کلیه وظایف و اختیارات معاونت مذکور در حوزه معاونت دانشجویی انجام می‌پذیرد.

۴- معاون پژوهشی و فناوری:

• ۱. اداره و نظارت بر حسن اجرای کلیه امور پژوهشی و فناوری، کتابخانه‌ها و بانک‌های اطلاعاتی موسسه، مطابق با مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های مربوطه
• ۲. برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری به منظور ارتقا و افزایش سطح همکاری‌های علمی و بین‌المللی
• ۳. اولویت بخشی به نوآوری در حوزه نظری و پژوهش‌های کاربردی و مورد نیاز کشور
• ۴. توسعه، تقویت و هدایت طرح‌های پژوهشی مصوب با اولویت پژوهش‌های کاربردی هدفمند و مبتنی بر سند چشمانداز برنامه‌های توسعه کشور و نقشه جامع علمی کشور
• ۵. کنترل و نظارت بر فرآیندهای پژوهشی موسسه براساس تقویم تعیین شده در طرحنامه پروژه‌های مصوب پژوهشی و تحقیقاتی
• ۶. ماطلاعات لازم در زمینه ارزشیابی فعالیت‌های پژوهشی و ارزیابی عملکرد پژوهشی سالانه موسسه جهت ارایه به رییس موسسه
• ۷. ایجاد ارتباط لازم با موسسات داخلی و خارجی به منظور همکاری در امور پژوهشی و مبادله خدمات علمی
• ۸. همکاری در ارایه خدمات علمی، فرهنگی و اجتماعی و برگزاری سمینار‌ها و کنفرانسهای علمی و اجرای کلیه امور قراردادهای تحقیقاتی و خدماتی بین موسسه و سایر موسسات
• ۹. همکاری در اجرای دوره‌های کوتاه مدت پژوهشی برای موسسات غیردانشگاهی
• ۱۰. برنامه‌ریزی جهت استفاده اعضای هیات علمی از فرصتهای ماطلاعاتی داخل و خارج از کشور (اعم از مراکز علمی پژوهشی حوزوی و دانشگاهی) برابر ضوابط مصوب
• ۱۱. تهیه برنامه پژوهشی موسسه و ارایه اهداف و تعیین اولویت‌های پژوهشی در قالب برنامه‌های میان مدت و بلند مدت و حمایت از تشکیل مراکز رشد، کارآفرینی و پارک‌های علم و فناوری، برای طرح در شورای تخصصی پژوهشی موسسه
• ۱۲. بررسی و ارزیابی فعالیت‌های موسسه در چارچوب برنامه‌های رشد و توسعه کشور براساس اهداف سند چشمانداز و برنامه‌های توسعه‌ای کشور و نقشه جامع علمی کشور در بخش آموزش عالی برای طرح در هیات رییسه
• ۱۳. شناسایی و تعریف موضوعات و برنامه‌های علمی پژوهشی مشترک و برنامه‌ریزی جهت تامین امکانات و تخصیص اعتبار لازم جهت تعامل علمی پژوهشی حوزه و دانشگاه و ایجاد زمینه مناسب جهت نیل به علم دینی و علوم انسانی مناسب با حوزه تخصصی موسسه

۵- معاون توسعه مدیریت و منابع:

• ۱. اداره و نظارت بر حسن اجرای کلیه امور اداری، مالی و عمرانی موسسه، مطابق با مصوبات مقررات و آیین‌نامه‌های مربوط
• ۲. رسیدگی به اهداف اجرایی موسسه و هدایت و نظارت بر چگونگی گردش کار‌ها و روش‌های کاری مورد عمل در واحد‌های مختلف به منظور ایجاد هماهنگی بین فعالیت‌های مربوط به واحد‌های مختلف در راستای تحقق اهداف اجرایی موسسه
• ۳. نظارت بر مصرف اعتبار تخصیصی به واحد‌های مختلف براساس بودجه تفصیلی مصوب هیات امنا و سایر قوانین و مقررات مالی مورد عمل موسسه و ارایه گزارش جهت طرح در هیات امنای ذیربط
• ۴. تعیین وضعیت موجود موسسه از طریق شناسایی نقاط قوت و تنگناها و مشکلات و فرصت‌ها تهدیدات پیشرو جهت تعیین راهبردهای پیشنهادی در راستای ارتقا به وضعیت مطلوب
• ۵. ارایه گزارش‌های توجیهی لازم به رییس موسسه درخصوص وظایف مربوطه به واحد‌های تحت نظر
• ۶. جمعآوری و تکمیل اطلاعات مورد نیاز براساس طرح جامع موسسه و برنامه‌ریزی و پیشنهاد بودجه سالیانه و انجام کلیه فعالیت‌های لازم در جهت اجرای طرح‌های عمرانی موسسه (اعم از پیمانی، امانی و …)
• ۷. انجام تعمیرات اساسی به منظور احیا و نگهداری ساختمان‌ها و تاسیسات موجود
• ۸. تشکیل کمیته تدوین روش‌های اجرایی به منظور بهینه‌سازی سامانه تعاملات اداری بین واحد‌های تابعه با همکاری سایر معاونت‌های موسسه
• ۹. استقرار فرآیند شناسایی درآمد‌ها و کنترل مناسب بر چرخه مالی به منظور تهیه گزارشات مدیریتی مالی در جهت ایجاد انضباط مالی در بخش‌های مختلف موسسه
• ۱۰. تدوین روش‌های اجرایی مناسب برای نگهداری ابنیه و تجهیزات موسسه به منظور حفظ و نگهداری از سرمایه‌های ملی موسسه

۶- معاون بهداشتی:

• ۱. شناخت خصوصیات جغرافیایی و جمعیتی استان، شناسایی منابع، مسایل و مشکلات بهداشتی مربوط به سلامت جامعه و تعیین اولویت‌ها
• ۲. برنامه‌ریزی برای حل مسایل و مشکلات عمده در چارچوب سیاست‌ها و استراتژیهای اعلام شده کشوری با در نظر گرفتن شرایط خاص استان
• ۳. برنامه‌ریزی برای ارایه آموزشهای لازم به منظور حفظ و ارتقای سطح سلامت جامعه بر مبنای نیاز‌ها
• ۴. تنظیم و تدوین برنامه‌های توسعه امکانات بهداشتی، با همکاری معاونان بهداشتی شهرستان‌ها
• ۵. پیشبینی و پیشنهاد منابع مورد نیاز و تنظیم بودجه عملیاتی براساس برنامه‌های استان
• ۶. فراهم کردن زمینه‌های اجرایی برنامه‌های مصوب و ابلاغ شده به استان در قالب طرح‌های مشخص و زمان‌بندی شده
• ۷. نظارت بر اجرای فعالیت‌ها و پایش (کنترل و نظارت) عملیات اجرایی و سنجش کیفیت خدمات و بازدیدهای منظم از واحد‌های اجرایی
• ۸. استفاده از شیوه‌های علمی برای اطلاع از وضعیت بیماریها و اقدام به موقع به هنگام بروز اپیدمیها و حوادث پیشبینی شده
• ۹. طراحی و اجرای پروژه‌های تامین آب آشامیدنی سالم و کافی در روستاهایی که بیش از ۱۵۰ خانوار جمعیت دارند و پروژه‌های بهسازیهای اساسی محیط در کلیه روستاها
• ۱۰. نظارت بر نگهداری پروژه‌های بهداشتی انجام یافته
• ۱۱. گسترش سیاست عدم تمرکز در توسعه شبکه‌های بهداشتی درمانی استان و ایجاد زمینه‌های لازم برای خودگردان شدن واحد‌های اجرایی و تفویض اختیار لازم به واحد‌های اجرایی شهرستان‌ها
• ۱۲. ایجاد روابط و هماهنگی منطقی میان عملیات مختلف فنی در مرکز بهداشت به منظور تحقق استراتژی ادغام خدمات در تمام مراحل برنامه‌ریزی، اجرا، نظارت و ارزشیابی
• ۱۳. پشتیبانی تدارکاتی از واحد‌های اجرایی و پیشبینیهای به موقع برای تامین وسایل، تجهیزات، مواد و داروهای مورد نیاز

۷- معاون درمان و دارو:

• ۱. نظارت بر حسن اجرای ضوابط و دستورالعمل‌های حوزه ستادی معاونت درمان و دارو در موسسات درمانی تابعه
• ۲. هماهنگی با معاونت آموزشی و بهداشتی در مورد نوع برخورد با بیماران سرپایی و بستری آنان به گونه‌ای که موجب اختلال و یا کاهش در امر آموزش نگردد
• ۳. برنامه‌ریزی در مورد بالا بردن سطح کارایی موسسات آموزشی و درمانی تابعه در ساعات اداری و غیراداری و پیشنهاد و اجرای طرح‌های خاص به منظور تسریع در درمان بیماران بستری و سرپایی
• ۴. برنامه‌ریزی توسعه در اجرای طرح‌های فوق تخصصی (پیوند کلیه، پیوند قرنیه، پیوند قلب در چارچوب ضوابط و دستورالعمل‌های ستاد مرکزی)
• ۵. نظارت بر امور موسسات درمانی تابعه موسسه اعم از بیمارستان‌ها و موسسات توانبخشی و مراکز درمانی بخش خصوصی و خیریه
• ۶. نظارت و ارزشیابی ضوابط استاندارد و بخش‌ها و درمانگاه‌ها
• ۷. رسیدگی و نظارت بر امور خدمات پاراکلینیکی موسسات درمانی تابعه
• ۸. رسیدگی و انجام ضوابط مربوط به تاسیس مراکز تولید، توزیع و نگهداری مواد غذایی دارویی، آرایشی و بهداشتی و نظارت بر ارسال مدارک و درخواست متقاضیان تاسیس مراکز یاد شده به واحد‌های ذیربط در حوزه ستادی وزارت
• ۹. نظارت بر امور دارویی داروخانه‌ها در سطح استان و بررسی موجودی دارو و درخواست دارو با توجه به نیاز واحد‌های درمانی
• ۱۰. نظارت بر نحوه نگهداری داروهای خاص و مواد اعتیادآور

ماده ۶. رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده:

الف- شرایط اختصاصی رییس و معاونین دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده:

• ۱. عضو هیات علمی با مرتبه علمی حداقل استادیار
• ۲. داشتن حداقل ۵ سال سابقه خدمت در دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری با مدرک دکترا
• ۳. دارا بودن مدرک تحصیلی و تخصصی و یا تجربه عملی در زمینه مورد نظر

تبصره. در شرایط استثنایی، داشتن مرتبه مربی برای ریاست آموزشکده‌ها کافی است.

ب- وظایف و اختیارات رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده:

• ۱. ایجاد نظم و انضباط کاری و فراهم نمودن تعامل مناسب بین دانشجویان، اساتید و کارکنان در واحد‌های مختلف دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۲. ابلاغ کلیه مصوبات، مقررات و آیین‌نامه‌های ابلاغی از سوی رییس موسسه به مدیران گروه‌ها
• ۳. نظارت بر حسن اجرای مصوباتی که از طریق رییس موسسه ابلاغ می‌شود
• ۴. ایجاد هماهنگی در امور آموزشی و پژوهشی، اداری و مالی و فرهنگی دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۵. نظارت بر حسن اجرای وظایف آموزشی، پژوهشی و فرهنگی اعضای هیات علمی دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۶. پیشنهاد بودجه سالانه دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۷. ارزیابی کار سالانه دانشکده و گزارش آن به رییس موسسه
• ۸. بررسی صلاحیت معاونان گروه‌ها و اظهارنظر درباره آنان

ماده ۷. معاون دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده:

الف- جایگاه:

هر دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده می‌تواند بر حسب نیاز یک تا سه معاون به تشخیص هیات رییسه موسسه داشته باشد.

ب- وظایف و اختیارات معاونان دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده:

تمام یا قسمتی از وظایف و اختیارات رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده حسب مورد به معاونان دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده محول می‌گردد.

ماده ۸. مدیر گروه‌های آموزشی و پژوهشی:

الف- جایگاه:

گروه‌های آموزشی و پژوهشی واحدی است متشکل از اعضای هیات علمی متخصص در یک رشته از شعب دانش بشری که در دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده دایر است.

ب- نحوه انتصاب:

مدیر گروه به پیشنهاد رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده از میان اعضای گروه با تایید و حکم رییس موسسه برای مدت دو سال منصوب می‌گردد.

تبصره. پس از مدت دو سال انتصاب مجدد برای تصدی سمت مدیر گروه، براساس ارزیابی گزارش عملکرد دو سالانه وی صورت می‌پذیرد.

ج- وظایف و اختیارات مدیر گروه:

• ۱. ابلاغ برنامه‌های اجرایی و تکالیف عمومی اعضای هیات علمی اعم از آموزشی (نظری-عملی)، پژوهشی، راهنمایی دانشجو و خدمات و رعایت نظم و انضباط کاری اعضای هیات علمی گروه و نظارت بر حسن اجرای آن
• ۲. تهیه برنامه اجرایی وظایف آموزشی و پژوهشی و خدماتی ارایه شده از طریق گروه براساس خط‌مشی شورای دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده با مشورت اعضای گروه قبل از شروع نیمسال تحصیلی و تهیه جدول دروس هر نیم سال با همکاری اعضای گروه و تسلیم آن به رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۳. تجدیدنظر مستمر در برنامه‌ها با توجه به آخرین پیشرفت‌ها و تغییرات و تحولات علمی و تسلیم این برنامه‌ها به مراجع ذیربط
• ۴. تشکیل و اداره جلسات شورای گروه و ارسال گزارش کار، مصوبات، پیشنهاد‌ها و نظریات جمعی گروه به رییس دانشکده، پژوهشکده یا آموزشکده برای هماهنگی اجرایی یا طی مراحل قانونی برای اجرا
• ۵. ابلاغ بخشنامه‌ها و آیین‌نامه‌ها و مصوبات ابلاغی از سوی رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده به اعضای گروه
• ۶. پیشنهاد نیازهای مالی گروه به رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۷. انجام دادن کلیه مکاتبات رسمی گروه و پیشنهاد تهیه لوازم، کتاب‌ها، نشریات و سایر ملزومات مورد نیاز گروه به رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده
• ۸. پیشنهاد طرح‌های پژوهشی که گروه راسا یا با همکاری گروه‌های دیگر آماده انجام دادن آن است به رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده برای تصویب در شورای پژوهشی موسسه
• ۹. ارزیابی کار سالانه اعضای گروه و گزارش آن به رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده

ماده ۹. معاون مدیرگروه‌های آموزشی و پژوهشی:

معاون مدیر گروه‌های آموزشی و پژوهشی با تایید و حکم رییس دانشکده/ پژوهشکده/ آموزشکده برای مدت دو سال منصوب می‌گردد و تمام یا قسمتی از وظایف و اختیارات مدیر گروه آموزشی یا پژوهشی حسب مورد به آنان محول می‌گردد.

تبصره. پس از مدت دو سال انتصاب مجدد برای تصدی سمت معاون مدیر گروه، براساس ارزیابی گزارش عملکرد دو سالانه وی صورت می‌پذیرد.

ماده ۱۰. هیات رییسه:

الف- تعریف هیات رییسه:

دومین رکن اجرایی موسسه هیات رییسه می‌باشد.

ب- ترکیب هیات رییسه:

• ۱. رییس موسسه
• ۲. معاونان موسسه
• ۳. مسیول دفتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در موسسه

ج- وظایف و اختیارات هیات رییسه:

• ۱. مشارکت و همکاری فعالانه در تنظیم برنامه‌های راهبردی موسسه مبتنی بر سند چشمانداز، برنامه‌های توسعه کشور، نقشه جامع علمی کشور و برنامه‌های تقدیمی وزرای هر یک از وزارتین به مجلس شورای اسلامی به منظور ارایه و تصویب در هیات امنا
• ۲. فراهم نمودن بسترهای لازم جهت تحقق اهداف برنامه‌های راهبردی موسسه
• ۳. فراهم نمودن بستر مناسب به منظور اجرایی نمودن مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی، هیات امنا ، آیین‌نامه‌ها و بخشنامه‌های ابلاغی از سوی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و سایر مراجع ذیصلاح
• ۴. بررسی آیین‌نامه‌ها، تشکیلات، دستورالعمل‌ها، شیوهنامه‌ها، دستور جلسات و سایر موارد ارایه شده از سوی معاونت‌ها و شورای موسسه به منظور طرح در هیات امنا و یا سایر مراجع ذیصلاح
• ۵. پیشنهاد بودجه سالیانه موسسه به هیات امنا از طریق رییس موسسه
• ۶. تنوعبخشی به منابع مالی موسسه از طریق جذب کمکهای مردمی و افزایش درآمدهای اختصاصی از طریق ارایه خدمات آموزشی، پژوهشی، فناوری، فرهنگی و سایر منابع دیگر پس از اخذ مجوزهای لازم از هیات امنا و یا سایر مراجع ذیصلاح
• ۷. پیشنهاد توزیع و تخصیص فرصتهای ماطلاعاتی و دوره‌های کوتاه مدت آموزشی و تحقیقاتی داخل و خارج که طبق ضوابط به اعضای آموزشی، پژوهشی تعلق می‌گیرد از طریق رییس موسسه به وزارت
• ۸. بررسی و تصویب پیشنهادات ارایه شده درخصوص فعالیت‌های تربیتی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و تربیت بدنی که براساس تقویم سالیانه موسسه ارایه گردیده است
• ۹. نظارت و پیگیری گزارشات تربیتی، فرهنگی، سیاسی، امنیتی و … با هماهنگی دیگر دستگاه‌های ذیربط تا حصول نتیجه
• ۱۰. بررسی و ارزیابی نحوه اجرای تصمیمات هیات رییسه توسط واحد‌های تابعه موسسه و نظارت بر عملکرد آنان
• ۱۱. ارزیابی عملکرد حوزه‌های مختلف موسسه و بررسی گزارشات ادواری در شورای موسسه
• ۱۲. ایجاد هماهنگی لازم بین حوزه‌های مختلف موسسه

ماده ۱۱. شورای موسسه:

الف- تعریف شورای موسسه:

شورای موسسه دومین رکن سیاستگذار بعد از هیات امنا می‌باشد که به تنظیم سیاست‌ها و برنامه‌های جاری موسسه براساس سیاست‌های کلان مصوب در هیات امنا و یا سایر مراجع ذیصلاح می‌پردازد.

ب- ترکیب شورای موسسه:

• ۱. اعضای هیات رییسه موسسه
• ۲. روسای دانشکده‌ها و آموزشکده‌ها و پژوهشکده‌ها
• ۳. دو تن از اعضای هیات علمی هر یک از شوراهای تخصصی (آموزشی و تحصیلات تکمیلی، پژوهشی و فناوری، دانشجویی و…) به انتخاب شورای مربوطه و دارای صلاحیتهای عمومی مندرج در این آیین‌نامه با تایید و حکم رییس موسسه
• ۴. دو تن از اعضای هیات علمی در مرتبه علمی حداقل دانشیار و دارای صلاحیتهای عمومی مندرج در این آیین‌نامه با انتخاب و حکم رییس موسسه

تبصره ۱. رییس موسسه می‌تواند در مورد مسایل خاص از رییس گروه معارف و سایر مدیران حسب مورد به منظور شرکت در جلسات شورا دعوت نماید.

تبصره ۲. مدت عضویت اعضای حقیقی شورای موسسه به مدت ۲ سال می‌باشد.

تبصره ۳. ریاست شورا به عهده رییس موسسه می‌باشد. شورا دارای نایب رییس می‌باشد که از میان اعضای شورا با انتخاب و حکم رییس موسسه منصوب می‌گردد.

تبصره ۴. مصوبات شورا و مکاتبات مربوطه از طریق ریاست شورا انجام می‌پذیرد.

ج- وظایف و اختیارات شورای موسسه:

• ۱. ارزیابی کلی عملکرد موسسه
• ۲. بررسی و تصویب دوره‌ها و رشته‌های آموزشی جدید و برنامه‌های آن، پیشنهادی معاونت‌ها و شوراهای تخصصی موسسه به منظور ارایه به مراجع ذیصلاح برای تصویب
• ۳. بررسی و تصویب ضوابط تدوین شده در راستای همکاری موسسه با موسسات دولتی و غیردولتی داخلی و خارجی با رعایت قوانین و مقررات موضوعه
• ۴. بررسی و تایید برنامه‌های پذیرش دانشجو توسط دانشکده‌ها و آموزشکده‌ها، مبتنی بر بودجه و امکانات موسسه و در راستای اجرای تکالیف مندرج در برنامه‌های توسعه کشور، مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی و سیاست‌های هر یک از وزارتین به منظور ارسال به وزارت مربوطه
• ۵. بررسی و تصویب برنامه‌های پیشنهادی آموزشی و پژوهشی کوتاه مدت
• ۶. بررسی گزارش تحلیلی ارایه شده توسط واحد‌های ذیربط درخصوص مشکلات تربیتی، فرهنگی، آموزشی، دانشجویی، پژوهشی و فناوری، پشتیبانی و خدماتی به منظور ارایه راهکارهای سازنده و عملی جهت رفع کاستیها
• ۷. بررسی سالانه امکانات علمی (نیروی انسانی و تجهیزات) موسسه و تعیین کمبود‌ها و طبقه‌بندی نیازهای علمی و اقدام برای تامین آنها
• ۸. ارجاع برخی از موضوعات موسسه برای بررسی و اظهارنظر به یکی از شوراهای تخصصی حسب مورد
• ۹. تدوین و تصویب آیین‌نامه‌های داخلی شورا و کمیته‌های آن

ماده ۱۲. شوراهای تخصصی موسسه:

الف- تعریف شوراهای تخصصی:

شوراهای تخصصی اولین سطح سیاست‌گذاری بخشی موسسه می‌باشد که در حوزه‌های معاونت‌های: آموزشی و تحصیلات تکمیلی، دانشجویی، پژوهشی و فناوری، به ریاست معاونان ذیربط و در معاونت فرهنگی و اجتماعی به ریاست رییس موسسه تشکیل می‌شود و نسبت به سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در بخش‌های مختلف موسسه به منظور ایجاد هماهنگی در امور اجرایی و برنامه‌ریزی در بخش مربوطه و ارایه به شورای موسسه و هیات رییسه اقدام می‌نماید.

ب- اعضا ، وظایف و اختیارات شوراهای تخصصی:

۱- شورای تخصصی آموزشی:

۱-۱-ترکیب شورای تخصصی آموزشی:

• ۱. معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه (رییس شورا)
• ۲. مدیر کل امور خدمات آموزشی موسسه یا عناوین مشابه
• ۳. مدیر کل امور شاهد و ایثارگر یا عناوین مشابه حسب نیاز
• ۴. معاونان آموزشی دانشکده‌ها و آموزشکده‌ها
• ۵. دو تن از میان ۴ تن از اعضای هیات علمی پیشنهادی معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی با تایید و حکم رییس موسسه

۱-۲- وظایف و اختیارات شورای تخصصی آموزشی:

• ۱. همکاری با معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه برای ایجاد زمینه اجرای مصوبات شورای موسسه و تصمیمات هیات رییسه
• ۲. تدوین و پیشنهاد برنامه‌های مختلف آموزشی و تحصیلات تکمیلی به شورای موسسه از جمله: – برنامه‌های مختلف آموزشی در مقاطع کاردانی و کارشناسی به صورت تفکیکی – تغییرات لازم در نحوه اجرای برنامه‌های درسی در چارچوب مصوبات – آیین‌نامه‌های آموزشی و اظهارنظر درباره آنها – طرح‌های مناسب آموزشی غیررسمی کوتاه‌مدت و میان مدت – برآورد ظرفیت پذیرش دانشجوی جدید در دوره‌های کاردانی و کارشناسی
• ۳. بررسی و اظهارنظر درباره مسایلی که شورای موسسه یا معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه به شورا ارجاع می‌دهد
• ۴. بررسی و اظهارنظر درخصوص کیفیت آموزشی موسسه در مقاطع و دوره‌های کاردانی و کارشناسی و بررسی کیفیت آموزش اعضای هیات علمی جهت ارایه به شورای موسسه
• ۵. بررسی پیشنهاد تاسیس رشته‌ها و دوره‌های جدید موسسه در مقاطع کاردانی و کارشناسی
• ۶. بررسی متون جزوات و کتابهای ارایه شده از طرف اعضای هیات علمی از لحاظ تطبیق با سرفصلهای مصوب و ارایه نتیجه به شورای موسسه
• ۷. بررسی دعوت از استادان خارجی در رشته‌های مورد نیاز بنا به پیشنهاد گروه‌های آموزشی و تایید دانشکده برای ارایه و کسب مجوز از معاون آموزشی و سایر مراجع قانونی
• ۸. تدوین گزارش‌های دوره‌ای و تحلیلی از وضعیت رشته‌ها، مقاطع و برنامه‌های آموزشی در موضوعات مختلف و پیشنهاد راه کارهای عملی جهت بهبود وضعیت موجود و ارایه به شورای موسسه

۲- شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی:

۲-۱- ترکیب شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی:

• ۱. معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه (رییس شورا)
• ۲. معاون پژوهشی و فناوری موسسه
• ۳. مدیر کل تحصیلات تکمیلی موسسه
• ۴. مدیر کل خدمات آموزشی موسسه
• ۵. مدیران تحصیلات تکمیلی دانشکده‌ها

۲-۲- وظایف شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی:

• ۱. همکاری با معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه جهت ایجاد زمینه‌های اجرایی مصوبات شورای موسسه، تصمیمات هیات رییسه و آیین‌نامه‌ها و برنامه‌های مصوب
• ۲. تدوین و پیشنهاد برنامه‌های مختلف آموزشی به شورای موسسه از جمله: – برنامه‌های آموزشی دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتری – پیشنهاد تغییرات لازم در نحوه، اجرای برنامه‌های درسی در چارچوب ضوابط مصوب – بررسی آیین‌نامه‌های تحصیلات تکمیلی و اظهارنظر درباره آنها – پیشنهاد طرح‌های مناسب آموزشی غیررسمی کوتاه مدت و میان مدت به شورای موسسه – برآورد ظرفیت پذیرش دانشجوی جدید در دوره‌های تحصیلات تکمیلی و ارایه آن به شورای موسسه
• ۳. بررسی و اظهارنظر درباره مسایلی که توسط شورای موسسه یا معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه به شورا ارجاع می‌شود
• ۴. بررسی کیفیت آموزشی دوره‌های تحصیلات تکمیلی در موسسه و بررسی کیفیت آموزشی اعضای هیات علمی فعال در این دوره‌ها و ارایه گزارش آن به شورای موسسه
• ۵. بررسی پیشنهاد تاسیس رشته‌ها و دوره‌های تکمیلی جدید موسسه
• ۶. بررسی پیشنهادات ارایه شده از شورای آموزشی، پژوهشی دانشکده‌ها درخصوص تعداد پذیرش دانشجویان تحصیلات تکمیلی جهت ارایه به شورای موسسه
• ۷. تدوین گزارش‌های دوره‌ای و تحلیلی از وضعیت رشته‌ها، مقاطع و برنامه‌های آموزشی در موضوعات مختلف و پیشنهاد راه کارهای عملی جهت بهبود وضعیت موجود و ارایه به شورای موسسه

۳- شورای تخصصی دانشجویی:

۳-۱- ترکیب شورای تخصصی دانشجویی:

• ۱. معاون دانشجویی (رییس شورا)
• ۲. مسیول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در موسسه
• ۳. مدیر کل امور دانشجویی
• ۴. مدیر کل امور فرهنگی
• ۵. رییس مرکز مشاوره دانشجویی
• ۶. مدیرکل امور شاهد و ایثارگر موسسه
• ۷. یک نماینده از هر یک از شوراهای تخصصی آموزشی و تحصیلات تکمیلی، پژوهشی و فناوری و فرهنگی موسسه
• ۸. دو دانشجو با تایید و حکم رییس موسسه از میان دانشجویان موسسه (یک نفر به پیشنهاد معاون دانشجویی و یک نفر به پیشنهاد تشکلهای رسمی دانشجویی)
• ۹. مسیول امور خوابگاه‌های دانشجویی
• ۱۰. مسیول امور تربیت بدنی
• ۱۱. مسیول امور تغذیه دانشجویی

تبصره. شرایط عضویت دانشجو در شورای تخصصی دانشجویی به شرح ذیل می‌باشد:

• ۱. بیش از نیمی از واحد‌ها را گذرانده باشد.
• ۲. معدل کل او ۳ (۱۴) و یا بالاتر باشد.
• ۳. حداقل یک تن از آنان دانشجوی خوابگاهی باشد.
• ۴. دارای صلاحیتهای عمومی مندرج در این آیین‌نامه باشد.

۳-۲- وظایف و اختیارات شورای تخصصی دانشجویی:

• ۱. همکاری با معاون دانشجویی موسسه برای ایجاد زمینه‌های اجرایی مصوبات شورای موسسه و تصمیمات هیات رییسه
• ۲. تدوین روش‌ها، آیین‌نامه‌ها، مقررات و تنظیم برنامه‌های مختلف در راستای برقراری جو تفاهم و دوستی میان دانشجویان و بالا بردن روحیه دانشجویی و تلطیف فضای دانشجویی در زمینه‌های امور دانشجویی به منظور پیشنهاد به شورای موسسه از جمله: – دستورالعمل فعالیت‌های ورزشی و فوق برنامه – دستورالعمل امور انضباطی و رفتاری دانشجویی – دستورالعمل اداره خوابگاه‌های دانشجویی ومسایل انضباطی مربوط به آن – دستورالعمل اداره امور غذاخوریهای دانشجویی
• ۳. بررسی مسایلی که توسط شورای موسسه یا معاون دانشجویی موسسه، به شورای دانشجویی ارجاع می‌شود و اظهارنظر درباره آنها
• ۴. همکاری در برنامه‌ریزی فعالیت‌های رفاهی (قرض‌الحسنه، وام و کاردانشجویی، تعاون مصرف و نقلیه و …)
• ۵. تدوین گزارش‌های دوره‌ای و تحلیلی از وضعیت دانشجویان در موضوعات مختلف و پیشنهاد راهکارهای عملی جهت بهبود وضعیت موجود و ارایه به شورای موسسه

۴- شورای تخصصی فرهنگی و اجتماعی:

۴-۱-ترکیب اعضای شورای تخصصی فرهنگی و اجتماعی:

• ۱. رییس موسسه به عنوان رییس شورا
• ۲. مسیول دفتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در موسسه
• ۳. معاون فرهنگی و اجتماعی به عنوان دبیر شورا
• ۴. معاون دانشجویی
• ۵. معاون آموزشی
• ۶. مسیول بسیج اساتید
• ۷. دبیر مرکز هم اندیشی اساتید
• ۸. یک عضو هیات علمی از میان سه عضو حایز رتبه برتر فرهنگی به انتخاب رییس موسسه
• ۹. نماینده بزرگترین تشکل اسلامی دانشجویی (تشخیص بزرگترین تشکل با هیات نظارت بر تشکل‌ها است)
• ۱۰. مسیول بسیج دانشجویی (براساس قانون بسیج دانشجویی)
• ۱۱. نماینده هر تشکل رسمی ذینفع مرتبط با موضوع جلسه (با حق رای در جلسه مربوطه)

تبصره ۱. در مراکزی که معاون دانشجویی و معاون فرهنگی و اجتماعی یک نفر می‌باشد، مدیرکل فرهنگی یا رییس دفتر فرهنگ اسلامی به اعضای شورای فرهنگی و اجتماعی اضافه می‌شود.

تبصره ۲. حضور سایر صاحب‌نظران فرهنگی در جلسات شورای فرهنگی و اجتماعی، بدون حق رای و با صلاحدید رییس جلسه حسب مورد بلامانع است.

تبصره ۳. در موسساتی که جهاد دانشگاهی فعال وجود دارد حسب تشخیص رییس موسسه، رییس جهاد دانشگاهی به عنوان عضو جلسه خواهد بود.

۴-۲- وظایف و اختیارات شورای تخصصی فرهنگی و اجتماعی:

• ۱. پیگیری به منظور تحقق و اجرای مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای اسلامی شدن دانشگاه‌ها و اجرا و پیگیری دستورالعمل‌های ستاد گسترش و تعمیق مبانی و ارزشهای اسلامی در مراکز آموزشی
• ۲. برنامه‌ریزی در جهت هماهنگی و انسجام بخشی به اولویت‌ها و فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی در موسسه
• ۳. برنامه‌ریزی جامع به منظور انجام فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی در موسسه با توجه به اولویت‌های مصوب سالانه در دستگاه مربوطه با همکاری معاونت‌های دانشجویی، فرهنگی و اجتماعی و پژوهشی
• ۴. برنامه‌ریزی برای ایجاد پیوند فعال و گسترش مناسبات موسسه با حوزه‌های علمیه و نهادهای فرهنگی، انقلابی و مردمی
• ۵. تصویب و اعطای مجوز به برنامه‌های فرهنگی، ترویجی و تبلیغی سالانه، نیمسال و یا فصلی
• ۶. تسهیل حضور داوطلبانه دانشجویان، استادان و کارمندان در فعالیت‌های فرهنگی از طریق ساماندهی فرآیندهای کارشناسی، تسهیل و ساماندهی فرآیندهای کارشناسی، تصویب و ارزیابی جهت تقویت حضور داوطلبانه دانشجویان
• ۷. آسیب‌شناسی و بررسی وضعیت فرهنگی موسسه و دانشجویان، تدوین گزارش‌های دوره‌ای تحلیلی از فعالیت‌ها و روندهای موجود، پیشنهاد راهکارهایی جهت بهبود وضعیت براساس شناخت تهدید‌ها و فرصت‌ها به رییس موسسه و وزارت
• ۸. نظارت و ارزیابی فعال و مستمر در چگونگی اجرای مصوبات شورا، مطابق با اهداف مورد انتظار
• ۹. ارایه گزارش کامل برنامه‌ها، طرح‌های مصوب و نتایج ارزیابی آنها در هر سال به دستگاه مربوطه
• ۱۰. همکاری سازنده با نهادهای دانشجویی و فرهنگی به منظور تشکیل بانک اطلاعاتی مناسب از نیروهای متعهد و مستعد موسسه جهت ساماندهی و بهره‌مندی از توان موجود

تبصره ۱. شورای فرهنگی و اجتماعی حداقل هر ماه یکبار تشکیل جلسه داده و جلسات آن با حضور اکثریت اعضا رسمی است و مصوبات آن با رای اکثریت حاضر، معتبر است.

تبصره ۲. مصوبات شورای فرهنگی و اجتماعی نباید منافاتی با مواد اساسنامه نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها داشته باشد.

تبصره ۳. شورای فرهنگی و اجتماعی می‌تواند در موارد نیاز با تشکیل کمیته‌هایی، از نظرات کارشناسی و مشورتی صاحب‌نظران استفاده نماید.

تبصره ۴. ستادهای گسترش و تعمیق مبانی و ارزشهای اسلامی در وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه آزاد اسلامی هر ساله قبل از شروع سال تحصیلی می‌بایست سیاست‌ها و اولویت‌های موضوعی را به منظور جهتدهی فرهنگی موسسه‌ها، ذیل سیاست‌های کلان فرهنگی کشور تدوین و نیز شیوهنامهای به منظور تهیه دقیقتر گزارش عملکرد و اجرای مصوبات در موسسه تنظیم نموده و آنها را در اختیار معاونت فرهنگی و اجتماعی موسسه‌ها گذارند.

تبصره ۵. حوزه اختیارات شورای فرهنگی و اجتماعی اتخاذ تصمیم و تدابیر لازم در حوزه طرح‌ها و فعالیت‌های فرهنگی است و تصمیم و تصویب برنامه تشکل‌ها در حیطه وظایف هیات نظارت بر تشکل‌ها می‌باشد.

۵- شورای تخصصی پژوهشی و فناوری:

۵-۱- ترکیب شورای تخصصی پژوهشی و فناوری:

• ۱. معاون پژوهشی و فناوری موسسه (رییس شورا)
• ۲. معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه
• ۳. مدیر ارتباط با صنعت موسسه
• ۴. معاونان پژوهشی دانشکده‌ها و پژوهشکده‌ها
• ۵. یک محقق از هر یک از واحد‌های تحقیقاتی وابسته به موسسه با معرفی رییس موسسه (در صورتی که واحد مستقل باشد) و با معرفی رییس دانشکده و آموزشکده (چنانچه واحد جزو دانشکده و آموزشکده باشد) با تایید و حکم رییس موسسه
• ۶. دو تن از میان چهار تن از اعضای هیات علمی صاحب فعالیت‌ها و آثار پژوهشی و فناوری ارزنده پیشنهادی معاون پژوهشی و فناوری با تایید و حکم رییس موسسه

۵-۲- وظایف و اختیارات شورای تخصصی پژوهشی و فناوری:

• ۱. همکاری با معاون پژوهشی و فناوری برای ایجاد زمینه اجرای مصوبات و تصمیمات هیات رییسه
• ۲. ارایه پیشنهاد در زمینه‌های مختلف پژوهشی به شورای موسسه از جمله: بهبود شرایط و رفع موانع تحقیق در موسسه هماهنگ ساختن زمان تعلیم و تحقیق در موسسه مشارکت با بخش خصوصی در اجرای طرح‌های پژوهشی و تعیین نحوه همکاری با مراکز تحقیقاتی داخل و خارج موسسه بررسی نحوه ارایه خدمات پژوهشی به سازمان‌های مختلف برای برآوردن نیازهای کشور، منطقه و استان و چگونگی همکاری موسسه و مراکز صنعتی
• ۳. همکاری در تدوین برنامه جامع پژوهشی موسسه
• ۴. تدوین و پیشنهاد سیاست‌ها، اهداف و خط‌مشی پژوهشی و فناوری موسسه به منظور ارایه به شورای موسسه
• ۵. فراهم نمودن زمینه‌های توسعه فناوری در موسسه و حمایت از توسعه فعالیت مراکز رشد، کارآفرینی و پارک‌های علم و فناوری موسسه
• ۶. تهیه و تدوین و پیشنهاد طرح‌های تربیت محقق
• ۷. بررسی و تدوین و پیشنهاد برنامه‌های پژوهشی به منظور شناخت هر چه بیشتر جهان دانش و استفاده از آخرین متدهای پژوهشی
• ۸. پیشنهاد چگونگی استفاده اعضای هیات علمی از نتایج تحقیقات برای ارتقای کیفیت آموزش
• ۹. تهیه و تدوین آیین‌نامه‌های مختلف پژوهشی برای پیشنهاد به مراجع ذیربط
• ۱۰. بررسی و اظهارنظر درباره مسایلی که شورای موسسه یا معاون پژوهشی به شورا ارجاع می‌دهد
• ۱۱. تصویب طرح‌های پژوهشی موسسه با اولویت بخشیدن به طرح‌های پژوهشی کاربردی
• ۱۲. ایجاد انگیزه‌های مادی و معنوی به منظور ترغیب و تشویق اعضای هیات علمی به تالیف و ترجمه کتب و نوشتن مقالات تحقیقی و ایجاد امکانات و تسهیلات لازم برای تسریع در چاپ و نشر آثار علمی
• ۱۳. پیشنهاد آیین‌نامه نحوه تدوین کتب علمی و پژوهشی بر مبنای ضوابط مصوب به شورای موسسه
• ۱۴. ارزیابی میزان توانمندی علمی و سنجش قابلیت فارغ‌التحصیلان موسسه برای کار در جامعه، از طریق اجرای طرح‌های تحقیقاتی ویژه
• ۱۵. تعیین و پیشنهاد خط مشی کلی کاربرد نتایج تحقیقات برای پیشبرد جنبه‌های علمی و فنی کشور
• ۱۶. برنامه‌ریزی در جهت توزیع مناسب فرصتهای ماطلاعاتی اعضای هیات علمی واجد شرایط

ماده ۱۳. شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات تخصصی:

الف- ترکیب شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات تخصصی:

• ۱. رییس دانشکده (رییس شورا)
• ۲. معاون آموزشی دانشکده (نایب رییس)
• ۳. معاون پژوهشی دانشکده یا عناوین مشابه
• ۴. نمایندگان شاخه‌هایی که مجری دوره‌های تخصصی هستند با درجه استادیاری یا بالاتر و حداقل سه سال سابقه تدریس یا تحقیق در مقطع تحصیلات تکمیلی
• ۵. یک یا دو تن از اعضای هیات علمی موسسه با درجه استادیاری یا بالاتر و حداقل سه سال سابقه کار آموزشی یا پژوهشی در صورت لزوم با تایید و حکم رییس موسسه

ب- وظایف شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات تخصصی:

کلیه وظایف گروه‌های آموزشی مندرج در آیین‌نامه‌های دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتر (D.hP) در دانشکده‌های تخصصی به شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده واگذار می‌شود.

ماده ۱۴. شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات جامع:

الف- ترکیب شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات جامع:

• ۱. رییس دانشکده (رییس شورا)
• ۲. معاون آموزشی دانشکده (نایب رییس)
• ۳. معاون پژوهشی دانشکده
• ۴. نمایندگان گروه‌های آموزشی که مجری دوره‌های تخصصی هستند با درجه استادیاری یا بالاتر و حداقل سه سال سابقه آموزشی یا پژوهشی در مقطع تحصیلات تکمیلی
• ۵. یک تا دو تن از اعضای هیات علمی موسسه با درجه استادیاری یا بالاتر و حداقل سه سال سابقه کار آموزشی یا پژوهشی با تایید و حکم رییس موسسه

ب- وظایف شورای تخصصی تحصیلات تکمیلی دانشکده در موسسات جامع:

شورای تحصیلات تکمیلی هر دانشکده جانشین شورای آموزشی، پژوهشی آن دانشکده در دوره‌های کارشناسی ارشد و دکترا خواهد بود.

ماده ۱۵. شورای آموزشی – پژوهشی دانشکده/ آموزشکده:

الف- تعریف شورای آموزشی – پژوهشی دانشکده/آموزشکده:

در هر دانشکده که دارای سه گروه آموزشی یا بیشتر باشند و همچنین در آموزشکده‌ها شورای آموزشی پژوهشی دانشکده و آموزشکده با ترکیب ذیل تشکیل می‌شود:

• ۱. رییس دانشکده یا آموزشکده
• ۲. معاونان دانشکده یا آموزشکده
• ۳. مدیران گروه‌های دانشکده یا آموزشکده

ب- وظایف شورای آموزشی – پژوهشی دانشکده/ آموزشکده:

• ۱. برنامه‌ریزی جهت ایجاد زمینه‌های اجرایی مصوباتی که توسط معاونان آموزشی و تحصیلات تکمیلی و پژوهشی موسسه ابلاغ می‌گردد.
• ۲. تدوین سیاست‌های آموزشی و پژوهشی دانشکده یا آموزشکده با توجه به خط‌مشی آموزشی و پژوهشی موسسه جهت تصویب در مراجع ذیصلاح
• ۳. بررسی و تدوین طرح‌های آموزشی و پژوهشی دانشکده یا آموزشکده و ارجاع آنها به شوراهای تخصصی آموزشی و تحصیلات تکمیلی و پژوهشی و فناوری موسسه
• ۴. بررسی و تدوین طرح‌های ارزشیابی فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی دانشکده یا آموزشکده و پیشنهاد آن به شوراهای تخصصی آموزشی و تحصیلات تکمیلی و پژوهشی و فناوری موسسه
• ۵. هماهنگی میان گروه‌ها و بخش‌ها در ارایه دروس مشترک
• ۶. اتخاذ تصمیمات اجرایی برای هماهنگی و تطابق زمانی تعلیم و تحقیق در دانشکده یا آموزشکده
• ۷. بررسی و تعیین نیاز دانشکده به عضو هیات علمی جدید و پیشنهاد آن به شورای موسسه برای تکمیل اعضای هیات علمی هر گروه
• ۸. بررسی و پیشنهاد ظرفیت پذیرش به معاونت آموزشی و تحصیلات تکمیلی موسسه
• ۹. بررسی و اظهارنظر در مواردی که رییس دانشکده به شورا ارجاع می‌دهد
• ۱۰. بررسی تقاضاهای فرصت ماطلاعاتی و پیشنهاد آن به شورای موسسه
• ۱۱. بررسی طرح‌های پژوهشی و فناوری اعضای هیات علمی و ارجاع آن به شورای تخصصی پژوهشی و فناوری موسسه
• ۱۲. تصویب عناوین رساله (پایان نامه‌های تحقیقاتی دوره‌های کارشناسی ارشد و بالاتر) با رویکرد حل موضوعات کاربردی و توسعه و تحقیق در موضوعات بنیادین

ماده ۱۶. گروه‌های آموزشی:

الف- تعریف گروه آموزشی:

گروه آموزشی واحدی است متشکل از اعضای هیات علمی متخصص در یک رشته از شعب دانش بشری که در دانشکده یا آموزشکدهای دایر است و اعضای هیات علمی هر گروه مجموعا شورای آن گروه را تشکیل می‌دهند.

ب- وظایف گروه‌های آموزشی:

• ۱. هماهنگ ساختن فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی در رشته مربوط
• ۲. تنظیم برنامه‌های آموزشی که برای تدریس در آن رشته لازم است
• ۳. نظارت بر نحوه ارایه دروس و بررسی و اظهارنظر در مورد متون درسی و محتوای دروس براساس برنامه‌ها و سرفصلهای مصوب
• ۴. اظهارنظر درباره ساعات تدریس و تحقیق اعضای گروه
• ۵. اظهارنظر درخصوص پذیرش دانشجویان انتقالی و مهمان و تعیین کمبود واحد‌های درسی آنان
• ۶. بررسی طرح‌های تحقیقی و پیشنهاد به شورای آموزشی پژوهشی دانشکده یا آموزشکده
• ۷. اظهارنظر درباره ماموریتهای اعضای گروه و پیشنهاد آن به شورای آموزشی – پژوهشی دانشکده یا آموزشکده
• ۸. پیشبینی نیاز گروه به استخدام اعضای هیات علمی متخصص و پیشنهاد به رییس دانشکده برای ارجاع به مراجع ذیربط
• ۹. ارزیابی سالانه کار گروه برای طرح در شورای آموزشی پژوهشی
• ۱۰. برنامه‌ریزی در مورد دروس طبق اختیاراتی که شورای عالی برنامه‌ریزی تفویض کرده است
• ۱۱. بررسی و اعلام نظر برای اصلاح سرفصل‌ها و تجدیدنظر در عنوان درس‌ها (از حیث اصلی یا اختیاری بودن) و همچنین تعیین محتوای دروس با توجه به آخرین پیشرفتهای علمی برای پیشنهاد و تصویب در شورای عالی برنامه‌ریزی

ماده ۱۷. مدیران ستادی موسسه:

الف- نحوه انتصاب مدیران ستادی:

مدیران ستادی موسسه پس از احراز شرایط اختصاصی و عمومی (به استثنای مدیران تحت مدیریت مستقیم رییس موسسه) با پیشنهاد معاون ذیربط و تایید و حکم رییس موسسه منصوب می‌گردند. همچنین عزل آنان نیز از وظایف و اختیارات رییس موسسه می‌باشد.

تبصره. مدت انتصاب مدیران موسسه ۲ سال می‌باشد و پس از آن رییس موسسه براساس گزارش عملکرد دو سالانه آنان نسبت به انتصاب مجدد یا تعیین فرد جدید اقدام می‌نماید.

ب- شرایط عمومی مدیران ستادی موسسه:

شرایط عمومی مدیران هیات علمی مندرج در ماده ۴ این آیین‌نامه برای مدیران ستادی موسسه نیز قابل اعمال می‌باشد.

ج- شرایط اختصاصی مدیران ستادی موسسه:

داشتن مدرک تحصیلی مرتبط با مسیولیت داشتن حداقل ۳ سال حسن سابقه اجرایی در زمینه مسیولیت

تبصره. در شرایط استثنایی داشتن ۵ سال سابقه حسن اجرایی در زمینه مسیولیت مرتبط با تایید رییس موسسه، می‌تواند جایگزین شرایط بند یک گردد.

ماده ۱۸

این آیین‌نامه در ۱۸ ماده و ۳۳ تبصره در جلسه ۶۸۴ مورخ ۱۳۸۹/۱۲/۱۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید و از تاریخ ۱۳۹۰/۰۱/۰۱ برای کلیه دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی، پژوهشی و فناوری دولتی و غیردولتی وابسته به وزارتین، سایر دستگاه‌های اجرایی و نهادهای عمومی کشور و دانشگاه آزاد اسلامی لازم‌الاجرا می‌باشد. از تاریخ اجرای این آیین‌نامه، آیین‌نامه مدیریت دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی مصوب جلسه ۲۴۹ مورخ ۱۳۷۰/۰۴/۱۱ شورای عالی انقلاب فرهنگی و اصلاحیه‌های بعدی آن، لغو و بلااثر می‌گردد.

سیاست ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت در جمهوری اسلامی ایران

مصوب جلسه ۷۶۲ مورخ ۱۳۹۴/۰۲/۰۸ و اصلاحات بعدی

شورای عالی انقلاب فرهنگی

ماده ۱

در اجرای بند‌های ۱۱ و ۱۳ سیاست‌های کلی برنامه پنجم توسعه کشور، بند ۱۳ سیاست‌های کلی سلامت ابلاغی مقام معظم رهبری و راهبردهای کلان ۷ و ۱۱ و بند‌های ۱ و ۲ اقدام ملی ۱۴ از راهبرد کلان ۶ نقشه جامع علمی کشور و به منظور توزیع عادلانه منابع، ایجاد فرصتهای برابر، توزیع ماموریت آموزشی نیروی انسانی متخصص مورد نیاز، جلوگیری از فعالیت‌های تکراری، استفاده از مزیتهای منطقه‌ای، تمرکز‌زدایی و جلوگیری از تجمع امکانات، انتقال قدرت تصمیم‌گیری، مشارکت دانشگاه‌ها در موضوعات ملی و فرا استانی، نظام آموزش عالی سلامت کشور از نظر آمایش سرزمینی به ۱۰ کلان منطقه به شرح زیر تقسیم می‌شود:

• ۱. منطقه یک: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی گیلان، مازندران، بابل، گلستان، سمنان و شاهرود.

۱۵- اصلاحیه مصوب جلسه ۷۸۹ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی: بر اساس بند یک مصوبه

اصلاح و تکمیل مفاد مصوبه سیاست‌ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت، عبارت

«دانشگاه علوم پزشکی» در تمامی مفاد مصوبه، به عبارت «دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و

درمانی» اصلاح شده است.

• ۲. منطقه دو: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی تبریز، ارومیه، اردبیل و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۳. منطقه سه: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی کرمانشاه، همدان، کردستان و ایلام.
• ۴. منطقه چهار: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اهواز، لرستان، دزفول و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۵. منطقه پنج: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی شیراز، جهرم، فسا، بندرعباس، بوشهر، یاسوج و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۶. منطقه شش: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی زنجان، اراک، قزوین، قم، البرز و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۷. منطقه هفت: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اصفهان، یزد، کاشان و شهرکرد.
• ۸. منطقه هشت: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی کرمان، زاهدان، رفسنجان، جیرفت، زابل، بم و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۹. منطقه نه: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مشهد، بیرجند، بجنورد، سبزوار، گناباد، تربت حیدریه و دانشکده‌های علوم پزشکی مستقر در منطقه.
• ۱۰. منطقه ده: شامل دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی تهران، شهید بهشتی، ایران، بقیه ا… (عج)، شاهد، ارتش و بهزیستی و توانبخشی.

تبصره ۱. تغییر در قلمرو مناطق و تعیین مناطق جدید با پیشنهاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی خواهد بود.

تبصره ۲. در هر استان یک دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با ماموریت ملی با ضوابط اشاره شده تعیین و معرفی می‌گردد.

تبصره ۳. دانشگاه‌های با ماموریت ملی موظف می‌شوند در دوره‌های برنامه توسعه کشور با همکاری دانشگاه‌های منطقه مربوطه، میزان جذب دانشجو در هر رشته و مقطع تحصیلی را با توجه به نیازهای ناحیه آمایشی مربوطه و برحسب سیاست‌های اجرایی اقدام

سیاست‌ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت ۶۹

ملی (۱۴) از راهبرد کلان (۶) نقشه جامع علمی کشور مربوط به تنظیم ظرفیت موسسات آموزش عالی (با رعایت ملاحظات آمایش سرزمین) تعیین نمایند.

تبصره ۴. نوع تعامل و همکاری دانشگاه‌های غیردولتی با دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مرکز استان در قالب موافقتنامهای که میان رییس دانشگاه و معاونت آموزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با رعایت مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی و ضوابط موضوع تبصره ۳ ماده ۲، تنظیم و مبادله می‌گردد، خواهد بود.

تبصره ۵. دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی تهران، ایران و شهید بهشتی، ضمن ارایه خدمات بهداشتی، درمانی، آموزشی و پژوهشی به صورت مستقل، نسبت به تداوم و استمرار فعالیت دبیرخانه مشترک خود جهت هماهنگی امور مربوط به اجرای این مصوبه، اقدامات لازم را بهعمل میآورند.

ماده ۲

سطوح عملکردی و خدمات آموزشی موسسات آموزش عالی سلامت کشور به صورت زیر توسط شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی، تعیین می‌شوند.

۱. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با ماموریت بینالملل:

دانشگاهی است که به واسطه سرآمدی در حوزه‌های آموزش و پژوهش، جذب و به‌کارگیری نخبگان کشور و تعامل بین‌المللی موثر به ویژه با دانشگاه‌های جهان اسلام، امکان رقابت در بازار بین‌المللی آموزش عالی را دارا می‌باشند. شناسایی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با ماموریت بینالملل براساس رتبه‌بندی کشوری دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی در حوزه‌های آموزش و پژوهش، برخورداری از برنامه‌های آموزشی با استاندارد جهانی، تبادل استاد و دانشجو و اجرای برنامه‌های آموزشی و پژوهشی مشترک با دانشگاه‌های معتبر جهانی و رتبه دانشگاه در رتبه‌بندی جهانی دانشگاه‌ها صورت می‌گیرد.

۱۶- اصلاحیه مصوب جلسه ۷۸۹ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی: بر اساس بند دو مصوبه

اصلاح و تکمیل مفاد مصوبه سیاست‌ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت، تبصره ۵ به

ماده ۱ الحاق شده است.

• ۲. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با ماموریت ملی: دانشگاهی است که مسیول تامین و تربیت نیروهای انسانی در سطح تحصیلات تکمیلی (فوقتخصص بالینی، فلوشیپ، دکترای تخصصی و فوق دکترا)، پژوهش در سطح توسعه مرزهای دانش علوم پزشکی، مدیریت و بومیسازی دانش، ارایه خدمات فوق تخصصی تشخیصی و درمانی و مشارکت فعال در سیاستگذاریهای حوزه سلامت می‌باشد.
• ۳. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استانی: دانشگاهی است که در مراکز استان‌ها، به تربیت نیروهای انسانی در سطوح کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکترای حرفه‌ای و تخصص‌های بالینی، انجام پژوهش‌های پایه و بالینی و اپیدمولوژیک، با اولویت رفع نیازهای دانشی استان و ارایه خدمات سطح اول، دوم و سوم سلامت، در سطح استان می‌پردازند. دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی فعال در غیر مراکز استان‌ها کماکان با رعایت مفاد این مصوبه به فعالیت خود ادامه می‌دهند.
• ۴. روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با ماموریت بین‌المللی و ملی (مراکز استان‌ها) با پیشنهاد و حکم وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بعد از تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی منصوب می‌گردند.
• ۵. روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مستقر در غیر مراکز استانی، دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی و مجتمعهای آموزش عالی سلامت مستقر در هر استان، با حکم رییس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مرکز استان و پس از تایید وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی منصوب می‌گردند. اختیارات مالی و اداری با رعایت کلیه مقررات مربوطه و چارچوب فوق، تفویض می‌گردد.
• ۶. دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مستقل: در شرایط ویژه برای مجموعه شهرستان‌های یک منطقه جغرافیایی با بیش از ۵۰۰۰۰۰ نفر جمعیت که تقاضای بالایی برای آموزش دانشگاهی دارند و شهرستان محل استقرار دانشکده در آن منطقه، حدود ۲۰۰۰۰۰ نفر جمعیت داشته باشد، با توجه به توسعه آموزش پزشکی استان و زیر‌ساخت مناسب سلامت شهرستان، به پیشنهاد دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مرکز استان و پس از تصویب در شورای گسترش دانشگاه‌های علوم

سیاست‌ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت ۷۱

پزشکی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور امکان تاسیس دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی مستقل در آن شهرستان وجود دارد. این دانشکده‌ها می‌توانند به تربیت نیروی انسانی در سطح کاردانی، کارشناسی و بعضی از رشته‌های کارشناسی ارشد بپردازند. این دانشکده‌ها در زمینه‌های اجرایی، اداری و مالی مستقل بوده و از نظر آموزشی زیر نظر دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان فعالیت می‌کنند.

• ۷. مجتمع آموزش عالی سلامت: با ارتقای کاربری آموزشی و پژوهشی شبکه‌های بهداشت و درمانی شهرستان و با توجه به جمعیت شهرستان و میزان برخورداری از زیرساخت‌های مناسب بهداشتی و درمانی و فضای آموزشی مناسب، به عنوان زیر مجموعه‌ای از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان یا منطقه، با تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جهت رفع نیاز نیروی انسانی شهرستان یا مناطق همجوار و در قالب بومی گزینی تشکیل می‌شود.

تبصره ۱. تشکیل دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استانی جدید منوط به تشکیل استان جدید است. در موارد خاص تشکیل دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مستقل در استان‌های موجود، منوط به تامین استاندارد‌های اعتباربخشی مصوب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور و همچنین تحصیل شرایط تعیین شده براساس شاخصهای جمعیتی و شاخصهای مساحتی مصوب این شورا می‌باشد. این موارد بعد از تصویب شورای ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور، توسط دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی ابلاغ خواهد شد.

۱۷- اصلاحیه مصوب جلسه ۸۹۴ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۲۶ شورای عالی انقلاب فرهنگی

۱۸- بر اساس مصوبه جلسه ۸۲۳ مورخ ۱۳۹۸/۰۸/۲۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی و مصوبه جلسه ۱۲۲ مورخ

۱۳۹۸/۰۷/۰۲ شورای ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور ، تبدیل دانشکده علوم پزشکی و خدمات

بهداشتی درمانی ایرانشهر به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایرانشهر ابلاغ گردیده است.

۱۹- اصلاحیه مصوب جلسه ۸۲۳ مورخ ۱۳۹۸/۰۸/۲۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی

تبصره ۲. تشکیل دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مستقل بسیار محدود و منوط به تحصیل شرایط تعیین شده است. سطح آموزش در این دانشکده‌ها حداکثر در رده کارشناسی ارشد و منوط به تامین استاندارد‌های اعتباربخشی مصوب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی است.

تبصره ۳. از زمان تصویب این مصوبه، تشکیل دانشکده (اعم از پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و سایر دانشکده‌های مرتبط با علوم سلامت) فقط در مجموعه دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استانی یا ملی و با کسب شرایط لازم و رعایت مصوبات شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی امکانپذیر است.

تبصره ۴. با توجه به ضرورت توسعه آموزش عالی علوم پزشکی و فراهم آوردن زیرساخت‌های لازم برای افزایش ظرفیت رشته‌های پزشکی؛ نامگذاری و یا تغییر نام دانشکده‌های اقماری موجود دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی که صرفا کارکرد آموزشی دارند (مانند دانشکده‌های علوم پزشکی، پرستاری، پیراپزشکی و بهداشت) از وظایف شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور می‌باشد.

ماده ۳

مجتمعهای آموزش عالی سلامت در شهرستان‌های با جمعیت بیش از یکصد هزار نفر و متناسب با نیاز کشور و با تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی و زیر نظر دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مربوطه تشکیل می‌شوند. سطح تربیت نیرو در این مجتمعهای آموزشی حداکثر کارشناسی و از داوطلبان بومی خواهد بود.

تبصره. با تشکیل مجتمعهای آموزش عالی سلامت در هر شهرستان، شبکه‌های بهداشتی، درمانی و مجتمع آموزش عالی سلامت به صورت یکپارچه و در قالب شبکه سلامت (مرکب از سه رکن بیمارستان اصلی شهرستان، مرکز بهداشت شهرستان و مرکز آموزش بهورزی) فعالیت خواهند نمود. رییس مجتمع آموزش عالی سلامت با حکم رییس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی استان، مسیول این شبکه خواهد بود.

ماده ۴

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است با رعایت سیاست‌های کلی سلامت ابلاغی مقام معظم رهبری به ویژه بند‌های (۸ ۱)، ۱۳ و ۱۴ و نیز

۲۰- تبصره الحاقی مصوب جلسه ۸۹۴ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۲۶ شورای عالی انقلاب فرهنگی

سیاست‌ها و ضوابط اجرایی آمایش آموزش عالی در عرصه سلامت ۷۳

مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی نسبت به ساماندهی واحد‌های دانشگاهی موجود و طراحی واحد‌های آتی طبق سند تفصیلی آمایش سرزمینی آموزش عالی سلامت که به تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی خواهد رسید، اقدام نماید.

ماده ۵

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مکلف است پس از یکسال از اجرای این مصوبه، گزارشی از وضعیت اجرای طرح و نواقص احتمالی آن را به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارایه نماید.

ماده ۶

این مصوبه مشتمل بر ۶ ماده و ۸ تبصره در جلسه ۷۶۲ مورخ ۱۳۹۴/۰۲/۰۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید.

آیین‌نامه ساختار و تشکیلات دانشگاه‌ها/ دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

مقدمه:

در راستای سیاست‌های کلی سلامت و خطمشیهای حاکم بر ساختار و تشکیلات موسسات آموزش عالی کشور و عنایت به سند آمایش سرزمینی آموزش عالی علوم پزشکی، آیین‌نامه ساختار و تشکیلات دانشگاه/ دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی با هدف پویایی و انعطاف‌پذیری ساختار و بهبود پاسخگویی مدیریت، متناسب با محرکهای درون و برون‌سازمانی و توجه به اصول زیر در تاریخ …… به تصویب هیات امنا رسید:  منطقی نمودن ساختار تشکیلاتی دانشگاه/ دانشکده متناسب با تنوع و تعدد ماموریت  هماهنگی و همسویی با سیاست‌ها و خطمشیهای وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و اسناد بالادستی  تناسب و تعادل در سطوح سازمانی به منظور تسهیل در امر تصمیم‌گیری  جلوگیری از انجام امور غیرضرور، موازیکاری و تداخل وظایف بین سازمان‌ها و واحد‌ها  متناسب‌سازی تعداد پست‌ها و سطوح مدیریتی به منظور تسریع در امر تصمیم‌گیری

۲۱- مصوب دور چهارم جلسه هیات امنا سال ۱۳۹۶

فصل اول- تعاریف و مفاهیم

بخش اول- تعاریف پایه

ماده ۱

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی: در این آیین‌نامه، به اختصار «وزارت» نامیده می‌شود.

ماده ۲

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی: موسسه مستقل آموزشی، پژوهشی و خدمات بهداشتی- درمانی است که با مجوز شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی، ماموریت تربیت نیروی انسانی گروه علوم پزشکی و انجام پژوهش و ارایه خدمات بهداشتی و درمانی یک منطقه جغرافیایی تعریف شده را بر عهده دارد، که در این آیین‌نامه به اختصار «دانشگاه» نامیده می‌شود.

تبصره ۱. دانشگاه حداقل از سه دانشکده تشکیل می‌شود.

تبصره ۲. دانشکده، واحد وابسته به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی است که حداقل دارای سه گروه آموزشی مرتبط باشد.

ماده ۳

دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مستقل: در شرایط ویژه برای شهرستان‌های با بیش از پانصد هزار نفر جمعیت که تقاضای بالایی برای آموزش دانشگاهی دارند، با توجه به توسعه آموزش پزشکی استان و زیر‌ساخت مناسب سلامت شهرستان، به پیشنهاد دانشگاه علوم پزشکی مرکز استان و پس از تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی، امکان تاسیس دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مستقل که در این آیین‌نامه به اختصار «دانشکده» نامیده می‌شود، وجود دارد. دانشکده می‌تواند به تربیت نیروهای انسانی در سطح کاردانی، کارشناسی و بعضی از رشته‌های کارشناسی ارشد و ارایه خدمات بهداشتی و درمانی بپردازد. دانشکده دارای

۲۲- مصوبه جلسه شماره ۳۸ مورخ ۱۳۶۹/۰۸/۳۰ شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی وزارت

بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

۲۳- مصوبه جلسه شماره ۳۸ مورخ ۱۳۶۹/۰۸/۳۰ شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی وزارت

بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

استقلال اجرایی، اداری و مالی می‌باشد و از نظر آموزشی، مطابق سند راهبردی آمایش سرزمینی آموزش عالی سلامت، زیر نظر دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان فعالیت می‌کند.

ماده ۴

مجتمع آموزش عالی سلامت: موسسهای است که با ارتقای کاربری آموزشی و پژوهشی شبکه بهداشتی و درمانی شهرستان، بر حسب نیاز منطقه، در شهرستانهایی با جمعیت بیش از یکصد هزار نفر و برخورداری از زیرساخت‌های مناسب بهداشتی و درمانی و فضای آموزشی، پس از تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی، به عنوان زیرمجموعهای از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان یا منطقه، جهت تربیت نیروی انسانی مورد نیاز نظام ارایه خدمات سلامت شهرستان یا مناطق همجوار، در مقاطع کاردانی و کارشناسی در قالب بومیگزینی تشکیل می‌گردد.

تبصره. با تشکیل مجتمع آموزش عالی سلامت شهرستان، شبکه بهداشتی و درمانی و مجتمع آموزش عالی سلامت به صورت یکپارچه و در قالب شبکه سلامت، مرکب از سه رکن مرکز بهداشت شهرستان، بیمارستان اصلی شهرستان و مرکز آموزش بهورزی، فعالیت خواهد نمود. رییس مجتمع آموزش عالی سلامت با حکم رییس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان، مسیول این شبکه خواهد بود.

ماده ۵

پژوهشگاه: واحد تحقیقاتی با استقلال مالی و مدیریت واحد و دارای حداقل سه پژوهشکده مرتبط مصوب با مدیریت واحد و فضای فیزیکی مناسب که پس از

۲۴- بند ۶ ماده ۲ سند آمایش سرزمینی آموزش عالی سلامت- مصوب جلسه شماره ۷۶۲ مورخ

۱۳۹۴/۰۲/۰۸، شورای عالی انقلاب فرهنگی

۲۵- بند ۷ ماده ۲ و ماده ۳ سند آمایش سرزمینی آموزش عالی سلامت، مصوب جلسه شماره ۷۶۲ مورخ

۱۳۹۴/۰۲/۰۸، شورای عالی انقلاب فرهنگی

۲۶- تبصره ماده ۳ سند آمایش سرزمینی آموزش عالی سلامت، مصوب جلسه شماره ۷۶۲ مورخ

۱۳۹۴/۰۲/۰۸، شورای عالی انقلاب فرهنگی

تایید معاونت تحقیقات و فناوری وزارت و اخذ مجوز قطعی از شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی تشکیل می‌گردد.

ماده ۶

پژوهشکده: واحد تحقیقاتی است متشکل از حداقل سه مرکز تحقیقاتی مرتبط دارای مجوز قطعی با مدیریت واحد و فضای فیزیکی مناسب که پس از تایید معاونت تحقیقات و فناوری وزارت و اخذ مجوز قطعی از شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی تشکیل می‌گردد.

ماده ۷

مرکز تحقیقات: کوچکترین واحد تحقیقاتی است که به درخواست بالاترین مقام مسیول دانشگاه/ دانشکده متقاضی در یکی از زمینه‌های علوم پزشکی، پس از تایید معاونت تحقیقات و فناوری وزارت به تصویب شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی رسیده باشد.

ماده ۸

گروه آموزشی: عهده‌دار آموزش و ارایه خدمات آموزشی در ارتباط با یکی از رشته‌ها یا شاخه‌های مصوب گروه علوم پزشکی می‌باشد. هر گروه آموزشی حداقل با ۵ عضو هیات علمی تمام وقت که لااقل ۳ نفر از آنان در مرتبه استادیاری و یا بالاتر باشند، با رعایت شرایط ابلاغی معاونت آموزشی وزارت، تشکیل می‌گردد.

ماده ۹

گروه پژوهشی: عهده‌دار پژوهش و ارایه خدمات پژوهشی در ارتباط با یکی از رشته‌ها یا شاخه‌های مصوب گروه علوم پزشکی می‌باشد. گروه پژوهشی حداقل با ۳ عضو هیات علمی تمام وقت که لااقل یک نفر از آنان در مرتبه پژوهشگری و دو نفر دیگر

۲۷- بند ۳-۳-۱ آیین‌نامه تاسیس و ارزشیابی واحد‌های تحقیقاتی علوم پزشکی مصوب ۱۳۸۸/۰۵/۳۱

شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی

۲۸- بند ۲-۳-۱ آیین‌نامه تاسیس و ارزشیابی واحد‌های تحقیقاتی علوم پزشکی مصوب ۱۳۸۸/۰۵/۳۱

شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی

۲۹- بند ۱-۳-۱ آیین‌نامه تاسیس و ارزشیابی واحد‌های تحقیقاتی علوم پزشکی مصوب ۱۳۸۸/۰۵/۳۱

شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی

۳۰- مصوبه جلسه ۳۸ شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی مورخ ۱۳۶۹/۰۸/۳۰

حداقل پژوهشیار باشند، با رعایت شرایط ابلاغی معاونت تحقیقات و فناوری وزارت، تشکیل می‌گردد.

ماده ۱۰

پارک علم و فناوری: واحدی است که واحد‌های تحقیقاتی خصوصی و یا وابسته به سازمان‌های دولتی و غیردولتی در آن مستقر شده و تحت حمایت قرار می‌گیرند تا به خلاقیت و نوآوری بپردازند. این واحد از تسهیلات، منابع، سرمایه معنوی، زیرساخت‌های مناسب بهره‌مند بوده و موجبات توسعه فناوری و رشد اقتصادی را فراهم می‌آورد.

ماده ۱۱

مرکز رشد (انکوباتور): واحدی که دارای امکانات مشترک، خدمات مشاوره‌ای، آموزشی و پشتیبانی برای گروه‌های کارآفرین و شرکتهای نوپا که در حوزه فناوری مشغول به کار هستند می‌باشد، تا در نهایت بتوانند با تجاری‌سازی طرح خود، به تولید و توسعه فناوری پرداخته و وارد چرخه سودآوری و اشتغال‌زایی شوند.

ماده ۱۲

شبکه بهداشت و درمان شهرستان: واحد مستقل نظام سلامت در سطح شهرستان است که با استفاده از زنجیره ارتباط سطوح مختلف خود، خدمات تعریف شده بهداشتی و درمانی جمعیت تحت پوشش شهرستان را تامین و مدیریت می‌نماید.

ماده ۱۳

بیمارستان: موسسه پزشکی است که با استفاده از امکانات تشخیصی و درمانی به منظور درمان و بهبودی بیماران اعم از سرپایی و بستری به صورت شبانه‌روزی تاسیس می‌گردد و انواع گوناگونی دارد.

تبصره ۱. بیمارستان عمومی: به عنوان واحد بهداشتی و درمانی سطح دوم و سوم نظام ارایه مراقبت سلامت با حداقل چهار بخش بستری داخلی، جراحی عمومی، زنان و زایمان و اطفال و نیز بخش‌های آزمایشگاه، داروخانه، رادیولوژی، فوریتهای پزشکی

۳۱- مصوبه جلسه ۳۸ شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی مورخ ۱۳۶۹/۰۸/۳۰

۳۲ –

۳۳ –

۳۴- آیین‌نامه نحوه تاسیس و بهره‌برداری بیمارستان‌ها به شماره ۸/۱۰۶۹/س مورخ ۱۳۸۴/۰۱/۱۵

(اورژانس) و تغذیه است که همگی اجزای لاینفک بیمارستان می‌باشند و بر اساس پروانه‌های تاسیس و مسیولین فنی جداگانه صادره از سوی معاونت درمان وزارت مجاز به فعالیت خواهند بود.

تبصره ۲. بیمارستان تخصصی در یک یا چند رشته تخصصی یا فوق تخصصی پزشکی فعالیت می‌کند.

تبصره ۳. مرکز آموزشی- درمانی: بیمارستانی است که علاوه بر ارایه خدمات تشخیصی و درمانی، مسیولیت ارایه خدمات آموزش بالینی به دانشجویان گروه پزشکی را با اخذ مجوز از معاونت آموزشی وزارت بر عهده دارد. اغلب پزشکان متخصص این مرکز از اعضای هیات علمی دانشکده پزشکی دانشگاه مربوطه می‌باشند.

ماده ۱۴

مرکز بهداشت شهرستان: واحد مدیریتی مستقلی است که مسیول برنامه‌ریزی، هدایت، نظارت و پشتیبانی فنی و لجستیکی واحد‌های ارایه خدمات بهداشتی و درمانی سطح اول در حوزه شهرستان می‌باشد. این واحد در شهرستان مرکز استان زیر نظر مرکز بهداشت استان و در شهرستان‌های دیگر زیر نظر شبکه بهداشت و درمان شهرستان مربوط است. ریاست مرکز بر عهده معاون بهداشتی شبکه بهداشت و درمان شهرستان است.

ماده ۱۵

مرکز خدمات جامع سلامت: واحد ارایه خدمات بهداشتی و درمانی فعال در سطح اول نظام ارایه خدمات سلامت، مستقر در مناطق شهری و روستایی است که بر حسب تراکم جمعیت، یک یا چند پایگاه سلامت شهری یا خانه بهداشت روستایی را تحت پوشش دارد و به وسیله پزشک عمومی اداره می‌شود. این واحد که در گذشته مرکز بهداشتی- درمانی نامیده می‌شد، ضمن ارایه برخی خدمات بهداشتی تخصصی و خدمات درمان عمومی و نظارت بر فعالیت پایگاه‌ها و خانه‌های بهداشت و هدایت آنها، نیازهای

۳۵- آیین‌نامه نحوه تاسیس و بهره‌برداری بیمارستان‌ها شماره ۸/۱۰۶۹/س مورخ ۱۳۸۴/۰۱/۱۵

۳۶- اصول و ضوابط شبکه بهداشت و درمان مصوبه معاونت بهداشت شماره ۳۰۰/۱۹۵۵۱/د مورخ

۱۳۹۴/۱۱/۲۱

خدمات درمان سرپایی و بستری جمعیت تحت پوشش خود را از طریق ارجاع و ارتباط با بیمارستان شهرستان تامین می‌کند.

تبصره ۱. مرکز خدمات جامع سلامت شبانه‌روزی روستایی: واحدی در مناطق روستایی است که جمعیت تحت پوشش آنان بیش از ۱۲۰۰۰ نفر است و در گلوگاه جمعیتی واقع شده و فاصله محل استقرار آنان با خودرو بیش از نیم ساعت با اولین مرکز ارایه‌دهنده خدمات بستری یا بستری موقت شامل بیمارستان یا مرکز شبانه‌روزی دیگر می‌باشد. این واحد مجهز به دو اتاق بستری موقت (کمتر از شش ساعت و به ازای هر ده هزار نفر، دو تخت بستری موقت زن و مرد)، امکانات احیای قلبی- ریوی و انجام جراحیهای کوچک می‌باشد.

تبصره ۲. مرکز خدمات جمع سلامت شهری- روستایی: واحد مستقر در منطقه شهری است که تعدادی از جمعیت روستایی را با واسطه خانه بهداشت یا پایگاه سلامت روستایی یا به صورت مستقیم در پوشش خود دارند. در واقع جزو مراکز سلامت شهری ثبت می‌شود، اما اصطلاح شهری- روستایی به آنان تعلق دارد. همچنین مرکز سلامت جامع شهری که به جمعیت روستایی، خدمات مشاوره تغذیه و مشاوره و روانشناس بالینی ارایه می‌دهد، نیز مرکز سلامت جامع شهری- روستایی تلقی می‌شود.

ماده ۱۶

خانه بهداشت/ پایگاه سلامت روستایی: محیطیترین واحد ارایه خدمات بهداشتی و درمانی در سطح روستا است که زیر نظر مرکز سلامت جامع روستایی می‌باشد. هر خانه بهداشت/ پایگاه سلامت روستایی بسته به شرایط جغرافیایی

۳۷- استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

۳۸- استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

۳۹- استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

به ویژه راه‌های ارتباطی، جمعیت و سایر شاخصهای تعریف شده، ممکن است یک یا چند روستا را تحت پوشش خدمات خود داشته باشد.

ماده ۱۷

پایگاه سلامت شهری: محیطیترین واحد ارایه خدمات بهداشتی و درمانی در سطح شهر است که زیر نظر مرکز سلامت جامع شهری می‌باشد و کلیه خدمات بهداشتی که در روستا به عهده خانه بهداشت/ پایگاه سلامت قرار دارد و بخشی از خدمات درمانی را در مناطق شهری به عهده دارد.

ماده ۱۸

واحد تسهیلات زایمانی: در مناطقی که امکان دسترسی به بیمارستان و زایشگاه وجود ندارد، صرفا به منظور انجام زایمان طبیعی بدون عارضه و غیراورژانسی برای جمعیت تحت پوشش مرکز سلامت جامع، در نظر گرفته شده است. این واحد باید در جوار یک مرکز جامع سلامت شبانه‌روزی قرار داشته و مجهز به یک دستگاه آمبولانس، با شرایط اعزام باشد.

ماده ۱۹

پایگاه مراقبت بهداشتی مرزی: این واحد در پایانه زمینی، دریایی، هوایی و نیز بازارچه‌های زمینی و دریایی ایجاد می‌شود و نقش سد دفاعی جلوگیری کننده از نفوذ بیماریها به داخل کشور را براساس ضوابط و معیارهای بین‌المللی دارد. پایگاه‌های مراقبت بهداشتی مرزی براساس اهمیت پایانه مرزی، حجم جمعیت در حال تردد و زمان فعالیت پایگاه، در چهار سطح زیر درجه‌بندی می‌گردد.

• الف) پایگاه مراقبت بهداشتی مرزی ممتاز: واحدی است مستقر در مرزهایی که حجم تردد مسافر روزانه به طور متوسط بیش از ۱۵ هزار نفر و حجم کالای تردد شده در این مرز‌ها حداقل ۳ برابر مرزهای درجه یک می‌باشد. این پایگاه به صورت ۲۴ ساعته فعال است.

۴۰- استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیری

۴۱ – استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

۴۲ – استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

• ب) پایگاه مراقبت بهداشتی مرزی درجه یک: واحدی است مستقر در مرزهایی که دارای تردد مسافر روزانه متوسط بین ۸ هزار تا ۱۵ هزار نفر و حجم کالای مبادله شده در آن به طور متوسط ۲۰۰ کامیون می‌باشد. این پایگاه در دو شیفت صبح و عصر فعالیت دارد و با توجه به تغییر شرایط و حجم کار می‌تواند شبانه‌روزی هم فعال باشد و در یک پایانه مرزی زمینی، فرودگاه بین‌المللی و یا بندری بزرگ استقرار دارد. این پایگاه وابسته به نزدیکترین مرکز سلامت جامع روستایی یا شهری بوده و زیر نظر مرکز بهداشت شهرستان اداره می‌شود.
• ج) پایگاه مراقبت بهداشتی مرزی درجه دو: واحدی است مستقر در مرزهایی که تردد مسافر روزانه متوسط بین ۵ هزار تا ۸ هزار نفر و حجم کالای مبادله شده در آن به طور متوسط بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ کامیون است. این پایگاه همزمان با شیفت کاری مرکز سلامت جامع روستایی یا شهری تابع خود فعالیت دارد.
• د) پایگاه مراقبت بهداشتی مرزی درجه سه: واحدی است مستقر در مرزهایی که از نظر تردد با اولویت ترانزیت بار بوده و تردد مسافر در آن به طور موقتی یا مقطعی صورت می‌پذیرد و روزانه کمتر از ۵ هزار نفر تردد مسافر دارد. همچنین تردد کالا در آن کمتر از ۱۰۰ کامیون یا لنج/ کشتی در روز می‌باشد. این پایگاه همزمان با شیفت کاری مرکز تابع آن فعالیت دارد و وابسته به نزدیکترین مرکز سلامت جامع روستایی یا شهری می‌باشد.

۴۳ – استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

ماده ۲۰

مرکز مرجع مشاوره و مراقبت بیماری‌های رفتاری: واحدی است که در زیر مجموعه مرکز بهداشت شهرستان با بسته خدمت مشخص به درمان مراجعین و بیماران مبتلا به بیماری‌های عفونی خاص و بیماری‌های ناشی از مشکلات رفتاری مانند ایدز، بیماری‌های جنسی، هپاتیت ب و معتادان می‌پردازد. این واحد به ازای ۵۰۰ هزار نفر جمعیت از یک تا چند شهرستان مجاور هم با رعایت دسترسی ایجاد می‌شود. درصورتیکه یکی از این شهرستان‌ها مرکز استان باشد، بایستی در مرکز استان راهاندازی شود.

بخش دوم- تعاریف اختصاصی

ماده ۲۱

ساختار سازمانی: سطوح تصمیم‌گیری، نحوهی تقسیم و توزیع وظایف، سلسله مراتب و روابط میان اجزای سازمانی و حدود اختیارات آنها را نشان می‌دهد و شامل شرح ماموریت و وظایف، نمودار و پستهای سازمانی می‌باشد.

ماده ۲۲

نمودار سازمانی: تصویری است که نشانگر روابط، سلسله مراتب و سطوح سازمانی دانشگاه/ دانشکده و واحد‌های تابعه می‌باشد.

ماده ۲۳

ضوابط تشکیلاتی: معیارهایی است که تعداد سطوح و تنوع واحد‌ها و پستهای سازمانی، شرح وظایف آنها و چگونگی توزیع وظایف را تعیین می‌نماید.

ماده ۲۴

واحد سازمانی: از اجزای ساختار سازمانی است که در قالب یکی از انواع سطوح سازمانی تابعه (ریاست، معاونت، مدیریت، اداره/ گروه) یا وابسته عهده‌دار انجام وظایف متجانس و مرتبط با اهداف دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

۴۴ – استاندارد‌های شبکه بهداشت و درمان، دکتر ناصر کلانتری و همکاران، معاونت بهداشت، مرکز مدیریت

۴۵ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۴۶ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۴۷ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۴۸ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

تبصره ۱. واحد تابعه: واحدی است که نظر سیاست‌ها و خط مشیها و نیز امور اداری، استخدامی، تشکیلاتی، مالی و معاملاتی تابع دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

تبصره ۲. واحد وابسته: واحدی است که نظر سیاست‌ها و خط مشیها تابع دانشگاه/ دانشکده است، اما از نظر امور اداری، استخدامی، تشکیلاتی، مالی و معاملاتی مستقل می‌باشد.

ماده ۲۵

شرح وظایف واحد: مجموعه وظایف و نقشهایی است که برای یک واحد سازمانی و در راستای انجام بخشی از ماموریت سازمان تعیین و ابلاغ می‌گردد.

ماده ۲۶

تشکیلات تفصیلی: مجموعه‌ای مشتمل بر تعداد، نوع و سطح پستهای سازمانی دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

ماده ۲۷

سامانه جامع تشکیلات: سامانه نرم‌افزار است که به عنوان بانک داده‌های تشکیلاتی دانشگاه/ دانشکده‌ها عمل می‌نماید و کلیه مکاتبات و فرآیندهای مربوط به تشکیلات و تغییرات مربوطه به صورت مستمر در آن ثبت و ذخیره می‌شود.

ماده ۲۸

پست سازمانی: عبارت است از جایگاهی که در ساختار سازمانی دانشگاه/ دانشکده برای انجام وظایف و مسیولیت‌های مشخص پیشبینی و برای تصدی یک کارمند در نظر گرفته می‌شود.

ماده ۲۹

شرح وظایف پست سازمانی: مجموعه وظایف و نقشهایی است که برای یک پست سازمانی و در راستای انجام بخشی از ماموریت واحد سازمانی تعیین و ابلاغ می‌گردد و مستخدم مکلف به انجام آن می‌باشد.

ماده ۳۰

پست با نام همطراز: عبارت است از پست سازمانی با نامی که با پیش کد صفر و شماره متوالی، ویژهی جانبازان تعیین و در اول مجموعه تشکیلاتی دانشگاه/

۴۹ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۵۰ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۵۱ – مصوبات برنامه اصلاح ساختار تشکیلات دولت، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، پاییز ۱۳۸۳

۵۲ – قانون مدیریت خدمات کشوری

دانشکده ایجاد می‌شود و تا رسیدن خدمت مستخدم جانباز به شرایط عمومی خروج از خدمت برای آنان در مجموعه مزبور حفظ می‌گردد. با خروج جانبار سرافراز از خدمت، پست مزبور حذف خواهد شد.

ماده ۳۱

پست ممیزدار: پست با تصدی است که براساس تغییرات ساختاری یا تشکیلاتی یا قوانین و مقررات حاکم بر دانشگاه/ دانشکده در انتهای مجموعه پستهای واحد سازمانی ایجاد می‌شود و تا خروج شاغل مربوطه و یا تغییرات پست برای شاغل، حفظ و در نهایت حذف می‌گردد.

ماده ۳۲

پست بدون شماره: آن دسته از پست‌ها هستند که فرد واجد شرایط با حفظ پست سازمانی خود از محلی دیگر در این پست انجام وظیفه می‌نماید. این نوع پست‌ها می‌تواند ستارهدار یا بدون ستاره، به ترتیب متناسب با شرایط احراز افراد هیات علمی یا غیر هیات علمی باشد.

فصل دوم- سطوح سازمانی:

ماده ۳۳

براساس ضوابط تشکیلاتی، حداکثر چهار سطح سازمانی تابعه به ترتیب زیر در دانشگاه/ دانشکده ایجاد می‌شود:  ریاست  معاونت  مدیریت  گروه/ اداره

ماده ۳۴

ریاست: اولین سطح سازمانی است که مسیول و پاسخگوی مستقیم کلیه وظایف محوله به دانشگاه/ دانشکده است.

۵۳ – بند «د» تبصره ۲ ماده ۲ قانون تسهیلات استخدامی و اجتماعی جانبازان انقلاب اسلامی مصوب

۱۳۷۴/۰۳/۳۱

ماده ۳۵

معاونت: دومین سطح سازمانی پس از ریاست دانشگاه/ دانشکده است که انجام بخشی از وظایف مرتبط با اهداف دانشگاه/ دانشکده را بر عهده دارد. تعداد معاونت‌های هر دانشگاه/ دانشکده با تایید مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری وزارت و مجوز هیات امنا دانشگاه می‌تواند حسب ضوابط و مقررات تشکیلاتی تعیین گردد.

تبصره. هر معاونت می‌تواند حداقل با سه واحد سازمانی از انواع سطح سوم و یا چهارم سازمانی، سازمان‌دهی شود.

ماده ۳۶

مدیریت: سومین سطح سازمانی است که انجام بخشی از وظایف معاونت دانشگاه/ دانشکده را در زمینه فعالیت‌های اجرایی، ماطلاعاتی و تحقیقاتی بر عهده دارد. در راس مدیریت «مدیر» قرار می‌گیرد. تعداد مدیریت و پست سازمانی زیر مجموعه، متناسب با وظایف و ماموریت محوله با تایید معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت و مجوز هیات امنا دانشگاه/ دانشکده می‌تواند حسب ضوابط و مقررات تشکیلاتی تعیین گردد.

تبصره ۱. پستهای هر مدیریت در قالب اداره و یا گروه و یا ترکیبی از اداره و گروه براساس تنوع وظایف، سازمان‌دهی می‌شود. لیکن برای ایجاد مدیریت، الزاما ایجاد اداره و گروه ضروری نمی‌باشد و بر حسب ماموریت و وظایف محوله، پستهای سازمانی را می‌توان مستقیم تحت نظر مدیر و یا معاون وی پیشبینی نمود.

تبصره ۲. در هر مدیریت در صورت عدم ایجاد گروه یا اداره در ذیل آن، می‌توان حداکثر یک پست معاون پیشبینی نمود.

ماده ۳۷

گروه: یکی از چهارمین سطح سازمانی است که عهده‌دار انجام بخشی از وظایف معاونت و یا مدیریت می‌باشد. وجه غالب وظایف گروه ماطلاعاتی و تحقیقاتی

• است. گروه فاقد واحد تابعه است و در راس آن «رییس گروه» قرار دارد.

ماده ۳۸

اداره: یکی از چهارمین سطح سازمانی است که عهده‌دار انجام بخشی از وظایف معاونت و یا مدیریت می‌باشد. وجه غالب وظایف اداره، اجرایی است. اداره فاقد واحد تابعه است و در راس آن «رییس اداره» قرار می‌گیرد.

تبصره. در موارد خاص ایجاد هرگونه سطح یا پست سازمانی با هماهنگی مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری و تایید معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت انجام می‌گردد.

ماده ۳۹

سازمان: واحد سازمانی وابسته، اما دارای شخصیت حقوقی و مالی مستقل است که عهده‌دار بخشی از وظایف دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

ماده ۴۰

مرکز: واحد سازمانی وابسته، اما دارای شخصیت مالی مستقل است که عهده‌دار بخشی از وظایف دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

ماده ۴۱

کمیته ساماندهی تشکیلات دانشگاه/ دانشکده: این کمیته، مسیول ساماندهی ساختار سازمانی و تشکیلات تفصیلی دانشگاه/ دانشکده است.

الف- ترکیب اعضا :

• ۱) رییس دانشگاه/ دانشکده (رییس کمیته)
• ۲) معاون توسعه مدیریت و منابع دانشگاه/ دانشکده (دبیر کمیته)
• ۳) یک نفر از اعضا هیات امنای دانشگاه/ دانشکده با انتخاب اعضای هیات امنا
• ۴) رییس مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری وزارت یا نماینده تام‌الاختیار
• ۵) نماینده دبیرخانه هیاتهای امنا ، مجامع و شوراهای وزارت

ب- شرح وظایف:

• ۱) بررسی و تایید نمودار سازمانی و تشکیلات تفصیلی پیشنهادی دانشگاه/ دانشکده براساس ضوابط، دستورالعمل‌ها و استاندارد‌های ابلاغی از سوی مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری و حوزه‌های تخصصی وزارت و ارسال آن به هیات امنای دانشگاه/ دانشکده جهت تصویب
• ۲) بررسی و تایید نمودار سازمانی و تشکیلات تفصیلی واحد‌های سازمانی توسعه یافته و یا تازه تاسیس دارای مجوز از سوی مراجع ذیربط، پیشنهادی دانشگاه/ دانشکده براساس ضوابط و دستورالعمل‌های ابلاغی مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری و حوزه‌های تخصصی وزارت و ارسال آن به هیات امنای دانشگاه/ دانشکده جهت تصویب
• ۳) هدایت، هماهنگی و پیگیری جاریزی تشکیلات مصوب

فصل سوم- فرآیند اجرا:

ماده ۴۲

نمودار سازمانی و تشکیلات تفصیلی دانشگاه/ دانشکده حداکثر هر پنج سال یکبار توسط کمیته ساماندهی تشکیلات دانشگاه/ دانشکده مورد بازنگری قرار گرفته و پس از تصویب هیات امنا ، با امضای وزیر جهت اجرا ابلاغ می‌گردد.

تبصره ۱. در صورت نیاز به توسعه تشکیلات تفصیلی برای واحد‌های جدید و یا اصلاح سطوح سازمانی اعم از ادغام، حذف، تبدیل، تغییر و ایجاد پست یا واحد سازمانی، قبل از پایان دوره پنجساله و بنابر تشخیص هیات امنا پیشنهادهای تشکیلاتی مبتنی بر اصول، ضوابط، دستورالعمل‌ها و استاندارد‌های ابلاغی از سوی معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت، توسط واحد تخصصی تشکیلات دانشگاه/ دانشکده تهیه می‌شود و پس از تایید کمیته ساماندهی تشکیلات دانشگاه/ دانشکده و تصویب هیات امنا قابل اجرا می‌باشد.

تبصره ۲. ایجاد پستهای مدیریتی و سرپرستی دانشگاه/ دانشکده فقط برای واحد‌های جدید و یا توسعه یافته در چارچوب ضوابط و مقررات ابلاغی معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت انجام می‌گیرد.

ماده ۴۳

تبدیل و تغییر پست سازمانی، در موارد زیر ممنوع می‌باشد:

• ۱) تغییر عنوان پستهای سازمانی غیر مدیریتی و غیر سرپرستی به پستهای مدیریتی و سرپرستی
• ۲) تغییر عنوان پستهای هیات علمی به پستهای غیر هیات علمی
• ۳) تغییر عنوان پستهای اصلی و تخصصی به پستهای پشتیبانی و خدماتی

ماده ۴۴

ایجاد پست در واحد‌های ستادی از محل حذف پستهای بلاتصدی واحد‌های غیرستادی ممنوع است.

ماده ۴۵

حذف پستهای ستادی و ایجاد پستهای اصلی و تخصصی در واحد‌های غیرستادی بلامانع است.

تبصره. حذف پستهای کارشناسی و مدیریتی نباید منجر به حذف وظیفه اصلی و تخصصی دانشگاه/ دانشکده شود.

ماده ۴۶

طرح گسترش شبکه‌های بهداشتی و درمانی دانشگاه/ دانشکده هر پنج سال یکبار توسط معاونت بهداشت وزارت تهیه و پس از تایید معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت جهت اجرا به دانشگاه/ دانشکده‌ها ابلاغ می‌شود.

ماده ۴۷

طرح سطح‌بندی واحد‌ها و مراکز خدمات تشخیصی، درمانی، آموزشی – درمانی دانشگاه/ دانشکده هر پنج سال یک بار توسط معاونت درمان وزارت تهیه و پس از تایید معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت جهت اجرا به دانشگاه/ دانشکده ابلاغ می‌شود.

ماده ۴۸

طرح توسعه واحد‌های آموزش علوم پزشکی دانشگاه/ دانشکده‌ها، مبتنی بر سند آمایش سرزمینی آموزش عالی علوم پزشکی مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی و ضوابط آن، توسط معاونت آموزشی وزارت، تهیه و پس از تصویب شورای گسترش دانشگاه‌ها، جهت اجرا به دانشگاه/ دانشکده‌ها ابلاغ می‌شود.

تبصره. تشکیلات واحد‌های فوقالذکر توسط کمیته موضوع ماده ۴۱ آیین‌نامه تهیه و تنظیم و از سوی معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت ابلاغ می‌گردد.

ماده ۴۹

طرح توسعه واحد‌های پژوهش و فناوری، شامل مرکز تحقیقات، پژوهشکده، پژوهشگاه و سایر واحد‌های تشکیلاتی مشابه، مبتنی بر سند آمایش سرزمینی آموزش عالی علوم پزشکی مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی و ضوابط آن، توسط معاونت تحقیقات و فناوری وزارت، تهیه و پس از تصویب شورای گسترش دانشگاه‌ها، جهت اجرا به دانشگاه/ دانشکده‌ها ابلاغ می‌شود.

تبصره. تشکیلات واحد‌های فوقالذکر توسط کمیته موضوع ماده ۴۱ آیین‌نامه تهیه و تنظیم و از سوی معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت ابلاغ می‌گردد.

ماده ۵۰

مسیولیت جاریزی تشکیلات مصوب هیات امنا ، انطباق عناوین پستهای سازمانی جدید با قدیم، تعیین تکلیف پستهای مازاد و تنظیم صورت‌جلسه انتصابات شاغلینی که ارتقا پست سازمانی یافتهاند، براساس نمودار سازمانی مصوب و قوانین و مقررات ابلاغی، بر عهده واحد توسعه سازمان و تحول اداری دانشگاه/ دانشکده می‌باشد.

تبصره. تبدیل، حذف، ادغام یا جابجایی پست و تغییر عنوان پست براساس ضوابط و دستورالعمل‌های ابلاغی معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت می‌باشد.

فصل چهارم – نظارت و ارزیابی

ماده ۵۱

مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری وزارت موظف است ضمن پایش و نظارت بر تحولات ساختار و تشکیلات دانشگاه/ دانشکده‌ها، با همکاری دانشگاه/ دانشکده گزارش جامع سالانه از وضعیت ساختار سازمانی و تشکیلات تفصیلی آن را تهیه و به کمیته ساختار و فناوری‌های مدیریت ارایه نماید.

تبصره. نظارت بر انجام تغییرات تشکیلات دانشگاه/ دانشکده‌ها از طریق سامانه جامع تشکیلات کشوری توسط مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری وزارت انجام می‌شود.

ماده ۵۲

به منظور تهیه و تدوین استاندارد‌ها، معیار‌ها، شاخص‌ها، رویه‌ها، روش‌ها و دستورالعمل‌های مرتبط با طراحی و استقرار ساختار و تشکیلات و پیگیری تعهدات ستاد وزارت و پاسخگویی به سوالات، ابهامات و استعلامات مطروحه درخصوص مفاد این آیین‌نامه، کمیته کشوری ۷ نفره با انتخاب معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت و حکم وزیر، به عنوان رییس هیات امنا با شرح وظایف ابلاغی تشکیل می‌گردد. این آیین‌نامه مشتمل بر ۵۲ ماده و ۲۱ تبصره، برای یک دورهی پنج ساله از زمان ابلاغ، قابل اجرا است و تداوم اجرای آن با تایید «کمیته کشوری ۷ نفره» و ابلاغ از سوی هیات امنا امکانپذیر می‌باشد.

آیین‌نامه داخلی هیات امنای دانشگاه‌ها/ دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

به منظور توسعه و استفاده مطلوب از ظرفیت هیاتهای امنا و پویایی اعضا در حل مسایل مربوط به موسسه و نیز ترسیم دورنمای مشخص از نحوه تعاملات و فعالیت‌های هیات امنا و نقش مهم آن در مدیریت فرآیند‌ها، به استناد قانون تشکیل هیاتهای امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و موسسات پژوهشی مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی و قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور، آیین‌نامه داخلی هیات امنای دانشگاه‌ها/ دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به شرح زیر تهیه و تنظیم و در هیاتهای امنا تصویب شده است.

فصل ۱) تعاریف کلید واژگان

ماده ۱

برخی واژگان در این آیین‌نامه، در معانی خاص به شرح زیر، به کار گرفته شده‌اند: ۱-۱- وزارت: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ۲-۱- قانون: ماده ۱ قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور و سایر قوانین مصوب مجلس شورای اسلامی در خصوص هیات امنا

۵۴- اصلاحیه مصوب دور اول جلسه هیات امنا سال ۱۳۹۹

۳-۱- مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی: مصوبات جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ مورخ ۱۳۶۷/۱۲/۰۹ و ۱۳۶۷/۱۲/۲۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی و سایر اصلاحات و الحاقات بعدی آن در مورد قانون تشکیل هیاتهای امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی ۴-۱- وزیر: وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ۵-۱- دبیرخانه مرکزی هیات امنا : مرکزی است زیر نظر نماینده وزیر که مسیولیت‌های زیر را دارد: ۱-۵-۱- اتخاذ و تقویت تصمیمهای راهبردی در هیاتهای امنا و پیگیری تحقق اهداف موسسه ۲-۵-۱- تشکیل جلسات کمیسیون‌های تخصصی در سطح ستاد مرکزی وزارت به منظور بررسی دستورکار مشترک هیاتهای امنا ۳-۵-۱- اجتماعیشدن سلامت در تصمیم‌ها ۴-۵-۱- ارزیابی مصوبات هیاتهای امنا و تاثیر آن بر عملکرد حوزه‌های مختلف موسسه ۵-۵-۱- هماهنگی بین اعضای هیاتهای امنا با مسیولین موسسه و ستاد مرکزی وزارت ۶-۵-۱- ارزیابی نظرات اعضای هیات امنا نسبت به عملکرد دانشگاه ۷-۵-۱- برنامه‌ریزی در جهت توانمند‌سازی اعضای هیات امنا ۸-۵-۱- ارزیابی از عملکرد هیات امنای موسسه ۹-۵-۱- بررسی تطبیق مصوبات با ضوابط و قابلیت اجرای آنها مبتنی بر نظر وزیر و سایر وظایف تفویض شده از طرف ایشان. ۶-۱- موسسه: دانشگاه‌ها/ دانشکده‌ها/ موسسات عالی آموزشی و پژوهشی و مراکز تحقیقاتی ایجاد شده با مجوز شورای گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی یا سایر مراجع ذیصلاح، دارای تشکیلات، ردیف بودجه و اعتباری مستقل وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ۷-۱- هیات امنا : عالیترین رکن و در صدر نمودار سازمانی موسسه، متشکل از اعضای حقیقی و حقوقی موضوع ماده ۱ مصوبات جلسات ۱۸۱ و ۱۸۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی و الحاقیه‌های بعدی که می‌تواند به صورت مستقل برای هر موسسه یا در صورت لزوم با نظر وزیر مطابق ماده ۵ مصوبات مذکور به صورت مشترک برای دو یا چند موسسه تعیین و تشکیل گردد. ۸-۱- دبیرخانه هیات امنا موسسه: در نمودار سازمانی ذیل هیات امنا است که رییس/ مسیول آن را اعضای هیات امنا بنا بر پیشنهاد رییس موسسه انتخاب و مسیولیت هماهنگی، پیگیری تکالیف و امور محوله را مطابق این آیین‌نامه و نظام‌نامه مصوب هیات امنا بر عهده دارد. ۹-۱- بودجه: جداول بودجه تفصیلی موسسه اعم از برآوردی یا عملکردی. ۱۰-۱- مصوبه: متن نهایی و مورد توافق در صورت‌جلسه که رای و امضای اکثریت اعضای هیات امنای حاضر را دارد و وزیر آن را تایید و ابلاغ نموده است. ۱۱-۱- هماهنگ‌کننده هیات امنا : فردی منتخب از بین اعضای حقیقی هیات امنا است که بر اساس ماده ۱۳ این آیین‌نامه دارای مسیولیتهایی است. ۱۲-۱- رییس جلسات هیات امنا : رییس جلسات مطابق ماده ۳ قانون تشکیل هیات امنا ، وزیر و در غیاب ایشان نماینده تام‌الاختیار وزیر در هیاتهای امنا ، شوراها و مجامع می‌باشد. در جلساتی که وزیر یا نماینده وی حضور ندارند، رییس جلسه از بین اعضای حاضر انتخاب و جلسه با مدیریت ایشان برگزار می‌گردد. ۱۳-۱- کمیسیون دایمی: مجموعه‌ای از صاحب‌نظران در سطح موسسه که حداقل دو نفر از اعضای منتخب حقیقی هیات امنا نیز در آن عضویت داشته و براساس دستورالعمل مصوب هیات امنا نسبت به بررسی‌های کارشناسی و تخصصی پیشنهادات و در موضوعات قابل طرح در جلسات هیات امنا اظهار نظر می‌نمایند. ۱۴-۱- ناظر هیات امنا در حسابرسی: عضو حقیقی منتخب از اعضای هیات امنا که دارای تجربه و توانایی و آگاهی در امور مالی و حسابرسی موسسه بوده و همگام با حسابرس طبق گزارشات دوره‌ای بر فعالیت‌های مالی موسسه و حسابرس نظارت می‌نماید. حیطه نظارت و مسیولیت وی را هیات امنا تعیین می‌نماید. ۱۵-۱- جلسات هیات امنا در سطح وزارت و موسسه: جلساتی که توسط هماهنگی دبیرخانه مرکزی هیات امنا در محل وزارتخانه یا موسسه با حضور وزیر یا نماینده وی برگزار می‌شود جلسه وزارتی و جلساتی که به طور مستمر، با هماهنگی موسسه بدون حضور وزیر یا نماینده وی به صورت دوره‌ای (حداقل فصلی یکبار) برگزار می‌گردد و ریاست آن را یکی از اعضای منتخب هیات امنا (ترجیحا هماهنگ کننده هیات امنا ) برعهده دارد، جلسه هیات امنای موسسه نامیده می‌شود. در متن صورت‌جلسه تنظیمی این دسته از جلسات باید ذکر وزارتی یا موسسه لحاظ شود.

فصل ۲) هیات امنا و کمیسیون‌های آن

مبحث اول: هیات امنا

ماده ۲

اعضای هیات امنای موسسه طبق مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی تعیین خواهند شد.

ماده ۳.

• الف- اشخاص ذیل در جلسات هیات امنا حق حضور دایم دارند:  وزیر (یا نماینده تام‌الاختیار حسب مورد) در جایگاه رییس جلسه  اعضای هیات امنا (حقیقی و حقوقی)  رییس موسسه در جایگاه دبیر جلسه  رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه
• ب- افراد ذیل حسب مورد و به تشخیص رییس یا دبیر جلسه برای ارایه توضیحات به جلسه دعوت و پس از ادای توضیحات، جلسه را ترک می‌کنند:  معاونین موسسه  حسابرس موسسه  مدیر امور مالی موسسه  مدیر بودجه موسسه  مدیر حقوقی موسسه  نمایندگان تام‌الاختیار معاونت‌های وزارت  سایر صاحب‌نظران به دعوت اعضای هیات امنا

ماده ۴

اعضای صاحب رای هیات امنا عبارتند از:

• الف. وزیر یا نماینده تام‌الاختیار ایشان
• ب. رییس موسسه
• ج. اعضای حقیقی و حقوقی هیات امنا

ماده ۵

وظایف و اختیارات هیات امنا در راستای سیاست‌های کلی سلامت ۱۳۹۳ (ابلاغی مقام معظم رهبری)، سند چشمانداز سال ۱۴۰۴، قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور، تکالیف قانونی آتی و دیگر سیاست‌های فرادستی، دورنما، ماموریت‌ها و برنامه‌های پیش روی موسسه بر مبنای اولویت‌ها و برنامه‌های ملی، منطقه‌ای و ابلاغی وزارت متبوع و همچنین نظارت عالی بر پیشرفت آنها (مراجعه به قانون تشکیل هیاتهای امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی) می‌باشد.

ماده ۶

برای بهبود و ارتقای عملکرد هیات امنا در چارچوب وظایف قانونی، شایسته است هر فصل جلسه‌ای در سطح موسسه به ریاست یکی از اعضای هیات امنا (عضو منتخب جهت ریاست جلسه) برقرار شود. رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه ملزم به تنظیم جدول زمان‌بندی جلسات و تهیه دستور هر جلسه و ثبت صورت‌جلسه طبق روال تنظیم صورت‌جلسات هیات امنا و ارسال آن به دبیرخانه مرکزی جهت ابلاغ تصمیمات برابر ضوابط است.

مبحث دوم: کمیسیون دایمی

ماده ۷

در هر موسسه کمیسیونی دایمی مرکب از حداقل دو عضو منتخب هیات امنا ، رییس موسسه، یک نفر صاحبنظر در امور مالی از موسسه و یک نفر مطلع از قوانین و مقررات حقوقی و اداری با مدیریت رییس موسسه و دبیری رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه مطابق شیوه‌نامه و دستورالعمل‌های مصوب هیات امنا تشکیل می‌شود. (احکام اعضای کمیسیون پس از تصویب در هیات امنا موسسه توسط نماینده وزیر در امور هیات امنا صادر می‌شود.)

تبصره. استفاده کارشناسی از اعضای سابق هیات امنای موسسه و مدیران و مسیولین پیشین و سایر اشخاص حقیقی و حقوقی در این کمیسیون و کسب مشورت و تجارب ایشان بدون حق رای بلامانع است.

ماده ۸

در مواردی که اتخاذ تصمیم درباره مسایل مطرح شده در جلسه هیات امنا به بررسی بیشتر نیاز داشته باشد، حسب مورد، موضوع تحت نظارت کمیسیون دایمی به کمیته تخصصی ذیربط ارجاع و نتیجه مباحث پس از بررسی نهایی در کمیسیون دایمی، توسط دبیر کمیسیون در جلسه بعدی هیات امنا گزارش خواهد شد.

مبحث سوم: کمیته‌های تخصصی

ماده ۹

کمیته‌های تخصصی هیات امنا عبارتند از:

• ۱ – کمیته بودجه و امور مالی: متشکل از یک عضو منتخب هیات امنا و معاون توسعه مدیریت و منابع و مدیران امور مالی و بودجه موسسه
• ۲ – کمیته مدیریت و راهبری سازمانی: متشکل از یک عضو هیات امنا و معاونین درمان، بهداشت، توسعه مدیریت و منابع، آموزش، تحقیقات، دانشجویی و فرهنگی، غذا و دارو، مدیر حقوقی، مدیران امور مالی و بودجه موسسه، مدیر توسعه و تحول اداری
• ۳ – کمیته امور سلامت: متشکل از یک عضو هیات امنا و معاونین بهداشت، درمان، غذا و داروی موسسه
• ۴ – کمیته آموزش، تحقیقات، دانشجویی و فرهنگی: متشکل از یک عضو هیات امنا و معاونین آموزش، تحقیقات و فناوری، دانشجویی و فرهنگی موسسه

ماده ۱۰

رییس موسسه می‌تواند در هر یک از کمیته‌های تخصصی هیات امنا شرکت نماید. رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه باید در کلیه کمیته‌های فوقالذکر حضور فعال داشته باشد.

فصل ۳) دبیرخانه هیات امنا

ماده ۱۱

برای تصدی امور اجرایی دبیرخانه هیات امنای موسسه، فردی به عنوان مشاور رییس موسسه و رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنا با معرفی رییس موسسه و تصویب اکثریت حاضر اعضای هیات امنای موسسه در جلسه از بین کارکنان رسمی و پیمانی هیات علمی یا غیر هیات علمی با داشتن حداقل ۵ سال سابقه خدمتی و دارای توان و قابلیت‌های مدیریتی و مسلط به قوانین، تشکیلات و ضوابط مرتبط، با حداقل مدرک کارشناسی ارشد انتخاب و ابلاغ انتصاب وی توسط رییس موسسه صادر می‌شود.

ماده ۱۲

رییس دبیرخانه هیات امنا با استفاده از سازوکارهای ضوابط نظام‌نامه فعالیت دبیرخانه‌های دایمی هیات امنای موسسات، نسبت به انجام وظایف تعیین‌شده اقدام می‌نماید و نیز در تمامی جلسات شورای معاونین یا هیات رییسه موسسه و نیز مجامع و شوراهای مشورتی و تخصصی حسب مورد، جهت تبیین امور مربوط به هیات امنا و مصوبات آن و ارایه نظرات کارشناسی همسو با سیاست‌های هیاتهای امنا بدون داشتن حق رای حضور دارد (مراجعه به ضوابط و نظام‌نامه فعالیت دبیرخانه هیات امنای موسسه).

ماده ۱۳

هماهنگ‌کننده هیات امنا : فردی منتخب از بین اعضای حقیقی هیات امنا است که مسیولیت‌های زیر را داراست:

• ۱. تنظیم جدول زمان‌بندی جلسات سالانه درون موسسهای با هماهنگی و حضور همه اعضا هیات امنا (حداقل یک بار در هر فصل علاوه بر جلسات کمیسیون دایمی)
• ۲. تعیین دستور جلسه بعدی ترجیحا در هر جلسه
• ۳. نظارت بر تنظیم صورت‌جلسات و پیگیری آنها از طریق مسیول/ رییس دبیرخانه هیات امنای موسسه
• ۴. تقسیم حوزه‌های تخصصی موسسه بین اعضا (براساس تخصص و علاقه) با هدف نظارت عالی و شنیدن صدای ذینفعان (اساتید، دانشجویان، کارکنان و مردم)
• ۵. ارسال سوالات و پیشنهادات اعضا به یکی از مدیران کانال مجازی «دبیرخانه مرکزی هیات امنا » و ارایه بازخورد به اعضا
• ۶. ارایه موارد خاص به کمیسیون دایمی جهت دستیابی به گزینه سیاستی مطلوب و ارجاع آن به دبیرخانه مرکزی هیات امنا برای بررسی و تصویب در صورت صلاحدید
• ۷. ارزیابی درونی از عملکرد هیات امنا با هماهنگی و حضور فعال تمامی اعضا و احصای قوت‌ها و نقاط قابل بهبود و ارسال آن به دبیرخانه مرکزی تا آخر فروردین سال بعد
• ۸. نظارت عالی بر تنظیم برنامه راهبردی و عملیاتی موسسه
• ۹. ارزیابی عملکرد مسیول/ رییس دبیرخانه هیات امنای موسسه و در صورت صلاحدید، تایید پرداخت مزایا و فوقالعاده‌های او و دستور پرداخت رییس موسسه
• ۱۰. همکاری با دبیرخانه مرکزی هیات امنا در موضوعاتی که متعاقبا اعلام خواهد شد. بدیهی است رییس موسسه و مسیول/ رییس دبیرخانه موسسه در تمامی وظایف پیشگفت، به طور فعال با ایشان همکاری لازم را خواهند داشت.

ماده ۱۴

دبیرخانه هیات امنای موسسه موظف است کلیه قوانین، بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های مرتبط را در بدو عضویت و حسب نیاز در طول خدمت در اختیار عضو هیات امنا قرار دهد.

فصل ۴) شیوه تشکیل جلسات، رسیدگی و اتخاذ تصمیم

ماده ۱۵

جلسات وزارتی هیات امنا به دعوت دبیرخانه مرکزی هیات امنا سالی دو بار و سایر جلسات موسسه در موارد ضروری و بنا به تقاضای رییس موسسه یا پیشنهاد حداقل سه نفر از اعضای هیات امنا به هر تعداد در طول سال و یا طبق زمان‌بندی به صورت‌جلسات دوره‌ای یا فصلی حسب مورد با هماهنگی دبیرخانه مرکزی هیات امنا یا عضو هماهنگ کننده هیات امنا تشکیل می‌شود.

تبصره. حضور مسیولین وزارتخانه و یا دبیرخانه مرکزی در جلسات موسسه، الزامی نبوده و دبیرخانه هیات امنای موسسه موظف به هماهنگی و تشکیل آن در سطح موسسه خواهد بود.

ماده ۱۶

دستور تشکیل جلسات وزارتی و موسسه هیات امنا ، حسب مورد با توجه به پیشنهادات واصله از ناحیه دبیرخانه مرکزی هیاتهای امنا ، رییس موسسه یا حداقل ۳ نفر از اعضای هیات امنا تعیین و پس از طرح در کمیسیون دایمی در جلسه مطرح می‌شود.

ماده ۱۷

دبیر هیات امنا موظف است دستور جلسات وزارتی را حداقل سه هفته پیش از تشکیل همراه با اخذ نظریه کارشناسی کمیسیون‌های تخصصی و طی روند سامانه ارایه پیشنهادات وزارتی از حیث عدم مغایرت با قوانین و مقررات بالادستی یا آیین‌نامه‌ها به تایید دبیرخانه مرکزی هیات امنا برساند.

ماده ۱۸

دعوت‌نامه کتبی تشکیل جلسات اعم از وزارتی یا موسسه به وسیله دبیر هیات امنا صادر و حداقل دو هفته قبل از تاریخ انعقاد جلسه (ترجیحا مجازی) ارسال خواهد شد. در مورد جلسات موسسه که امکان رعایت مهلت مذکور نباشد در اسرع وقت از هر طریق ارتباطی ممکن و در دسترس اقدام خواهد شد ولی فاصله این مدت نباید کمتر از ۴۸ ساعت باشد.

ماده ۱۹

دعوت‌نامه منضم به دستور جلسه و گزارش‌ها، پیشنهاد‌ها و اسناد و مدارک برای کلیه اعضای هیات امنا و حسب تشخیص دبیر برای سایر مدعوین ارسال می‌گردد. شایسته است مسیول دبیرخانه برای افراد مشمول بند الف ماده ۳ این آیین‌نامه با استفاده از بسترهای نرم‌افزار یا روش‌های جدید ارتباطی همانند سامانه‌ها و پیامرسانهای مجازی (ترجیحا داخلی) ارتباطات لازم را برقرار نماید.

ماده ۲۰

جلسات هیات امنا با حضور حداقل دو سوم از کل اعضای هیات امنا (حقیقی و حقوقی) رسمیت می‌یابد و تصمیمات آن با رای اکثریت اعضای حاضر در جلسه (نصف بعلاوه یک) معتبر است. درصورت تساوی آرا ، رای رییس جلسه هیات امنا معیار تصویب خواهد بود. به بیان دیگر طرفی که رییس جلسه هیات امنا با آن هم رای بوده است مصوب تلقی می‌شود.

ماده ۲۱

اعضای هیات امنا باید شخصا در جلسات شرکت نمایند و چنانچه یکی از اعضا نتواند در جلسه حاضر شود، باید مراتب را پیش‌تر به رییس دبیرخانه هیات امنای موسسه اطلاع دهد.

ماده ۲۲

عدم حضور هر یک از اعضا در سه جلسه در طول عضویت در هیات امنا ، به منزله استعفا است و طبق مقررات در خصوص انتخاب جانشین اقدام می‌گردد.

ماده ۲۳

در آخرین جلسه سال، با شیوه بارش افکار، عملکرد هیات در فرمی که از پیش توسط دبیرخانه موسسه طراحی شده، با لحاظ نقاط قوت و قابل بهبود (ضعف‌ها) و انتظارات، فهرست شود و در اولین جلسه هیات امنا در سال جدید، جهت یادآوری و برنامه‌ریزی توسط یکی از اعضا ارایه گردد.

ماده ۲۴

جهت اجرایی شدن هر چه مطلوبتر این آیین‌نامه، حداقل در یک جلسه از سال، مواد آیین‌نامه مرور و یادآوری شود.

ماده ۲۵

حوزه‌های تخصصی موسسه، با هدف نظارت عالی و تعامل با ذینفعان (هیات علمی، دانشجویان، کارکنان و مردم) در اولین جلسه هیات امنا ، براساس علاقه و تخصص، بین اعضای هیات امنا تقسیم و عضو منتخب در طول سال به صورت دوره‌ای و حسب نیاز، جلساتی را با ذینفعان برای بررسی مسایل و نیاز‌ها برگزار نماید و اعضا حسب مورد گزارش عملکرد خود را در آخرین جلسه هر سال ارایه نمایند.

تبصره. چکیده گزارش ارایه شده توسط عضو هیات امنا در فرمی (که توسط مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه با مشارکت عضو مربوطه طراحی می‌شود) مکتوب و در اختیار مسیول دبیرخانه جهت پیگیری، اقدام مقتضی و بایگانی قرار می‌گیرد. شایسته است بخشی از گزارش به عملکرد معاونین، مدیران، اعضای هیات علمی و کارکنان اختصاص یابد. این گزارش می‌تواند مبنا و ملاکی برای تشویق یا استمرار سقف پرداخت‌های مزایای خاص مصوب هیات امنا (حق مدیریت، کارانه ثابت و غیره)، آگاه سازی، تنبیه و حتی جابجایی معاونین و مدیران باشد.

فصل ۵) تنظیم و ابلاغ مصوبات

ماده ۲۶

صورتجلسه‌های چاپی که شامل خلاصه مذاکرات و متن مصوبات هیات امنا با موافقت اکثریت اعضای حاضر صاحب رای است در چارچوب تعیین شده از سوی دبیرخانه مرکزی هیات امنا و سامانه جامع دبیرخانه هیاتهای امنا ، توسط رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه همزمان در جلسه با استفاده از سامانه یا در شرایط خاص خارج از سامانه ظرف مدت یک هفته تهیه و تنظیم و به امضای اعضای هیات امنای موسسه رسانده می‌شود و سپس تمام صفحات آن به همراه ضمایم و مستندات پیوستی به امضای دبیر هیات و ممهور به مهر موسسه به دبیرخانه مرکزی هیاتهای امنا برای سیر مراحل تایید وزیر ارسال می‌گردد. هرگونه حاشیه‌نویسی و درج نظر فردی در متن صورت‌جلسه یا ذیل امضای اعضای دارای حق رای ممنوع و در غیراینصورت صورت‌جلسه از درجه اعتبار ساقط است.

ماده ۲۷

رییس موسسه مکلف است پس از تایید و ابلاغ مصوبات که ممهور به مهر وزارتی و دبیرخانه مرکزی می‌باشد، تصویر مصوبات ابلاغ شده را علاوه بر ارسال به مبادی ذیربط برای اجرا، به اعضای هیات امنای خود نیز ترجیحا به صورت الکترونیک با استفاده از بسترهای سامانه‌ای یا پیامرسانهای مجازی یا هر روش نوین دیگر جهت اطلاع ارسال نماید.

فصل ۶) بودجه و امور مالی

ماده ۲۸

دبیرخانه هیات امنای موسسه دارای اعتبار مستقلی است که در فصل تصویب بودجه تفصیلی سالیانه موسسه براساس حیطه و حجم فعالیت‌ها و وظایف دبیرخانه اعتبارات مورد نیاز آن متناسب با هزینه‌های موضوع این آیین‌نامه برآورد و طی ردیفی خاص در جداول بودجه تفصیلی درج می‌گردد.

ماده ۲۹

بودجه دبیرخانه دایمی هیات امنا جهت هزینهکرد در راستای وظایف این دبیرخانه شامل هزینه‌های برگزاری جلسات هیات امنای موسسه از جمله بلیط ایاب و ذهاب، اقامت و سایر هزینه‌های مترتب، حقالجلسه اعضای هیات امنا ، کمیسیون دایمی و کمیسیون‌های تخصصی آن (حداکثر یکصد ساعت در سال و به ازای هر ساعت تا سقف یکبیستم حق مدیریت رییس موسسه به پیشنهاد رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنای موسسه و تایید رییس موسسه)، حق‌الزحمه حسابرس منتخب هیات امنا و نیز سایر هزینه‌های تکلیفی از طرف هیات امنا خواهد بود.

ماده ۳۰

انتخاب حسابرس و عقد قرارداد با او مطابق شیوه‌نامه ابلاغی دبیرخانه مرکزی هیات امنای وزارت طبق چارچوب کارشناسی معاونت توسعه مدیریت، منابع و برنامه‌ریزی وزارت و تصویب هیات امنا می‌باشد و این قرارداد با امضای رییس موسسه و یک نفر از اعضای منتخب هیات امنا به عنوان ناظر بر حسابرس، معتبر می‌باشد. هرگونه پرداخت به موسسه حسابرسی، طبق قرارداد منعقده و منوط به تایید عضو ناظر مذکور و دستور رییس موسسه است.

ماده ۳۱

برآورد هزینه‌های دبیرخانه هیات امنا هر سال توسط رییس/ مسیول دبیرخانه صورت می‌گیرد و با تصویب هیات امنا ، ۱۰۰ درصد بودجه آن، تخصیص می‌یابد.

ماده ۳۲

دستور هزینهکرد اعتبارات موضوع این فصل، به استثنای بند ۳۰ که سازوکار خاص خود را دارد، به پیشنهاد رییس/ مسیول دبیرخانه هیات امنا یا حسب تکالیف هیات امنا بوده و با تایید رییس موسسه خواهد بود. این آیین‌نامه در ۶ فصل، ۳۲ ماده و ۳ تبصره تنظیم و در جلسه دور اول هیات امنا در سال ۱۳۹۹ به تصویب رسید.

ضوابط و نظام‌نامه فعالیت دبیرخانه هیات امنای دانشگاه‌ها/ دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

با توجه به نقش و اهمیت هیات امنا در دانشگاه‌ها/ دانشکده‌ها و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و نیز وظایف، اختیارات و ظرفیت‌های تعریف شده در قانون تشکیل هیات امنا مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی و همچنین قانون برنامه توسعه پنجم (ماده ۲۰) و از طرفی ایجاد تشکلهای هیات امنایی در بیمارستان‌های تابعه، ضرورت ایجاد ساختاری با شرح وظایف و اهداف مشخص را در دانشگاه‌ها/ دانشکده‌ها/ موسسات بهوجود آورده است. این مهم با تصویب ساختار تشکیلاتی (نمودار سازمانی)، شرح وظایف و پستهای سازمانی توسط هیاتهای امنا و ایجاد دبیرخانه دایمی هیات امنا در این موسسات در سال ۱۳۸۹-۹۰ با هماهنگی مرکز تحول اداری وزارت متبوع نهادینه گردید. مسیول پیگیری و هماهنگی در انجام تکالیف و مصوبات بعنوان بازوی ناظر و محیطی هیات امنا در تصدی پست رییس این دبیرخانه، تعیین و توسط هیات امنا در سطح دانشگاه انتخاب و تایید گردید تا با نظارت بر حسن اجرای مصوبات و تکالیف به عنوان مشاور رییس دانشگاه/ دانشکده/ موسسه نیز حضور و فعالیت داشته باشد. تشکیلات دبیرخانه (رییس و کارشناسان آن) با انسجام در اقدامات و ایجاد تعامل و ارتباط با دبیرخانه مرکزی هیات امنا مستقر در ستاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

۵۵- مصوب دور دوم جلسه هیات امنا سال ۱۳۹۱

نقش اساسی در توسعه، بهینه‌سازی، اجرایی شدن مصوبات و به سرانجام رسانیدن تکالیف جلسات و نیز ارزیابی اقدامات و تصمیمگیریها را با هماهنگی ریاست دانشگاه و ارتباط مستمر با اعضای هیات امنا دارند. تشکیلات و ساختار رییس دبیرخانه دایمی دانشگاه با معرفی فرد مورد نظر و واجد شرایط توسط رییس موسسه به هیات امنا و پس از تایید توسط ایشان با ابلاغ ریاست دانشگاه/ دانشکده به عنوان مشاور ریاست و رییس دبیرخانه دایمی هیات امنا دانشگاه/ دانشکده منصوب می‌شود. اهداف کلی، ماموریت، وظایف، تشکیلات تفصیلی و شرایط احراز در راستای مصوبات قبلی هیات امنا و براساس موارد مندرج در فرمهای شرح وظایف پست سازمانی می‌باشد. پستهای سازمانی در نظر گرفته شده برای این دبیرخانه علاوه بر مشاور و رییس دبیرخانه، دو پست کارشناسی با عناوین کارشناس دبیرخانه هیات امنا و کارشناسی امور اداری برابر شرح وظایف و شرایط احراز مصوب شده آن می‌باشد. با این وجود برای پشتیبانی سایر فعالیت‌های لازم چون تایپیست یا اپراتور کامپیوتر، مسیول بایگانی و نیروهای خدماتی حسب نیاز و فضا و امکانات و تسهیلات و سایر توسعه‌های مورد نظر، رییس دبیرخانه با نظر ریاست دانشگاه به این مجموعه اضافه نموده و در دبیرخانه بکار گمارده می شوند. چارچوب کلی وظایف دبیرخانه هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه – همکاری و فعالیت‌ها با ریاست دانشگاه جهت اقدامات و تکالیف مرتبط با مصوبات هیات امنا و مشارکت حسب نیاز با معاونین ذیربط و نیز مشارکت و مساعدت در برگزاری و پیگیری اقدامات هیات امنای بیمارستان‌ها – برنامه‌ریزی و هماهنگی در تدوین پیشنهادات و دستور جلسات هیات امنا دانشگاه و مشارکت با دبیرخانه مرکزی هیات امنا وزارت متبوع در تدوین دستورالعمل‌ها، دستورات مشترک و تنظیم صورت‌جلسات، جمعآوری مستندات مصوبات و… و اخذ تاییدیه اولیه پیشنهادات قابل طرح در جلسه از دبیرخانه مرکزی هیات امنا در وزارت متبوع – برگزاری جلسات هیات امنا دانشگاه حسب ضرورت با نظر ریاست موسسه به صورت فوقالعاده یا عادی خارج از جلسات برنامه‌ریزی شده سالیانه توسط دبیرخانه مرکزی وزارت متبوع و فراهم نمودن امکانات لازم در ارسال مستندات کامل جلسه به اعضا با فاصله زمانی مناسب (حداقل ده روز قبل از تشکیل جلسه) و دبیرخانه مرکزی – مطالعه، هماهنگی و همکاری در تدوین برنامه‌ها و سیاست‌های دانشگاه با مبادی ذیربط بخشی و فرابخشی در راستای سیاست‌های کلان و تسری آنها در مصوبات هیات امنا (در دانشگاه یا حسب نیاز در بیمارستان‌ها) – هماهنگی و مشارکت با مدیریت مالی و مدیریت بودجه دانشگاه در تنظیم و تهیه جداول و گزارشات بودجه‌ای و مالی، هماهنگی در راستای مصوبات هیات امنا و پیگیری نهایی نمودن جداول پیشنهادی جهت تصویب در فصل بودجهریزی و مشارکت در ارایه گزارشات مالی و حسابرسی حسب نیاز و مورد در هیاتامناهای دانشگاه یا بیمارستان‌ها – مطالعه، پژوهش و برنامه‌ریزی در پایش و نظارت بر حسن اجرای مصوبات هیات امنا ، ارزیابی عملکرد آن و ارایه گزارش – مشارکت و همکاری با معاونت‌ها و واحد‌های تخصصی زیر مجموعه دانشگاه به منظور برنامه‌ریزی و جمعآوری اطلاعات و مستندات و پیشنهادات جهت تهیه و تدوین نهایی پیشنویس مصوبات و تصویب آن در هیات امنا دانشگاه و حسب مورد و نیاز در بیمارستان‌ها – برنامه‌ریزی جلسات هیات امنا و برگزاری جلسات و مشارکت و پیگیری در تنظیم، اصلاح و تایید امضای صورت‌جلسات، گزارشات عملکرد، حسابرسی، جداول بودجه و مالی و… با همکاری واحد‌های تخصصی ذیربط دانشگاه – بازنگری و مطالعه دستورالعمل‌ها، قوانین مرتبط، جداول مالی و اداری و ارایه اصلاحات در زمینه‌های مدیریت و فعالیت‌های دانشگاه مرتبط با مصوبات هیات امنا – مستندسازی و طبقه‌بندی اطلاعات و ایجاد ارتباط و هماهنگی با اعضای هیات امنا ، دبیرخانه مرکزی هیات امنا وزارت متبوع – هماهنگی در راهاندازی و فعالیت کمیته‌های تخصصی هیات امنا در سطح دانشگاه‌ها در راستای مصوبات، پیشنهادات، تکالیف جلسات هیات امنا و نیازهای کارشناس دانشگاه کلیات وظایف و فعالیت رییس دبیرخانه دایمی هیات امنا دانشگاه رییس دبیرخانه دایمی و مشاور ریاست دانشگاه وظیفه هماهنگی و ایجاد ارتباط فعال و کارشناسی مستمر بین اعضای هیات امنا ، دبیرخانه مرکزی و تمامی معاونین و مشاورین دانشگاه را داشته و جهت یافتن راهکارهای اجرایی مناسب و اطمینان از انجام تکالیف مختلف مندرج در صورت‌جلسات هیات امنا پیگیری مناسب را حسب مورد بهعمل می‌آورد و در ضمن زیر نظر ریاست دانشگاه به منظور اطلاع از کلیه اقدامات در سطح دانشگاه و مشارکت در تهیه گزارشات، پیشنویس مصوبات، ثبت و پیگیری تصمیمات و سیاستگذاریهای اتخاذ شده در جلسات هیات امنا ، به عنوان عضو ثابت در کلیه جلسات هیات رییسه، شوراهای معاونین و مدیران و حسب مورد جلسات هیات امنای بیمارستان‌ها یا کمیته‌های تخصصی شرکت می‌نماید. رییس دبیرخانه دایمی موظف است گزارشات دوره‌ای درخصوص اجرایی شدن مصوبات هیات امنا ، بودجه و عملیات مالی و حسابرسی را با هماهنگی ریاست دانشگاه به دبیرخانه مرکزی و کلیه اعضای هیات امنا ارایه و برنامه‌ریزی لازم را جهت حضور اعضای محترم هیات امنا در سطح دانشگاه خارج از زمانهای شرکت در جلسات و ایجاد ارتباط با سطوح مختلف مدیریتی به منظور آشنایی هر چه بیشتر اعضا با شرایط و وضعیت دانشگاه به دفعات لازم در طول سال بهعمل آورد . در ضمن مستندسازی و ایجاد بانک اطلاعات از مصوبات، گزارشات و عملکرد و آخرین وضعیت اجرایی شدن مصوبات از مهمترین اقدامات دبیرخانه می‌باشد. این اقدامات در صورت نیاز با نظر ریاست دانشگاه با توجه به امکانات موجود در هیاتهای امنای بیمارستان‌ها نیز تسری می‌یابد. کلیات وظایف و فعالیت‌های کارشناسان دبیرخانه کارشناس یا کارشناسان دبیرخانه (ترجیحا و حسب تشخیص ریاست دانشگاه در دانشگاه‌های بزرگ ۲ نفر، در دانشگاه‌های کوچکتر یا دانشکده‌ها و موسسات یک تا دو نفر حسب نیاز علاوه بر اجرای وظایف و دستورات ناشی از مسیولیت‌های مشاور و رییس دبیرخانه دایمی می‌بایست از توان و آگاهی لازم جهت مباحث بودجه‌ای، مالی، قوانین و مقررات هیات امنا ، آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های مربوطه و نیز آشنایی کامل با رایانه برخوردار باشند تا بتواند ضمن ارتباط و همکاری با واحد‌های مختلف دانشگاه در ثبت و گزارش‌دهی داده‌ها، تنظیم جداول و نیز پالایش مصوبات پیشنهادی با انجام ماطلاعات کارشناسی و مطابقت با قوانین و مقررات مرتبط، تنظیم صورت‌جلسات و پیگیری مصوبات و حضور کارشناسی در کمیته‌های تخصصی هیات امنا تحت نظر و با مدیریت رییس دبیرخانه اقدام نمایند. حداقل مدرک تحصیلی برای این مسیولیت کارشناسی می‌باشد. اعتبارات و عملیات مالی دبیرخانه دایمی در انجام وظایف و فعالیت‌های تکلیف شده برای دبیرخانه دایمی هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه، ضروری است اعتبار کافی با توجه به حجم عملیات برای اقدامات مورد نظر از قبیل قراردادهای موقت نیروی کار پشتیبانی و کارشناسی، پذیرایی، امکانات رفاهی، ایاب و ذهاب مدعوین جلسات، حق‌الزحمه جلسات، هدایا و… از طرف ریاست دانشگاه از محل اعتبارات جاری، درآمد اختصاصی، سایر منابع و یا سهم خارج از شمول ریاست دانشگاه (ترجیحا سهم در اختیار طبق آیین‌نامه مالی و معاملاتی) حسب مورد تخصیص و هزینه گردد. نظر به جایگاه حضور اعضای هیات امنا و نیز حمایت و تشویق از صاحب نظران و کارشناسان در جلسات هیات امنا یا جلسات کارشناسی و مشورتی در قالب کمیته‌های کارشناسی- فنی، رییس دبیرخانه دایمی مبالغی را به منظور جبران همکاری، خدمات و مسیولیت‌پذیری ایشان، بر مبنای میزان مشارکت، سطح علمی، جایگاه سازمانی و حجم امور محوله با همکاری معاون توسعه مدیریت و منابع و مدیر امور مالی موسسه و یا هماهنگی با دبیرخانه مرکزی هیات امنا در وزارت متبوع حسب مورد، می‌تواند پیشنهاد و پس از تایید ریاست دانشگاه از محل خارج از شمول در اختیار خود طبق آیین‌نامه مالی و معاملاتی برای هر جلسه یا در دوره‌های ۶ ماهه براساس محاسبه تعداد جلسات برگزار و شرکت کرده شده به عناوین حقجلسه، حق‌الزحمه کارشناسی، جبران خدمت یا هدایا به اعضا و شرکت کنندگان در جلسات یا کسانی که در برگزاری جلسات همکاری دارند پرداخت شود. تشخیص افراد مشمول این پرداخت‌ها با ریاست دانشگاه بوده و دانشگاه می‌تواند حداکثر یکصد ساعت در طول یکسال برای مجموع حضور در تمامی جلسات برای هر فرد در نظر گرفته و میزان ریالی آن را بر مبنای تا سقف یک بیستم حق مدیریت ریاست دانشگاه/ دانشکده (مصوب سالیانه هیات امنا ) به ازا هر ساعت محاسبه و پرداخت نماید. امتیازات و ارتقای شغلی کارکنان در دبیرخانه دایمی هیات امنا

• ۱- رییس دبیرخانه با پست سازمانی در سطح مدیر بوده و از بین کارکنان هیات علمی یا غیر هیات علمی منصوب می‌شود. فرد متصدی این پست از حداکثر سقف درصد تعیین شده در ردیف ۵ جدول حق مدیریت مصوب هیات امنا تا زمان تصدی پست مربوطه بهره‌مند می‌باشد.
• ۲- رییس دبیرخانه در صورت قراردادی بودن پس از ۴ سال تصدی این مسیولیت با استفاده از اختیارات هیات امنا و ریاست دانشگاه بدون آزمون و با رعایت ضوابط و مقررات آیین‌نامه اداری و استخدامی (هیات علمی یا غیر هیات علمی) از محل سهمیه مجوزهای موردی ریاست دانشگاه به استخدام پیمانی تبدیل وضعیت شده و در صورت پیمانی بودن با سابقه حداقل ۳ سال به استخدام رسمی آزمایشی تبدیل وضعیت می‌یابد. (تبدیل وضعهای مذکور در هر مرحله باید در هیات امنا طرح و تصویب شود و نیز طی مراحل جذب جهت عضویت هیات علمی الزامیست)
• ۳- کارشناسان دبیرخانه دایمی هیات امنا (هیات امنا و امور اداری) در صورت داشتن شرایط احراز و تصدی پست مورد نظر پس از ۵ سال در این مسیولیت در صورت قراردادی بودن به استخدام پیمانی (بدون آزمون و به صورت موردی با رعایت ضوابط در آیین‌نامه اداری و استخدامی و دستورالعمل‌های مربوطه) و پس از ۳ سال از پیمانی به رسمی آزمایشی تبدیل وضعیت می‌یابند. (تبدیل وضعهای مذکور در هر مرحله باید در هیات امنا طرح و تصویب شود)
• ۴- کارشناس دبیرخانه هیات امنا پس از ۷ سال سابقه در پست مورد تصدی با تصویب و تغییر سطح پست سازمانی، توسط مدیریت تحول اداری دانشگاه و تایید ریاست دانشگاه به سطح کارشناس مسیول ارتقا (بدون نیاز به تغییر نمودار و ساختار تشکیلاتی) و از تمامی مزایای این عنوان و سطح پست سازمانی (درج در حکم حقوقی) تا زمان تصدی پست مربوطه بهره‌مند می‌گردد. سابقه بیش از ۱۵ سال در این پست سازمانی به سطح معاون رییس دبیرخانه همتراز و از کلیه مزایای این سطح پست سازمانی (درج در حکم حقوقی) تا زمان تصدی پست مربوطه بهره‌مند می‌شود.
• ۵- کارشناسان دبیرخانه هیات امنا از مزایای حق مدیریت جدول مصوب شده توسط هیات امنا (ردیف ۸) تا سقف ۲۰% ریاست دانشگاه با نظر رییس دبیرخانه دایمی و تایید ریاست پس از ۳ سال تصدی مسیولیت در دبیرخانه دایمی تا زمان تصدی پست مربوطه بهره‌مند می‌شوند.
• ۶- مشاور و رییس دبیرخانه هیات امنا در صورت تصدی ۵ سال در این سمت درصورتیکه هیات علمی باشد علاوه بر امتیازات و شرایط مرتبه و ارتقا طبق ضوابط آیین‌نامه مربوط، از یک پایه تشویقی هیات امنا حتی در صورت کسب پایه‌های تشویقی و ارفاقی قبلی طبق آیین‌نامه اداری و استخدامی هیات علمی بهره‌مند می‌شود. درصورتیکه غیر هیات علمی باشد از ۳۰۰ امتیاز تشویقی هیات امنا در حق شاغل علاوه بر امتیازات شغلی خود در حکم حقوقی برخوردار و به سر جمع امتیازات ایشان افزوده می‌شود. (صرفا برای یکبار در طول تصدی مسیولیت و طول خدمت)
• ۷- کارشناسان هیات امنا در صورت تصدی ۶ سال در سمتهای سازمانی مربوطه علاوه بر امتیازات و شرایط ارتقا طبق ضوابط آیین‌نامه اداری و استخدامی مربوط، از ۲۰۰ امتیاز تشویقی از طرف هیات امنا در حق شاغل بهره‌مند و به سرجمع امتیازات ایشان در حکم حقوقی افزوده می‌شود. (صرفا برای یکبار در طول تصدی مسیولیت و طول خدمت) امکانات و فضای فیزیکی (محل استقرار) دبیرخانه هیات امنا در دانشگاه بایستی بهگونهای طراحی و استقرار یابد که حداقل فضای فیزیکی متناسب با فعالیت‌های این دبیرخانه در ستاد دانشگاه فراهم شود. علاوه بر تامین فضاهای لازم جهت استقرار ریاست دبیرخانه و نیز کارشناسان، اتاقی نیز با ابعاد و امکانات مناسب جهت حضور اعضای محترم هیات امنا در محل دانشگاه و برگزاری جلسات و گفتگو با مسیولین دانشگاهی و کارکنان به عنوان دفتر اعضا هیات امنا در مجموعه دبیرخانه دانشگاه پیشبینی و تامین شود. انتظار می‌رود با هماهنگی رییس دانشگاه و نیز مشاور ایشان در دبیرخانه هیات امنا ، اعضا در طول سال به دفعات برای آشنایی با امور جاری دانشگاه، استماع مشکلات و یا مشورت در برنامه‌های دانشگاه و نیز پایش مصوبات خود و بعضا شرکت در کمیته‌های کارشناسی و مدیریتی که حسب مورد از تکالیف هیات امنا خواهد بود دعوت و حضور یابند.

دستورالعمل تشکیل کمیسیون دایمی هیات امنای دانشگاه‌ها/ دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی و موسسات وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

حساسیت و جایگاه هیات امنای دانشگاه‌ها و موسسات عالی آموزشی و پژوهشی کشور به عنوان بالاترین رکن ادارهی هر موسسه اقتضا می‌نماید که کلیه پیشنهادهای ارسالی جهت طرح در هیاتهای مذکور، بدوا از جهت کارشناسی مورد مداقه قرار گرفته و پس از بررسی‌های مقدماتی عنداللزوم جهت تصویب در هیات امنا مطرح گردد. از این رو کمیسیون دایمی هیات امنای هر یک از دانشگاه‌ها/ دانشکده‌ها/ موسسات که از این پس کمیسیون نامیده می‌شود، تشکیل می‌شود:

فصل اول: ساختار و شرح وظایف:

ماده ۱

ترکیب اعضای کمیسیون دایمی به شرح ذیل است: ۱-۱- رییس دانشگاه/ دانشکده/ موسسه به عنوان رییس کمیسیون ۲-۱- رییس دبیرخانه هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه به عنوان دبیر کمیسیون

۵۶- مصوب دور سوم جلسه هیات امنا سال ۱۳۹۴، دستورالعمل ابلاغی طی نامه شماره ۱۳۰/۲۵۴/د مورخ

۱۳۹۵/۰۳/۱۹ معاونت برنامه‌ریزی، هماهنگی و امور حقوقی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و

اصلاحیه دور دوم جلسه هیات امنا سال ۱۳۹۸

۳-۱- دو نفر از اعضای هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه به انتخاب هیات امنای مذکور ۴-۱- یک نفر صاحبنظر در امور مالی و اداری و بودجه به پیشنهاد رییس دانشگاه/ دانشکده/ موسسه و تصویب هیات امنا

تبصره. حضور سایر اشخاص حقیقی و حقوقی با نظر رییس کمیسیون و بدون حق رای بلامانع است.

ماده ۲

احکام اعضای کمیسیون توسط دبیرخانه شوراها، مجامع و هیاتهای امنا وزارت متبوع صادر می‌شود.

ماده ۳

وظایف کمیسیون:

• الف. بررسی مقدماتی و اعلام نظر نسبت به کلیه پیشنهادهایی که از سوی دانشگاه برای طرح در جلسه هیات امنا ارایه می‌شود
• ب. ارزیابی کیفی حسابرس و ارایه گزارش به هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه
• پ. بررسی بودجه و برنامه عملیاتی دانشگاه/ دانشکده/ موسسه به منظور تصویب در هیات امنا
• ت. بررسی و ارایه گزارش کارشناسی موضوعاتی که از سوی هیات امنا برای بررسی تفضیلی به کمیسیون ارجاع می‌شود
• ث. سایر امور محوله از سوی هیات امنا و نیز مواردی که هر یک از اعضای هیات امنا پیشنهاد می‌نماید
• ج. بررسی اصلاحیه و متمم بودجه برای طرح در هیات امنا
• ح. ارزیابی گزارش عملکرد سالانه و تهیه گزارش برای طرح در هیات امنا

تبصره. در صورت لزوم دبیر کمیسیون پس از تایید رییس کمیسیون می‌تواند با دعوت از کارشناسان و صاحب‌نظران واجد شرایط نسبت به تشکیل کمیته‌های تخصصی اقدام نماید.

ماده ۴

پیشنهادهایی در دستور کار هیات امنای دانشگاه قرار می‌گیرد که قبلا در جلسه کمیسیون دایمی بررسی و تصویب شده باشد.

فصل دوم: نحوه فعالیت کمیسیون و برگزاری جلسات:

ماده ۵

جلسات کمیسیون حداقل هر ماه یکبار به دعوت دبیر کمیسیون تشکیل خواهد شد مگر اینکه به تشخیص رییس کمیسیون موجبی برای تشکیل آن نباشد.

ماده ۶

دبیر کمیسیون عهده‌دار تهیه و ارسال دعوت‌نامه و دستور جلسه، برگزاری آن و نیز تهیه و ابلاغ صورت‌جلسات و مصوبات کمیسیون است. جز در موارد فوری به تشخیص رییس کمیسیون، دعوت‌نامه جلسات که شامل دستور کار کمیسیون و سوابق مربوط است، باید حداقل یک هفته قبل از زمان تشکیل جلسه کمیسیون برای اعضا ارسال شود.

ماده ۷

جلسات کمیسیون با حضور رییس و اکثریت نسبی اعضا رسمیت دارد و تصمیمات کمیسیون با اکثریت آرای حاضرین معتبر و قابل اجرا است.

ماده ۸

حق‌الزحمه اعضای کمیسیون و کارشناسان کمیته‌های تخصصی و سایر هزینه‌های کمیسیون از محل اعتباراتی که به دبیرخانه هیات امنای دانشگاه/ دانشکده/ موسسه تخصیص داده می‌شود با تایید دبیر کمیسیون و دستور رییس دانشگاه/ دانشکده/ موسسه پرداخت می‌شود.

منبع : سایت حسابداری بیمارستان
کانال تلگرام @hospitalaccounting