دستورالعمل برنامه پزشکی خانواده روستایی و نظام ارجاع نسخه ۲۵ سال ۱۴۰۴

دستورعمل برنامه پزشکی خانواده روستایی و نظام ارجاع

نسخه ۲۵ (سال ۱۴۰۴)

تحت نظارت:

آقای دکتر علیرضا رئیسی، آقای دکتر محمدمهدی ناصحی

گروه تدوین:

معاونت بهداشت: آقای دکتر بابک فرخی، آقای دکتر کورش اعتماد، آقای دکتر آقای دکتر سعید تاملی، آقای دکتر عزیزالله عاطفی ، آقای دکتر اصلان نظری، آقای دکتر کوروش فرزین، آقای دکتر رضا زرگران، خانم دکتر نگین طاهری، آقای دکتر محمدعلی ادیب‌فر ، خانم رقیه ضرابی، خانم حوریه باقرنژاد، آقای مهندس مسعود آزاد و خانم فریبا حسنی.

سازمان بیمه سلامت: آقای دکتر فرشید عابدی، خانم دکتر آناهیتا کشاورزی، خانم پریسا تلاوری، آقای نادر محمدطاهری.

فهرست مطالب

فهرست مطالب

فهرست مطالب	صفحه
مقدمه	۳
ماده ۱: تعاریف	۳
ماده۲: ستادها و کمیته ها	۵
ماده ۳: تعیین نیروهای مورد نیاز تیم سلامت	۶
ماده ۴: روندجذب اعضای تیم سلامت	۸
ماده ۵: قراردادها	۹
ماده ۶: وظایف اعضای تیم سلامت	۱۱
ماده۷: ساعات فعالیت اعضای تیم سلامت	۱۲
ماده ۸: ارائه خدمات دارویی	۱۴
ماده ۹: ارائه خدمات پاراکلینیک	۱۷
ماده ۱۰: خدمات سلامت دهان و دندان	۲۰
ماده ۱۱: درآمدها	۲۲
ماده ۱۲: اعتبار و تعدیلات	۲۴
ماده ۱۳: شیوه پرداخت سرانه خرید خدمت	۲۵
ماده ۱۴: اجرای برنامه های فنی ادغام یافته	۲۷
ماده ۱۵: ارجاع در سطح اول خدمات	۲۷
ماده ۱۶: ارجاع در سطح دوم خدمات	۲۷
ماده ۱۷: پایش فصلی تیم سلامت	۲۸
ماده ۱۸: پایش مشترک	۲۸
ماده ۱۹: مداخلات آموزشی در پایش و نظارت	۲۸
ماده ۲۰: مسئولیت اجرا	۲۹
ماده ۲۱: روش پرداخت اعضای تیم سلامت	۲۹
ماده ۲۲: زمان اجرا	۳۴
ماده۲۳: جداول راهنما و مکانیسم پرداخت تیم سلامت	۳۵
پیوست ها

مقدمه:

دراجرای بند (الف) و (پ) ماده ۷۰ قانون برنامه هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران و ماده ۳۷ قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مبنی بر ارتقای خدمات سلامت روستاییان و لزوم ارائه خدمات بیمه پایه سلامت به تمامی جمعیت روستایی، عشایر و شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر کشور مقرر گردید، با استقرار تیم سلامت و محوریت نظام ارجاع مبتنی بر پزشکی خانواده در سطح اول و تعیین مسیر ارجاع به‌منظور پذیرش بیماران در سطوح دوم و سوم، دسترسی و برخورداری مردم از خدمات سلامت ارتقا یابد. در پزشکی خانواده، پزشک خانواده به‌همراه دیگر اعضای تیم سلامت، مسئولیت مدیریت سلامت افراد و خانوارهای تحت‌پوشش خود و درصورت ارجاع فرد به سایر سطوح، مسئولیت پیگیری اقدامات انجام‌شده را نیز به‌عهده دارد. خدمات سلامت به‌شکل فعال (Active) به جمعیت تحت‌پوشش ارائه می‌شود.

واژگان رایج:

• سازمان: سازمان بیمه‌سلامت ایران
• ادارات‌کل استانی: ادارات‌کل بیمه سلامت استانی تابعه سازمان.
• وزارت: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.
• معاونت بهداشت: معاونت بهداشت وزارت.
• دانشگاه/دانشکده‌ها: دانشگاه/دانشکده‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تابعه وزارت.
• معاونت‌های بهداشت: معاونت بهداشت دانشگاه‌ها/دانشکده‌ها.
• مرکز بهداشت: مراکز بهداشت شهرستان تابعه معاونت بهداشتی.
• مراکز ارائه خدمت: مراکز خدمات جامع سلامت وابسته به مراکز بهداشت.
• تفاهم نامه: تفاهم‌نامه خدمات سطح اول روستاییان، عشایر و ساکنین شهرهای با جمعیت کمتر از بیست هزار نفر
• برنامه: برنامه پزشکی خانواده روستایی و نظام ارجاع.

ماده ۱: تعاریف:

اصطلاحات به‌کار برده‌شده در این دستورعمل به‌شرح ذیل تعریف می‌گردد:

• ۱- پزشک خانواده: پزشک خانواده فردی است که دارای حداقل مدرک دکترای حرفه‌ای پزشکی و مجوز معتبر کار پزشکی است که عهده‌دار خدمات پزشکی سطح اول در مناطق روستایی و شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر است و از طریق عقد قرارداد/ ابلاغیه، در مراکز ارائه خدمت برنامه، به‌صورت تمام‌وقت و با شرح وظایف مشخص و براساس بسته خدمات سلامت و آخرین ابلاغیه‌های مرتبط، ارائه خدمت می‌نماید.
• ۲- نظام ارائه خدمات سلامت: ارائه هماهنگ تمامی خدمات سلامت موردنیاز بیمار/ خدمت‌گیرنده که شامل طیفی از مراقبت‌های ارتقای سلامت، پیشگیری از بیماری، تشخیص، مدیریت درمان و پیگیری، بازتوانی، مراقبت‌های تسکینی و نیز مراقبت‌های مزمن طولانی در منزل می‌شود. این مراقبت‌ها ازطریق سطوح و واحدهای مختلف خدمات در نظام سلامت، در طول زندگی (از بدو تولد تا مرگ) تضمین می‌شود.
• ۳- نظام ارجاع: ارائه خدمات سلامت به‌صورت زنجیره‌ای مرتبط و تکاملی است تا چنانچه مراجعه‌کننده از واحد

محیطی سطح اول به خدمات تخصصی‌تر نیاز داشت بتواند او را به سطوح بالاتر ارجاع نموده، نتیجه و پس‌خوراند اقدامات درمانی در سطوح بالاتر به سطوح پایین‌تر جهت پیگیری درمان اعلام گردد.

• ۴- سطح‌بندی واحدهای ارائه خدمات سلامت: چیدمان واحدهای ارائه‌دهنده خدمات و مراقبت‌های سلامت به‌نحوی که دسترسی عادلانه، کم‌هزینه، سریع و باکیفیت مردم را به خدمات میسر می‌سازد. خدمات و مراقبت‌های سلامت در سه سطح در اختیار افراد و جامعه تحت‌پوشش گذاشته می‌شود:
• الف- سطح اول: شامل خدمات/مراقبت‌های اولیه سلامت فرد و جامعه است. خدمات سطح اول در نقطه آغازین، توسط واحدی در نظام سلامت (مراکز ارائه خدمت، خانه‌های بهداشت، پایگاه‌های سلامت طبق طرح گسترش شبکه شهرستان) ارائه می‌گردد. این واحد به‌طور معمول در جایی نزدیک به محل زندگی مردم قرار دارد و در آن، نخستین تماس فرد با نظام سلامت ازطریق پزشک خانواده یا تیم سلامت اتفاق می‌افتد.
• ب- سطح دوم و سوم: سطح دوم خدمات شامل خدمات تخصصی و فوق‌تخصصی که توسط واحدهای سرپایی و سطح سوم خدمات شامل خدمات تخصصی و فوق تخصصی که توسط واحدهای بستری در نظام سلامت ارائه می‌گردد. این خدمات شامل خدمات تشخیصی، درمانی و توانبخشی/بازتوانی/نوتوانی است.
• ۵- بسته‌های خدمات سطح اول: خدمات سلامت سطح اول (ابلاغی توسط معاونت بهداشت) که توسط تیم سلامت ارائه می‌شود.
• ۶- تیم سلامت: گروهی از صاحبان دانش و مهارت در حوزه خدمات بهداشتی درمانی شامل: پزشک، دندانپزشک، کاردان یا کارشناسان ماما، پرستار، بهیار، بهداشت عمومی، ناظر بیماریها، بهداشت محیط و حرفه‌ای، علوم آزمایشگاهی، رادیولوژی، روانشناس، کارشناس تغذیه، بهداشتکار دهان و دندان، مراقب سلامت دهان، بهورز و سایر نیروهای موردنیاز که با مدیریت پزشک خانواده، بسته‌ی خدمات سطح اول ابلاغی ازسوی معاونت بهداشت را در اختیار جامعه تعریف‌شده قرار می دهند.
• ۷- نظام پرداخت به ارائه‌کنندگان خدمات: شیوه خرید یا جبران مالی خدمات و مراقبت‌هایی که اعضای تیم سلامت به جمعیت هدف برنامه ارائه می دهند.
• ۸- تفاهم‌نامه: سندی است که به‌منظور تدوین ضوابط اجرایی برنامه ارائه خدمات سطح اول به‌طور مشترک بین معاونت بهداشت و معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت و سازمان منعقد می‌گردد.
• ۹- دستورعمل برنامه: منظور دستورعمل اجرایی برنامه است که شیوه اجرای برنامه را براساس تفاهم نامه ارائه می‌دهد.
• ۱۰- قرارداد همکاری مشترک: قرارداد همکاری است که بین ادارات‌کل و معاونت‌های بهداشت به‌منظور اجرای مفاد تفاهم‌نامه و دستورعمل پزشکی خانواده روستایی منعقد می‌گردد. طی این همکاری، خرید خدمات در قالب بسته خدمات سطح اول با اجرای برنامه مشتمل بر ارتقای سلامت، پیشگیری و درمان به‌صورت ادغام‌یافته و به‌صورت عملکردی، متمرکز و سرانه‌ای انجام می‌گردد.
• ۱۱- خدمت بیتوته: خدمات پزشکی و حداقل خدمات دارویی اورژانس است که در ساعات غیراداری (در عصر و شب و روزهای تعطیل) ارائه می گردد.
• ۱۲- مرکز دارای بیتوته: مراکز ارائه خدمت که در آن خدمت بیتوته، توسط پزشک ارائه می شود.
• ۱۳- مراکز ارائه خدمت شبانه‌روزی: مراکز ارائه خدمت ۲۴ ساعته است که طبق اصول، ضوابط و استانداردهای نظام شبکه، مستقر و در آن علاوه بر خدمات درمانی و مراقبتی سطح یک، در خارج از ساعات اداری خدمات درمانی (ویزیت، پرستاری، پاراکلینیک و دارویی) ارائه می گردد.
• ۱۴- جمعیت هدف وزارت: کل ساکنین روستایی، عشایر و شهرهای با جمعیت کمتر از بیست هزار نفر
• ۱۵- جمعیت هدف سازمان: کلیه بیمه‌شدگان صندوق بیمه روستاییان و عشایر ساکن در روستاها و شهرهای با جمعیت کمتر از بیست هزار نفر سازمان.
• ۱۶- هیات امنا سلامت: شورایی است که به منظور هماهنگی بین بخشی جهت رفع مشکلات سلامت و بهبود شاخص های سلامت و عوامل اجتماعی موثر برسلامت منطقه تحت پوشش مراکز ارائه خدمت تشکیل می گردد تا با جلب مشارکت های مردمی و خیرین در زمینه های عمرانی، آموزش و فرهنگ سازی فعالیت نماید.

ماده ۲: ستادها و کمیته‌ها:

به منظور عملیاتی کردن برنامه پزشکی خانواده روستایی در سطوح ملی، دانشگاهی و شهرستانی، ستاد های هماهنگی برنامه تشکیل می شود. در این ستادها طراحی برنامه های عملیاتی در هر سطح، ارائه راهکارهای عملی، کمک های فنی و پشتیبانی به سطوح پایین تر، نظارت بر عملکرد سطح بلافصل خود، تنظیم جریان منابع مالی به شکلی موثر و به هنگام در هر سطح منطبق با قوانین و مقررات جاری، در نظر گرفتن اصول، استراتژی ها و محورهای پیشگفت در طراحی های همان سطح و سطوح پایین تر، هماهنگی با کلیه شرکای برنامه در هر سطح، طراحی نظام مدیریت اطلاعات به منظور کسب نظر مردم از نحوه اجرای برنامه و پس از استقرار، انجام تمامی فعالیت های لازم به منظور اجرای هر چه بهتر برنامه و خدمات ارائه شده، صورت می گیرد.

• ۱- ستاد کشوری:
• الف) اعضای ستاد: اعضای اصلی کشوری عبارتند از معاون بهداشت وزارت (رئیس ستاد)، مدیرعامل سازمان (دبیر ستاد)؛ معاونین درمان و توسعه مدیریت، منابع و برنامه‌ریزی، رئیس مرکز مدیریت شبکه و مدیر گروه پزشک خانواده وزارت؛ معاونین پیشگیری و خدمات پایه سلامت، بیمه و خدمات سلامت، توسعه مدیریت و منابع، مدیرکل سلامت خانواده و نظام ارجاع و رئیس اداره نظام ارجاع مبتنی بر پزشکی خانواده سازمان و رئیس امور سلامت و رفاه اجتماعی سازمان برنامه و بودجه.

اعضای مدعو: حسب مورد بدون حق رأی.

• ب) وظایف ستاد: وظایف ستاد کشوری عبارتند از نظارت بر اجرای صحیح طرح، بررسی مصوبات ستادهای استانی ازجهت مغایرنبودن آنها با مفاد تفاهم‌نامه، بررسی و تصویب گزارش‌های مالی ستادهای استانی، پایش ستادهای استانی، برآورد بودجه سالانه طرح و حل اختلاف احتمالی.
• ج) دبیرخانه ستاد: دبیرخانه ستاد کشوری در محل ستاد سازمان مستقر می‌باشد.
• ۲- ستاد استانی:
• الف) اعضای ستاد: اعضای اصلی ستاد استانی عبارتند از رئیس دانشگاه (در استان‌های با بیش از یک دانشگاه/دانشکده رئیس دانشگاه مستقر در مرکز استان) (رئیس ستاد)، مدیرکل بیمه سلامت استان (دبیر ستاد)، معاون بهداشت، معاون و رئیس گروه گسترش دانشگاه‌ها/دانشکده‌ها، معاونین مدیرکل و رئیس اداره سلامت خانواده و نظام ارجاع اداره‌کل؛ معاون سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان.

اعضای مدعو: حسب مورد بدون حق رأی.

• ب) وظایف ستاد: وظایف ستاد استانی عبارتند از نظارت بر اجرای صحیح طرح، بررسی مصوبات ستادهای شهرستانی ازجهت مغایرنبودن آنها با مفاد تفاهم‌نامه، بررسی و تصویب گزارش‌های مالی ستادهای شهرستانی، تهیه و ارائه گزارش‌های مالی به ستاد کشوری، پایش ستادهای شهرستانی، اجرایی‌نمودن دستورعمل‌ها و حل اختلافات احتمالی.
• ج) دبیرخانه ستاد: دبیرخانه ستاد استانی در محل ستاد اداره‌کل استانی مستقر می‌باشد.
• ۳- ستاد شهرستانی:
• الف) اعضای ستاد: اعضای ستاد شهرستانی عبارتند از رییس مرکز بهداشت (در شهرستان‌های دارای دانشگاه/ دانشکده، ریس دانشگاه/ دانشکده) (رئیس ستاد)، رییس اداره بیمه سلامت (در شهرستان‌های فاقد اداره بیمه سلامت، رئیس اداره سلامت خانواده و نظام ارجاع اداره‌کل) (دبیر ستاد)، رییس گروه گسترش شبکه مرکز بهداشت و کارشناس سلامت خانواده و نظام ارجاع اداره بیمه سلامت.

اعضای مدعو: حسب مورد بدون حق رأی.

• ب) وظایف ستاد: وظایف ستاد شهرستانی عبارتند از تهیه و ارائه گزارش‌های مالی به ستاد استانی، پایش مراکز ارائه خدمت و اجرایی نمودن دستورعمل‌ها.
• ج) دبیرخانه ستاد: دبیرخانه ستاد شهرستانی در محل اداره بیمه سلامت شهرستان (در شهرستان‌های فاقد اداره بیمه سلامت در محل مرکز بهداشت) می‌باشد.
• ۴- تشکیل جلسات ستاد ها و اتخاذ تصمیمات:
• الف) جلسات عادی ستادهای کشوری، استانی و شهرستانی به‌ترتیب هر شش ماه یک‌بار، هر سه ماه یک‌بار و هر سه ماه یک‌بار تشکیل می‌شود و جلسات فوق‌العاده آنها حسب ضرورت به تشخیص رئیس ویا دبیر ستاد برگزار خواهد شد.
• ب) تشکیل جلسات با اعلام (ازسوی دبیر) یک هفته قبل از تاریخ جلسه بوده و جلسات با حضور بیش از نیمی از اعضای اصلی رسمیت خواهند داشت.

تبصره: حضور رئیس و دبیر ستاد برای رسمیت جلسات در کلیه ستادها، ضروری است.

• ج) تصمیمات جلسات با اجماع حاضرین، اتخاذ و مصوب می‌شود، درصورت نبود اجماع در ستاد شهرستانی، مراتب برای اتخاذ تصمیم به ستاد استانی و درصورت نبود اجماع در ستاد استانی، مراتب برای اتخاذ تصمیم به ستاد کشوری، ارسال خواهد شد.
• د) گزارش جلسات ستاد شهرستانی به ستاد استانی و ستاد استانی به ستاد کشوری، فصلی یکبار ارسال می‌شود.

ماده ۳: تعیین نیروهای موردنیاز تیم سلامت:

• ۱- پزشک: برای ارائه خدمت در هر مرکز، یک نفر پزشک (پزشک خانواده عمومی/متخصص پزشکی خانواده) به‌ازای ۴۰۰۰ نفر جمعیت فعال تعیین می‌گردد. .

تبصره۱: خانه‌های بهداشت/ پایگاه های سلامت روستایی موجود و جمعیت مرکز می بایست حتی‌المقدور بصورت مساوی

بین پزشکان مرکز تقسیم گردند.

تبصره۲: برای مراکز ارائه‌خدمت با جمعیت تحت‌پوشش فعال کمتر از ۴.۰۰۰ نفر، حداقل یک پزشک باید درنظر گرفت. در مراکز ارائه‌خدمت با جمعیت تحت‌پوشش کمتر از ۲۰۰۰ نفر، می‌توان از پزشک به‌صورت سه روز در هفته طی روزهای مشخص استفاده‌نمود. بدیهی‌است این افراد سه‌روز دیگر هفته را در سایر مراکز ارائه خدمت مشابه و یا به‌عنوان جانشین حضور یابند. همچنین ضروری‌است از پزشک مشخص در این مراکز استفاده گردد.

• ۲- ماما: به‌ازای هر ۴۰۰۰ نفر جمعیت فعال جهت خدمات مامایی و بسته‌های خدمتی ابلاغی باید یک ماما تعیین گردد.

تبصره۱: خانه‌های بهداشت/ پایگاه های سلامت روستایی موجود و جمعیت مرکز می بایست حتی المقدور بصورت مساوی بین ماماهای مرکز تقسیم گردند.

تبصره۲: برای مراکز ارائه‌خدمت با جمعیت تحت‌پوشش فعال کمتر از ۴.۰۰۰ نفر، حداقل یک ماما باید درنظر گرفت. در مراکز ارائه‌خدمت با جمعیت تحت‌پوشش کمتر از ۲۰۰۰ نفر، می‌توان از ماما به‌صورت سه روز در هفته طی روزهای مشخص استفاده نمود. بدیهی‌است این افراد سه‌روز دیگر هفته را در سایر مراکز ارائه خدمت مشابه ویا به‌عنوان جانشین حضور یابند. همچنین ضروری‌است از مامای مشخص در این مراکز استفاده گردد.

• ۳- دندانپزشک/ بهداشتکار دهان و دندان: برای ارائه خدمات سلامت دهان و دندان، تا ۲۰ هزار نفر جمعیت تحت‌پوشش یک یا چند مرکز خدمات جامع سلامت روستایی، یک دندانپزشک/ بهداشتکار دهان و دندان حضور خواهد داشت که برای بیش از یک مرکز باید نیرو به‌صورت مشترک بین مراکز قابل‌دسترس (حداکثر برای سه مرکز) حرکت کند.
• ۴- مراقب سلامت دهان: به ازای هر دندانپزشک/ بهداشتکار دهان و دندان باید یک نفر مراقب سلامت دهان (کاردان بهداشت دهان)، بعنوان دستیار دندانپزشک به‌کار گیری شود.
• ۵- کارشناس آزمایشگاه: برای ارائه خدمات آزمایشگاهی به‌ازای حداکثر تا ۸۰۰۰ نفر جمعیت تحت‌پوشش یک یا چند مرکز روستایی، یک کارشناس علوم آزمایشگاهی تعیین می‌گردد. درصورتیکه مرکز ارائه خدمت فاقد آزمایشگاه فعال و یا در فاصله بیشتر از نیم ساعت با خودرو تا واحد آزمایشگاهی دولتی یا غیردولتی طرف‌قرارداد است، به‌ازای هر ۲۰ هزار نفر(حداکثر برای سه مرکز)، یک نیروی کاردان/ کارشناس آزمایشگاه به‌عنوان نمونه‌گیر در نزدیکترین مرکز دارای آزمایشگاه فعال بکارگیری می‌شود. برای جمعیت کمتر از ۲۰۰۰ نفر یک روز در هفته و پس از آن به‌ازای هر ۲۰۰۰ نفر جمعیت مازاد یک روز دیگر به حضور نمونه‌گیر (تاسقف ۵روز) اضافه می‌گردد.
• ۶- کاردان/ کارشناس رادیولوژی: به‌ازای هر مراکز ارائه خدمت دارای واحد رادیولوژی یک نیروی کاردان یا کارشناس رادیولوژی تعیین می‌گردد.
• ۷- کارشناس تغذیه: برای ارائه خدمات سلامت روان و بهبود تغذیه، تا ۲۰ هزار نفر جمعیت تحت‌پوشش یک تا سه مرکز خدمات جامع سلامت روستایی (ترجیحا مراکز با جمعیت بیشتر)، یک روانشناس و یک کارشناس تغذیه، حضور خواهد داشت.
• ۸- کارشناس سلامت روان: برای ارائه خدمات سلامت روان و بهبود تغذیه، تا ۲۰ هزار نفر جمعیت تحت‌پوشش یک تا سه مرکز خدمات جامع سلامت روستایی (ترجیحا مراکز با جمعیت بیشتر)، یک کارشناس سلامت روان، حضور خواهد داشت.
• ۹- سایر نیروهای بهداشتی موردنیاز تیم سلامت:
• – بهیار/ پرستار: تا ۸۰۰۰ نفر جمعیت تحت پوشش در مرکز، یک نفر بهیار/ پرستار تعیین می‌شود.
• – کارشناس ناظر بیماری‌ها: به‌ازای هر ۳ تا ۴ خانه بهداشت تحت پوشش (اعم از ضمیمه و غیرضمیمه)، یک کارشناس ناظر بیماری‌ها حضور خواهد داشت.
• – کارشناس بهداشت محیط: به‌ازای هر ۳۰۰ واحد تهیه، توزیع و فروش مواد غذایی و سایر اماکن ضروری برای نظارت بهداشت محیط، یک کارشناس بهداشت محیط در نظر گرفته می‌شود.
• – کارشناس بهداشت حرفه ای: به‌ازای هر ۲۵۰ تا ۳۰۰ واحد کارگاهی یک کارشناس بهداشت حرفه ای در نظر گرفته می‌شود.
• – کارشناس فناوری اطلاعات سلامت/ کارشناس فناوری اطلاعات: در مراکز روستایی، یک نفر برای تحلیل اطلاعات، آمار و پذیرش در نظر گرفته می‌شود.
• – جذب سایر نیروهای موردنیاز مراکز ارائه خدمت از محل اعتبارات برنامه، مطابق با اصول، ضوابط و استانداردهای شبکه های بهداشت و درمان، صرفا درصورت کفایت اعتبارات درنظر گرفته‌شده در تفاهم‌نامه پزشکی خانواده روستایی و نیز وجود حداقل ۵۰ درصد پست‌های بلاتصدی رده‌های بهداشتی در مراکز ارائه خدمت براساس تشکیلات تفصیلی و قوانین اداری و استخدامی مربوطه میسر است. درصورت به‌کارگیری نیروی مازاد بر سقف اعتبارات برنامه، مسئولیت پرداخت مازاد به‌عهده دانشگاه/ دانشکده است.
• ۱۰ – نگهبان/ سرایدار: به‌ازای هر مرکز خدمات جامع سلامت روستایی، یک نفر نگهبان/ سرایدار تعیین می‌شود. جذب نیروی سرایدار و نگهبان بر اساس ضوابط و مقررات مربوطه به عهده دانشگاه/ دانشکده علوم پزشکی می باشد.

تبصره: در بکارگیری نیروهای پزشک، ماما، بهیار/پرستار، پاراکلینیک، روانشناس و کارشناس تغذیه، بکارگیری نفر دوم با اضافه شدن ۵۰٪ جمعیت تعیین شده، میسر است.

تبصره: در صورت عدم بکارگیری اعضای تیم سلامت متناسب با شاخصهای جمعیتی فوق الذکر، موضوع در ستاد شهرستان مطرح و در صورت اصلاح نشدن، موضوع جهت اخذ تصمیمات مدیریتی با هدف رعایت شاخصهای جمعیتی مذکور در ستاد استانی مطرح گردد.

ماده ۴: روند جذب اعضای تیم سلامت

اولویت جذب اعضای تیم سلامت: به‌ترتیب عبارت است از نیروهای رسمی و پیمانی شاغل در مراکز ارائه خدمت محل خدمت، نیروهای مشمول قانون خدمات پزشکان و پیراپزشکان (طرحی) و پیام‌آوران بهداشت و سایر نیروهایی که براساس فراخوان و مصاحبه تخصصی، عمومی و ضوابط تعیین‌شده توسط مراکز بهداشت، متقاضی همکاری در برنامه می باشند.

دربکارگیری وجابه جایی اعضای تیم سلامت توجه به سوابق کاری مرتبط، سیاست‌های جوانی جمعیت و نمرات پایش عملکرد مورد تاکید است

• ۱- نیروهای رسمی/پیمانی و مشمولین قانون خدمات پزشکان و پیراپزشکان و پیام‌آوران: همکاری با برنامه، ازطریق صدور ابلاغ همکاری و محل خدمت توسط مرکز بهداشت است.
• ۲- نیروهای قراردادی: رابطه استخدامی نیروهای موردنیاز تیم سلامت براساس دستورعمل انعقاد قرارداد موضوع تبصره ۶ ماده ۳۱ آیین‌نامه اداری و استخدامی کارکنان غیر هیئت علمی دانشگاه/دانشکده‌ها است.
• ۳- نیروهای شرکتی: به‌صورت خرید خدمت از طریق شرکتی طبق مقررات مربوطه است.

۴- فعالیت اعضای تیم سلامت در بخش خصوصی/خیریه/نهادهای عمومی غیردولتی

نیروهای مشمول پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد (موضوع این دستورعمل)، اجازه فعالیت در بخش خصوصی/خیریه/نهادهای عمومی غیردولتی را در زمان همکاری با برنامه (داشتن قرارداد) ندارند. بر همین اساس مراکز بهداشت به‌منظور اطلاع از وضعیت اشتغال آنها در مطب، کلینیک و سایر مراکز درمانی، قبل از انعقاد قرارداد، از معاونت درمان دانشگاه/دانشکده درمورد وضعیت مطب، کلینیک و سایر موارد استعلام می‌نماید. و صدور گواهی عدم نیاز صرفا جهت اخذ پروانه مطب انجام می‌گیرد. درصورت فعالیت اعضای تیم سلامت در بخش خصوصی/خیریه/نهادهای عمومی غیردولتی خلاف ضوابط مربوطه، مرکز بهداشت پس از اطلاع از موضوع (از هر طریق) باید موضوع را جهت رفع مغایرت به عضو مورد نظر اطلاع‌رسانی نموده و درصورت استمرار فعالیت در بخش خصوصی، قرارداد وی را از زمان احراز شروع فعالیت مزبور لغو نماید، از زمان لغو قرارداد، سرانه عضو مذکور از سرجمع اعتبار مرکز بهداشت کسر خواهدشد. بدیهی‌است در این گونه موارد، مرکز بهداشت مطابق ضوابط جاری با عضو خاطی برخورد خواهد نمود. دارا بودن پروانه مطب و پروانه بهره‌برداری موسسات پزشکی (قبل از همکاری در برنامه ویا صدور/تمدید در زمان همکاری با برنامه) برای پزشکان خانواده و سایر نیروهای طرف‌قرارداد برنامه بلامانع است.

تبصره: درصورت عدم تکافوی پزشک و سایر نیروهای بالینی برای بخش اورژانس بیمارستان‌های دانشگاهی و دولتی جهت ارائه خدمات بهینه فوریتی به جمعیت ساکن فعال، فعالیت نیروهای طرف‌قرارداد (رسمی، پیمانی، قراردادی، طرحی)، مشروط به موافقت نیرو و موافقت معاونت بهداشت دانشگاه/دانشکده، در ساعات غیرموظف، بلامانع است. به‌منظور اجتناب از بروز اختلال در عملکرد وی در مرکز ارائه خدمت، ساعت کاری شیفت شب اورژانس در شیفت قبل از روز کاری فرد؛ حداکثر تا ساعت ۲۴ مجاز است. پرداختی به آنان بابت شیفت‌های مذکور، معادل پرداختی نیروهای مشابه در بخش اورژانس (و از محل درآمدهای بیمارستان) است.

ماده ۵: قراردادها

الف- قرارداد همکاری معاونت‌های بهداشت و ادارات‌کل استانی

قرارداد سالانه بین معاونت بهداشت و اداره کل استانی، براساس سرانه و بسته خدمات سطح اول در راستای اجرای تفاهم‌نامه منعقد می‌گردد.

تبصره: درصورت تحمیل هرگونه هزینه مغایر با ضوابط و دستورعمل‌های ابلاغی ناشی از عملکرد اعضای تیم سلامت به سازمان یا بیمه‌شدگان، اقدامات مقتضی به‌تشخیص اداره‌کل استانی حسب ضوابط مربوطه در دستورعمل نظارت بر مراکز طرف قرارداد، به عمل خواهد آمد و موضوع به صورت کتبی ازسوی اداره‌کل استانی به معاونت بهداشتی منعکس خواهدشد.

ب- قرارداد همکاری مرکز بهداشت شهرستان با اعضای تیم سلامت

قرارداد سالانه مرکز بهداشت شهرستان با اعضای تیم سلامت برمبنای نوع بکارگیری و مکانیسم پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد تعیین می‌گردد. عقد قرارداد پاره‌وقت با اعضای تیم سلامت مجاز نیست.

تعهدات مرکز بهداشت درقبال اعضای تیم سلامت به‌شرح زیر است:

• ۱) صدور ابلاغ همکاری و محل خدمت، صدور حکم کارگزینی و ارائه یک نسخه از متن قرارداد پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد در ابتدای فعالیت و یا تمدید آن به فرد طرف‌قرارداد. بر این اساس مستخدم، متعهد به پذیرش مفاد دستورعمل اجرایی خواهدبود.
• ۲) برگزاری دوره آموزشی با هدف شناخت نظام شبکه، وظایف تیم سلامت، دستورعمل اجرایی، آموزش‌های مرتبط با ارائه خدمات در بسته های خدمت، آشنایی با سامانه های سطح اول، نحوه تجویز نسخ و ارجاع بیماران برای این افراد و صدور گواهی مربوط به این دوره.
• ۳) معرفی به اداره کل استانی جهت برگزاری دوره آموزشی در بدو فعالیت فرد درخصوص قوانین بیمه‌ای، آشنایی با سامانه نسخه الکترونیک و سایر دستورعمل‌ها و ضوابط حسب نیاز انجام می گردد. (تاییدیه این دوره توسط اداره‌کل استانی صادر می شود).
• ۴) برقراری تمهیدات لازم برای معرفی پزشک و تیم سلامت به جمعیت ساکن فعال و برقراری ارتباط با مردم روستا در ابتدای کار هر پزشک خانواده.
• ۵) تامین، تعمیر و تجهیز فضای فیزیکی ارائه خدمات پزشک خانواده در مناطق روستایی و شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر (مطابق استاندارد مصوب معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت)
• ۶) برگزاری جلسات فصلی با نمایندگان/ اعضای تیم سلامت جهت بررسی و حل مشکلات اجرایی مرتبط با آنان.
• ۷) اعطای مرخصی به اعضای تیم سلامت مطابق با مقررات مربوط به شرایط اداری و استخدامی نیروها و قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت.

تبصره۱: غیبت غیرموجه در روزهای کاری و در شیفت روزهای تعطیل مشمول مقررات اداری استخدامی و کسر ضریب حضور و کسر امتیاز خواهدشد.

تبصره۲: در راستای امنیت شغلی و قوانین و دستورعمل های مربوطه (قانون جوانی جمعیت و …)، مرکز بهداشت موظف‌است در پایان مرخصی نیروهای طرف قرارداد، فرد را در محل فعالیت قبلی به‌کارگیری نماید.

تبصره ۳: ذخیره مرخصی اعضای تیم سلامت، باتوجه به رابطه استخدامی و تابع ضوابط مربوطه است.

تبصره ۴: حاضرنبودن هریک از اعضای تیم سلامت به‌علت دهگردشی، شرکت در جلسات آموزشی و بازآموزی و اداری، اجرای قانون کاهش ساعات کار بانوان شاغل دارای شرایط خاص، مرخصی پزشکان و ماماها در سقف تعیین‌شده (میانگین ۲.۵ روز در ماه)، مرخصی استعلاجی (تا ۳ روز در ماه) درصورت نبود جانشین (با هماهنگی اداره بیمه سلامت شهرستان)، با رعایت سلسله‌مراتب اداری، مشمول کسر از حضور و تعدیل مربوط به غیبت نمی‌شود.

تبصره ۵: حضور در جلسات آموزشی، مرخصی استحقاقی و همچنین ماموریت‌های مورد تایید، جزو روزهای حضور اعضای تیم سلامت است.

تبصره ۶: در صورت اعلام تعطیلی خارج از برنامه تعطیلات رسمی تقویم(توسط استانداری …)، روزهای مذکور جهت جزو تعطیلات رسمی محاسبه می شود.

• ۸) پزشک و مامای جانشین:
• – ضروری‌است مرکز بهداشت به‌ازای حداکثر ۱۱ پزشک و مامای خانواده، با یک پزشک و ماما به‌عنوان پزشک و مامای جانشین نیز قرارداد منعقد نماید.
• – وجود حداقل یک پزشک و مامای جانشین به‌ازای هر مرکز بهداشت الزامی‌است.
• – پزشکان و ماماهای جانشین در ایام معمول باید در مراکز موردنیاز (با نظر مرکز بهداشت) همکاری لازم را داشته باشند. پزشکان و ماماهای جانشین کلیه فعالیت‌های پزشک و مامای خانواده اصلی را باید انجام دهند.

تبصره ۱: مرکز بهداشت مکلف است فهرست پزشک و ماما جانشین را به‌نحو مقتضی به اداره کل استانی/اداره بیمه سلامت شهرستان اطلاع دهد.

تبصره ۲: پزشک و مامای جانشین صرفا جهت جانشینی پزشکان خانواده و ماماهای طرف‌قرارداد (در مدت مرخصی استحقاقی و استعلاجی این نیروها) استفاده می‌گردد. مرکز بهداشت می تواند در مرخصی های طولانی مدت مانند مرخصی زایمان، نسبت به بکارگیری نیروی جانشین، اقدام نماید.

• ۹) گواهی انجام کار به اعضای تیم سلامت پس از پایان مدت قرارداد با ذکر نحوه عملکرد، و نمره ارزشیابی و مدت زمان خدمت صادر می گردد.
• ۱۰) گزارش شروع به کار و پایان کار اعضای تیم سلامت به‌صورت ماهانه توسط مرکز بهداشت به اداره‌کل استانی/ اداره بیمه سلامت شهرستان ارسال می‌گردد.
• ۱۱) فیش پرداختی بابت حکم کارگزینی و پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد اعضای تیم سلامت به‌شکل کاغذی/ الکترونیک ازسوی معاونت بهداشت/ مرکز بهداشت به اداره‌کل استانی/ اداره بیمه سلامت شهرستان ارائه می‌گردد.
• ۱۲) معاونت بهداشت موظف است لیست اعلامی مشمولین معافیت مالیاتی ارسالی از سوی مرکز بهداشت را جهت اعمال به معاونت توسعه آن دانشگاه / دانشکده اعلام نماید.

ج- قرارداد با واحدهای غیردولتی ارائه‌دهنده خدمات (پاراکلینیک، داروخانه):

• ۱) انعقاد قرارداد با واحدهای غیردولتی خدمات پاراکلینیک صرفا ازسوی مرکز بهداشت با نظارت معاونت بهداشت میسر است. مدت زمان قرارداد پاراکلینیک، یک سال، پایان قرارداد انتهای اسفند ماه هر سال و تمدید قرارداد در ابتدای هر سال انجام می‌گردد.
• ۲) نحوه انعقاد قرارداد با داروخانه‌ها براساس ضوابط و دستورالعمل‌های مربوطه (توافق‌نامه انتقال سهم دارو) است.

د- قرارداد خدمات بیتوته:

قرارداد خرید خدمات بیتوته صرفا از بیمارستان دولتی دانشگاهی، بر اساس ضوابط مربوطه توسط مرکز بهداشت شهرستان منعقد می گردد. در این وضعیت، هزینه‌های مربوطه حسب ساعات بیتوته، توسط مرکز بهداشت به بیمارستان جهت ارائه خدمات به جمعیت تحت پوشش، پرداخت می‌شود. بدیهی‌است اداره‌کل استانی پرداخت جداگانه‌ای برای ارائه خدمت به بیمه‌شدگان صندوق روستاییان و عشایر سازمان به‌صورت پرداخت مبتنی‌بر خدمت (FFS) به بیمارستان ندارد. ضروری‌است هماهنگی لازم بین بیمارستان و مرکز بهداشت، به‌منظور پذیرش این بیمه‌شدگان در ساعات غیراداری توسط بیمارستان (به‌عنوان مرکز ارائه خدمت بیتوته) انجام شود.

ماده ۶: وظایف اعضای تیم سلامت:

• ۱- مدیریت سلامت: تیم سلامت با راهبری پزشک خانواده مسئولیت شناخت جمعیت تحت پوشش، مشکلات سلامت منطقه و سایر مولفه های موثر بر سلامت را به عهده دارند تا بر این اساس نسبت به اولویت بندی و برنامه ریزی برای بهبود و ارتقای سلامت منطقه تحت پوشش با هماهنگی مرکز بهداشت و سایر ذینفعان اقدام نمایند
• ۲- تشکیل و تکمیل پرونده سلامت: تشکیل و تکمیل پرونده سلامت براساس پروتکل‌ها, بسته خدمتی ابلاغی

وزارت برای تمامی جمعیت هدف وزارت توسط تیم سلامت ازطریق سامانه‌های سطح اول انجام می‌گردد.

• ۳- ارائه خدمات در قالب بسته خدمت: تیم سلامت شاغل در مراکز ارائه خدمت و واحدهای ضمیمه آنها موظف به ارائه بسته خدمت ابلاغی و ثبت آن ها در سامانه‌های سطح اول می باشند.

تبصره: کلیه مراقبت ها و خدمات ارائه‌شده می بایست در سامانه‌های سطح اول ثبت گردد.

• ۴- بازدید و نظارت (دهگردشی): تیم سلامت مستقر در مراکز ارائه خدمت باید طبق برنامه در روستاهای تحت‌پوشش دهگردشی کنند. لازم است دهگردشی در روستاهای اصلی(دارای خانه بهداشت یا پایگاه سلامت) حداقل هفته‌ای یک‌بار، در روستاهای قمر(فاقد خانه بهداشت و با فاصله کمتر از ۶ کیلومتر تا خانه بهداشت)، حداقل ماهی یک‌بار و در روستاهای سیاری(فاقد خانه بهداشت و با فاصله بیشتر از ۶ کیلومتر تا خانه بهداشت) و جمعیت عشایری (به‌شرط وجود راه برای عبور) حداقل هر سه ماه یک‌بار انجام گردد. دهگردشی در خانه‌های بهداشت با جمعیت کمتر از ۵۰۰ نفر به‌صورت هر دو هفته یک بار انجام می‌شود. دهگردشی دندانپزشک، کارشناس تغذیه و روانشناس و سایر اعضای تیم سلامت مرکز باید به‌گونه‌ای تنظیم شود که در هر ماه به یکی از خانه‌های بهداشت/ پایگاه‌های بهداشت تحت‌پوشش خود، بازدید نماید.

تبصره۱: جهت انجام دهگردشی برنامه ریزی باید به نحوی صورت گیرد که خدمات مرکز در زمان دهگردشی پزشک مختل نشود. شایان ذکر است زمان شروع دهگردشی در مراکز تک پزشک، براساس منطقه جغرافیایی و فصول توسط ستاد شهرستانی تعیین شود.

تبصره۲: درمورد تعیین تعداد خانه بهداشت، چنانچه مرکز موردنظر بیش از یک پزشک دارد، تعداد خانه‌های بهداشت و روستاهای سیاری و قمر باید بین پزشکان و ماماها تا حد امکان بطور مساوی توزیع گردد.

تبصره۳: فراوانی دهگردشی به‌تناسب خانه‌های بهداشت، روستاهای قمر و سیاری تحت‌پوشش، براساس برنامه زمان‌بندی مسئول مرکز ارائه خدمت و تایید مرکز بهداشت انجام می‌شود. هنگام دهگردشی، حضور بهورز در خانه بهداشت محل کار خود الزامی است.

• ۵- نسخه نویسی، نسخه پیچی و نظام ارجاع الکترونیک: استحقاق‌سنجی، نسخه‌نویسی، نسخه‌پیچی و ارجاع الکترونیک در مراکز ارائه خدمت توسط اعضای تیم سلامت(با توجه به شرح وظایف) در سامانه های سطح یک الزامی است. در صورت فراهم نبودن امکان نسخه نویسی و ارجاع الکترونیکی در بستر سامانه های سطح یک، از طریق سامانه نسخه الکترونیک سازمان اقدام شود.

تبصره: درمواردی که زیرساخت الکترونیک وجود ندارد، طبق مفاد دستورالعمل فرمت کاغذی یکسان برای نسخه الکترونیک در شرایط اضطرار و در موارد اختلال زیرساخت‌های ارتباطی مصوب شورای‌عالی بیمه سلامت کشور اقدام خواهدشد. لکن ضروری‌است به‌محض فراهم‌شدن دسترسی الکترونیک، اطلاعات کاغذی در سامانه‌های سطح اول وزارت ثبت گردد.

• ۶- تشکیل جلسات هیات امنا سلامت: در تمامی روستاها و شهرهای محل استقرار مراکز ارائه خدمت مجری برنامه، جلسات هیات امنا فصلی حداقل یک بار توسط مسئول مرکز و با همکاری سایر اعضای تیم سلامت تشکیل می‌گردد. می‌توان این جلسات را با جلسات شورای سلامت روستا ادغام نمود.

تبصره ۱: اعضای هیئت امنا شامل: دهیار، ۱ یا ۲ نماینده شورای اسلامی روستا/ شهر، مدیر یا معلم مدرسه روستا، ۲ نفر از معتمدین روستا، ۱ نفر نماینده شورای حل‌اختلاف دادگستری (درصورت وجود)، ۱ نفر بهورز، ۱ نفر ماما، ۱ نفر کارشناس بهداشت محیط و ۱ نفر پزشک روستا که سرپرستی این هیات با پزشک مسئول مرکز ارائه خدمت است و بنابر صلاحدید

و شرایط منطقه می‌توان افرادی را به آن اضافه کرد.

تبصره۲: درمورد شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر، به‌جای دهیار، بخشدار عضو هیات امنا است.

تبصره ۳: وظایف و اختیارات هیات امنای روستا شامل برگزاری نشست‌های جمعی با مردم روستا به‌منظور اطلاع‌رسانی و آموزش پزشکی خانواده توسط پزشک و مسئول شبکه شهرستان، هماهنگی با بخشدار، فرماندار و اطلاع‌رسانی به آنها درمورد شاخص‌های سلامت و عوامل اجتماعی موثر برسلامت منطقه، جلب مشارکت‌های مردمی/خیرین، وضعیت ساختار جمعیت و حل مشکلات اجرایی موجود مثل تامین و توسعه محل اسکان مناسب برای بیتوته پزشک و سایر کارکنان مرتبط می‌باشد.

• ۷- خدمات پزشک: انجام خدمات بر اساس بسته خدمت ابلاغی توسط پزشک الزامی بوده و سایر خدمات طبق کوریکولوم آموزشی مصوب دوره مجاز می‌باشد.
• ۸- خدمات جانبی ماما: خدمات غیر مامایی مانند دارویاری و پرستاری توسط ماما ( تا زمان تامین پرستار/ بهیار و حسب مهارت و تمایل مامای خانواده) بعنوان خدمات جانبی مامای خانواده قابل انجام است .
• ۹- خدمات دندانپزشکی خارج از بسته خدمتی دندانپزشک: خدمات دندانپزشکی قابل انجام در مراکز ارائه خدمت، که خارج از بسته های ابلاغی خدمت، انجام می گردند.
• ۱۰- خدمت بیتوته: ارائه خدمات پزشکی و دارویی اورژانس در ساعات غیراداری (در عصر و شب و روزهای تعطیل)، به جمعیت تحت‌پوشش است.

۱۱- مشارکت در برنامه های ابلاغی وزارت بهداشت (پویش های سلامت، مدیریت اپیدمی ها و بلایا …)

ماده ۷: ساعات کار اعضای تیم سلامت:

الف-ساعات کاری اداری:

روزها و ساعات کاری اعضای تیم سلامت منطبق با نوع فعالیت مراکز ارائه خدمت است. زمان شروع و پایان ساعات اداری مراکز ارائه خدمت بر اساس قوانین اداری و استخدامی و همگام با مرکز بهداشت شهرستان می باشد. هر گونه تغییر ساعت کاری پزشکان خانواده و ماماها و دیگر اعضای تیم سلامت طرف‌قرارداد، بنا به شرایط خاص جغرافیایی و یا در ایام خاص مانند ماه مبارک رمضان و نوروز و مدیریت مصرف انرژی و … (براساس ابلاغیه هیات محترم دولت یا استانداری‌ها )، با در نظر گرفتن عدم اختلال در خدمات رسانی انجام می شود.

ب-مرکز ارائه خدمت دارای بیتوته:

به منظور دسترسی بهتر جمعیت تحت پوشش در ساعات غیر اداری به منظور ویزیت و ارائه خدمات اورژانسی( بعلت فاصله از مرکز شهرستان، فاصله از مرکز شبانه روزی، صعب العبور بودن و…) مرکز بهداشت شهرستان، مرکز ارائه خدمت واجد شرایط بیتوته را مشخص می نماید.

تبصره۱: تهیه محل سکونت مناسب و حضور نگهبان/ سرایدار در این مراکز الزامی‌است.

تبصره۲: برای مراکز تک‌پزشک براساس نظر مرکز بهداشت، می‌توان جمعه‌ها و سایر روزهای تعطیل رسمی را تعطیل کرد. در این صورت ضروری‌است مرکز بهداشت، درخصوص نحوه ارائه‌خدمت به مردم منطقه اطلاع‌رسانی کافی نماید.

تبصره ۳: مرکز بهداشت مکلف‌است در مراکز ارائه‌دهنده خدمت بیتوته که فاقد پزشک برای روزهای تعطیل هستند، به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی نماید که روزهای تعطیل مذکور به‌صورت منصفانه بین کلیه پزشکان مرکز بهداشت توزیع گردد.

ج) مراکز شبانه‌روزی:

بر اساس اصول، ضوابط و استانداردهای نظام شبکه در مراکز شبانه‌روزی خدمات در ساعات

غیراداری به‌صورت فعال در مرکز ارائه می گردد. در موارد کمبود در تعداد پزشکان مراکز شبانه روزی، مرکز بهداشت از پزشکان سایر مراکز فاقد بیتوته، پزشک تامین می‌نماید.

تبصره۱: در مراکز شبانه روزی، در صورتی که پزشک در شیفت عصر و شب فعالیت نماید اجازه استراحت (بدون لحاظ غیبت) در روز کاری بعد را دارد.

تبصره ۲: در صورت کمبود، استفاده از پزشکان سایر مراکز در ساعات شیفت عصر/شب مراکز شبانه روزی، استراحت(Off) روز بعد شامل این پزشکان نیز می شود. مرکز بهداشت شهرستان موظف است جهت جلوگیری از اختلال در کار مراکز، این شیفت ها را حتی المقدور برای پزشکان مراکز چند پزشکه و نیز قبل از تعطیلات رسمی تعریف نماید.

د) مراکز تجمیعی و ۱۶ ساعته:

در صورت نبودن شرایط ایجاد مرکز شبانه‌روزی، در صورت نیاز، می‌توان اقدام به افزایش ساعت فعالیت مرکز از تک نوبت تا ۱۶ساعته و یا امکان سنجی به منظور استقرار پزشک بیتوته مطابق با ضوابط و استانداردهای نظام شبکه نمود. حداقل یکی از مراکز ارائه خدمتی که بیش از ۳۰ کیلومتر یا نیم ساعت با وسیله نقلیه تا مراکز شبانه روزی/ بیمارستان فاصله دارند به‌عنوان مرکز تجمیعی(معین) برای پوشش شیفت بیتوته تعیین می‌گردد. دراین صورت نیازی به بیتوته در مراکز دیگر در این محدوده نیست. سقف جمعیت مراکز تجمیعی تعریف‌شده برای ارائه خدمات بیتوته، ۲۰.۰۰۰ نفر درنظر گرفته‌شود. در این مراکز باید امکانات بیتوته برای ارائه‌دهندگان فراهم‌گردد. حضور پرستار/ بهیار و نگهبان/ سرایدار به‌همراه پزشک در مراکز تجمیعی الزامی‌است..

تبصره ۱: انتخاب مرکز تجمیعی از بین مراکز محدوده ذکر شده با توجه به شرایط دسترسی جمعیت و امکانات مرکز(زیست پزشک و پرستار و…) انجام گیرد.

تبصره ۲: پوشش بیتوته مراکز تجمیعی باید توسط کلیه پزشکان مراکز فاقد امکان بیتوته تحت‌پوشش مرکز بهداشت و براساس برنامه‌ریزی، به‌صورت عادلانه انجام گیرد.

تبصره ۳: حداقل خدمات پزشکی و داروهای اورژانس در خارج از ساعات اداری در این مراکز ارائه می‌گردد.

تبصره۴: مرکز بهداشت باید برنامه زمان‌بندی شیفت بیتوته (و تغییرات پس از آن) برای پزشکان را به‌صورت نوبتی و با پیشنهاد پزشک مسئول مرکز تدوین و ابلاغ نماید. همچنین لازم‌است برنامه بیتوته پزشکان به‌گونه‌ای طراحی گردد که کلیه پزشکان این مراکز در محدوده مشخص‌شده در آن حضور یابند.

تبصره۵: لازم‌است نام، محل و نشانی مراکز ارائه‌دهنده خدمت بیتوته و ساعت کشیک به‌نحو مقتضی به‌اطلاع مردم تحت‌پوشش مراکز رسانده‌شود تا بدانند خدمت بیتوته را از کدام مرکز ارائه‌دهنده دریافت نمایند.

ماده ۸: ارائه خدمات دارویی:

• ۱- نظارت بر عملکرد واحد ارائه‌دهنده خدمت دارو: نظر به تولیت دانشگاه/دانشکده ها در ارائه بسته خدمات دارویی سطح اول، مرکز بهداشت، وظیفه نظارت بر تامین اقلام دارویی مورد نیاز سطح اول را برعهده دارد.
• درصورت غیرفعال بودن خدمت داروخانه و خدمات پزشکی، سرانه دارو و پزشک و سرانه کسر و سرانه سایر خدمات توسط سازمان قابل‌پرداخت است.

نظارت بر ارائه خدمات دارویی و تأمین اقلام دارویی (موجودی حداقل ۵۰ درصد از هر قلم دارو و طی درخواست قبلی پزشک مرکز) از طریق داروخانه ملکی و غیرملکی (شعاع ۵۰۰ متر و کانکس دارویی) توسط مرکز بهداشت به‌عنوان متولی ارائه بسته خدمات سطح اول صورت پذیرد.

• ۲- اقلام دارویی: پزشکان خانواده شاغل مجاز به تجویز اقلام مورد تعهد سازمان (قابل‌تجویز توسط پزشک عمومی) هستند. ملاک پایش خدمات دارویی مرکز، لیست داروهای منتخب پزشک خانواده مرکز ارائه خدمت و مورد توافق اداره‌کل استانی است که به داروخانه اعلام شده است.
• ۳- نسخه دارویی: داروخانه‌های مراکز ارائه‌خدمت (ملکی) و داروخانه‌های طرف‌قرارداد اداره‌کل استانی (غیرملکی)، ملزم به ارائه دارو، مطابق نسخه تجویزی پزشک هستند. داروها باید به‌صورت ژنریک تجویز، تامین و به بیماران تحویل داده شود. داروخانه‌ها ملزم به نسخه‌پیچی الکترونیک همگام با نسخه‌نویسی الکترونیک در مراکز ارائه‌خدمت هستند. لکن پرداخت سهم ارز ترجیحی دارو و سهم سازمان صرفا بابت اسناد تمام‌الکترونیک (نسخه‌نویسی و نسخه‌پیچی الکترونیک) و اسناد نیمه‌الکترونیک (نسخه‌نویسی کاغذی و نسخه‌پیچی الکترونیک) بارعایت ضوابط مربوطه خواهدبود. درصورت نبود زیرساخت لازم برای نسخه‌نویسی الکترونیک، با تصمیم مشترک اداره‌کل استانی و معاونت بهداشت ، ضمن رعایت ضوابط مربوطه و تنظیم صورت‌جلسه؛ پزشکان خانواده، مجاز به نسخه‌نویسی کاغذی هستند، لکن ضروری‌است هنگام نسخه‌پیچی، نسخه در سامانه نسخه الکترونیک سازمان ثبت شود.

سهم سازمان از داروهای قابل‌تجویز توسط پزشکان عمومی حسب ضوابط مربوطه در کلیه صندوق‌های تحت‌پوشش سازمان به داروخانه‌های ملکی و غیرملکی اصلی و کانکس (بخش خصوصی) قابل‌پرداخت است. سهم سازمان از داروهای سطح اول در داروخانه‌های ملکی مراکز ارائه خدمت، به مرکز بهداشت پرداخت می‌گردد. سهم سازمان از داروهای سطح اول در داروخانه‌های غیرملکی (داروخانه اصلی و کانکس دارویی) طرف‌قرارداد، به داروخانه اصلی و براساس قرارداد همکاری آنان با ادارات‌کل استانی پرداخت می‌گردد.

ادارات‌کل استانی صرفا مجاز به خرید خدمات دارویی سطح اول از داروخانه‌های طرف‌قرارداد سازمان و در محدوده جغرافیایی شهرستان خود هستند، در صورت عدم وجود متقاضی با تایید اداره کل استان، عقد قرارداد با داروخانه ای خارج از محدوده شهرستان امکان پذیر می باشد. بدیهی است پرداخت سهم ارز و سهم سازمان به داروخانه‌های غیر طرف‌قرارداد سازمان، امکان پذیر نمی باشد.

• – داروهای بیماران اعصاب و روان با تشخیص اختلال روانپزشکی شدید (سایکوتیک) و نیز بیماران مبتلا به صرع که دارای پرونده فعال مراقبت هستند چنانچه در فهرست اقلام دارویی مصوب قرار گیرند، به‌صورت رایگان دراختیار بیماران قرار می‌گیرند.

انتقال داده‌های بیماران اعصاب و روان پرونده‌ای از سامانه‌های سطح اول وزارت به سامانه نسخه الکترونیک سازمان ازطریق درگاه دیتاس، نشاندار و انجام می‌گردد. درصورت نشاندارشدن بیماران اعصاب و روان پرونده‌ای صندوق روستاییان و عشایر در سامانه نسخه الکترونیک سازمان، ارائه رایگان این داروها ممکن است، در غیراینصورت مانند سایر داروها حسب ضوابط مربوطه محاسبه می‌شود.

• – سهم بیمه‌شده از هزینه داروهای OTC که توسط پزشکان خانواده تجویز می‌شوند، برای کلیه گروه‌های سنی بیمه‌شدگان صندوق روستاییان و عشایر، معادل ۳۰ درصد و برای سایر صندوق‌های بیمه‌ای سازمان، مطابق قواعد بیمه‌ای در سامانه نسخه‌نویسی الکترونیک سازمان خواهدبود.
• – ارائه نسخ دارویی تجویزی مامایی و دندانپزشکی، در محدوده داروهای مصوب، حسب سایر ضوابط مربوطه بلامانع است.
• ۴-موجودی دارو: داروها باید به‌میزان کافی در انبار دارویی مرکز بهداشت و داروخانه‌های خصوصی طرف‌قرارداد

اداره‌کل استانی وجود داشته‌باشد و حداقل در مقاطع سه‌ماهه، نیازهای دارویی مراکز ارائه‌دهنده خدمت را براساس درخواست کتبی پزشک یا پزشکان شاغل در هر مرکز تامین نماید. پزشک یا پزشکان شاغل در مرکز ارائه‌خدمت، درخواست دارویی خود را باید زمانی به مرکز بهداشت و داروخانه بخش خصوصی اعلام کنند که هنوز حداقل ۵۰ درصد از هر قلم دارو طی درخواست قبلی در مرکز موجود است. نبود بعضی داروها در برخی مناطق به‌دلیل کمبود کشوری دارو، مشمول تعدیلات نمی‌شود.

• ۵-اعتبارات دارویی: تامین داروهای سطح اول به‌جز داروهای ترالی اورژانس و داروهای خانه بهداشت، ازمحل اعتبار سهم دارو (اعتبار یک درصد مالیات بر ارزش افزوده) است.
• تأمین داروی ترالی اورژانس در تمامی مراکز ارائه‌خدمت براساس آخرین مصوبه اورژانس کشوری، به‌عهده مرکز بهداشت است.
• تأمین داروهای قفسه دارویی در تمامی خانه‌های بهداشت براساس آخرین دستورالعمل و ضوابط مربوطه معاونت بهداشت (علاوه بر داروهای مکمل) به‌عهده مرکز بهداشت است.
• تأمین دارو در زمان ارائه خدمت بیتوته (به‌جز ترالی اورژانس) و دهگردشی، به‌عهده داروخانه ملکی و بخش خصوصی طرف‌قرارداد اداره‌کل استانی (شعاع ۵۰۰ متر وکانکس) است.
• ۶-توزیع نیروی انسانی دارویی: تأمین نیروی انسانی در داروخانه‌های ملکی به‌عهده مرکز بهداشت و در داروخانه های غیرملکی بخش خصوصی (داروخانه اصلی در شعاع ۵۰۰ متر و کانکس دارویی) به‌عهده داروخانه اصلی طرف‌قرارداد سازمان است.

داروخانه طرف‌قرارداد موظف به تامین و توزیع دارو و تامین نیروی آموزش‌دیده برای ارائه‌خدمت در دهگردشی پزشک خانواده در روستاهای تحت‌پوشش مرکز ارائه‌خدمت می باشد.

لازم است نیروی انسانی به‌کارگیری‌شده به‌عنوان دارویار در داروخانه‌های مرکز ارائه‌خدمت، حائز شرایط اعلام‌شده ازسوی معاونت غذا و دارویی دانشگاه/ دانشکده و دارای گواهی آموزشی معتبر باشد.

• ۷-انعقاد قرارداد ارائه‌خدمات داروی سطح اول توسط داروخانه بخش خصوصی: به‌منظور افزایش دسترسی بیمه‌شدگان روستایی به خدمات دارویی، درصورت ممکن‌نبودن ارائه خدمات دارویی ازطریق ظرفیت‌های بخش دولتی، اداره‌کل استانی با داروخانه بخش خصوصی با اولویت داروخانه مستقر در روستا، مرکز شهرستان و مرکز استان در قالب داروخانه اصلی یا کانکس، عقدقرارداد می‌نماید. بدیهی‌است انعقاد این قرارداد با داروخانه بخش خصوصی خارج از محدوده جغرافیایی استان، ممنوع است. در موارد خاص از جمله نزدیکی جغرافیایی، با تصمیم و صورت‌جلسه مشترک ادارات‌کل همجوار، امکان عقدقرارداد با یک داروخانه در محدوده جغرافیایی یک استان برای ارائه خدمت دارو در مرکز ارائه خدمت در استان همجوار وجود خواهد داشت.

درصورتیکه داروخانه بخش خصوصی متقاضی ارائه خدمات دارویی سطح اول در مراکز ارائه‌خدمت نبود، اداره‌کل استانی، مراتب را کتبا به مرکز بهداشت اعلام می‌نماید تا مرکز بهداشت راسا خدمات دارو را به‌صورت ملکی در مرکز مذکور، ارائه نماید.

تبصره۱: درصورت رعایت‌نکردن ضوابط و دستورالعمل‌های مربوطه ازسوی داروخانه طرف‌قرارداد اداره‌کل استانی برای تامین داروهای سطح اول، مرکز بهداشت موارد را به‌صورت کتبی به اداره‌کل استانی منعکس نموده، اداره‌کل استانی موظف‌است در نوبت اول به داروخانه تذکر کتبی داده، درصورت تکرار موضوع، قرارداد پذیرش نسخ روستایی داروخانه

مذکور را لغو و برای تامین داروی سطح اول با داروخانه دیگری عقدقرارداد نماید.

تبصره۲: درصورت تحمیل هرگونه هزینه به سازمان یا بیمه‌شدگان ناشی از عملکرد داروخانه ملکی یا طرف‌قرارداد و یا هرگونه عملکرد مغایر ضوابط مربوطه، اقدامات مقتضی به تشخیص اداره‌کل استانی حسب ضوابط مربوطه، معمول می‌شود.

تبصره۳: تامین امکانات نرم افزاری و سخت افزاری داروخانه های کانکس مراکز ارائه خدمت به عهده داروخانه بخش خصوصی مربوطه است. مراکز بهداشت شهرستان می توانند در صورت امکان به تامین این موارد اقدام نمایند.

• ۸- میزان تجویز دارو: میانگین مورد انتظار قلم دارویی در نسخ هر پزشک در هر فصل ۳ قلم است. درصورتی که بیش از ۲۵٪ جمعیت تحت‌پوشش پزشک خانواده سن بالای ۶۰ سال داشته باشند، این میانگین می‌تواند تا ۳/۵ قلم، افزایش یابد.
• ۹- تعرفه ارائه خدمات دارویی: اخذ حق‌فنی خدمات دارویی از بیمه‌شدگان در داروخانه ملکی و غیرملکی طرف‌قرارداد در سطح‌اول با حضور داروساز و براساس دستورالعمل ابلاغی سازمان غذا و دارو و معادل تعرفه بخش دولتی است. قیمت دارو و فرانشیز بیمه‌شدگان در داروخانه‌های مذکور براساس قوانین و مقررات مربوطه ابلاغی ازسوی سازمان غذا و دارو و سازمان است. تأمین دارو در زمان بیتوته برای موارد اورژانس ازطریق ترالی اورژانس رایگان و از قفسه دارویی حسب ضوابط مربوطه است.

تبصره۱: داروهای گروه هدف (دیابت، پرفشاری‌خون) در مناطق عشایری در ایلگردشی رایگان و از محل اعتبارات وزارت تامین می‌گردد.

تبصره ۲: درصورت ارائه دارو از قفسه دارویی غیر از موارد اورژانس، تعرفه معادل سایر داروهای مرکز از بیمار اخذ می‌گردد.

تبصره ۳: داروخانه در قبال ارائه خدمات دارویی، موظف به ارائه فاکتور به بیمه شده می‌باشد که حاوی مبلغ کل هزینه خدمات دارویی، سهم سازمان و سهم بیمه‌شده باشد و همچنین داروخانه تحت هیچ شرایطی مجاز نیست هزینه داروهای سطح اول برای بیمه‌شدگان صندوق روستاییان و عشایر را به صورت آزاد محاسبه نماید، در اینصورت حسب ضوابط سازمان اقدام خواهد شد.

• ۱۰-اقلام مکمل: مرکز بهداشت موظف به تامین و توزیع اقلام مکمل جهت گروه‌های هدف است. این اقلام برحسب بسته خدمتی تعریف‌شده براساس برنامه کشوری مکمل یاری گروه‌های سنی و فیزیولوژیک (گروه‌های هدف) و آخرین ابلاغیه‌های صادره در اختیار خانه‌های بهداشت یا پایگاه‌های سلامت روستایی/شهری مجری قرار گرفته و به‌صورت رایگان دراختیار گروه هدف برنامه‌ها قرار می‌گیرد و نیازمند تجویز نیست.

ماده ۹: ارائه خدمات پاراکلینیک:

• ۱- نحوه استقرار مراکز پاراکلینیک: راه‌اندازی و استقرار مراکز پاراکلینیک براساس تعاریف ساختاری و ضوابط طرح گسترش است. هر مرکز بهداشت می‌تواند برای ارائه خدمات پاراکلینیک نسبت به عقدقرارداد با سایر مراکز دولتی یا غیردولتی واجد شرایط، اقدام نماید. درصورت ارائه‌نشدن خدمات سطح اول آزمایشگاه و رادیولوژی و خرید خدمات مذکور توسط بیمه‌شده روستایی، اداره‌کل استانی برابر سهم سازمان از اقلام خریداری‌شده، از سرانه آزمایشگاه و رادیولوژی شهرستان کسر خواهد نمود.

مرکز بهداشت موظف به تامین خدمات پاراکلینیک در تمامی مراکز ارائه‌خدمت ازطریق راه‌اندازی آزمایشگاه و رادیولوژی یا خرید خدمات آزمایشگاهی و رادیولوژی از بخش غیردولتی یا دولتی یا به‌صورت جمع‌آوری نمونه از مراکز و انجام این آزمایشات در مراکز معین و یا طرف‌قرارداد مرکز بهداشت خواهدبود.

• ۲-شرایط دریافت خدمات آزمایشگاهی: درصورت تعیین واحد آزمایشگاهی خاص برای ارائه خدمات توسط مرکز بهداشت، پزشک ملزم است بیمار را به همان آزمایشگاه ارجاع دهد. درصورت مراجعه بیمار به واحد آزمایشگاهی دیگر غیر از واحد معرفی‌شده، تمام هزینه برعهده بیمار است. درصورت تجویز خدمات پاراکلینیک در محدوده صلاحیت تجویز پزشک خانواده ولی خارج از فهرست خدمات پاراکلینیک پزشک خانواده و بسته خدمت سطح اول (سایر موارد آزمایشگاه، سونوگرافی و تصویربرداری) سهم سازمان حسب ضوابط مربوطه قابل‌پرداخت است.
• ۳- سطح‌بندی آزمایشگاه: سطوح ارائه خدمات آزمایشگاهی شامل واحد نمونه‌گیری، آزمایشگاه میانی و آزمایشگاه/ آزمایشگاه‌های مرکزی طبق “شیوه نامه ابلاغی استقرار شبکه آزمایشگاهی” آزمایشگاه مرجع سلامت می‌باشد.

درصورتیکه مراکز ارائه‌خدمت، فاقد آزمایشگاه فعال و یا اینکه در فاصله نیم ساعت از مرکز، واحد آزمایشگاهی طرف قراردادی دیگری وجود نداشته باشد، راه‌اندازی واحد نمونه‌گیری در مرکز الزامی‌است.

آزمایشات تجویزی پزشک خانواده ازمسیر ارجاع از مراکز ارائه‌خدمت در آزمایشکاه مرکز بهداشت شهرستان انجام می‌شود. در صورت عدم امکان انجام آزمایش در مرکز ارائه خدمت، خدمات آزمایشگاهی از طریق نمونه گیری و انتقال صحیح نمونه به سطوح بالاتر ارائه گردیده و نیازی به ارجاع بیمار نمی باشد.

تبصره ۱: ساختار آزمایشگاهی تعریف‌شده برای کلیه مراکز زیرمجموعه هر شبکه باید طی صورتجلسه مشترکی با اداره‌کل استانی مصوب و در کلیه مراکز ارائه‌خدمت در معرض دید بیمه‌شدگان و ناظرین قرار گیرد.

• ۴- تجهیزات سطوح مختلف آزمایشگاه‌های بهداشت: تجهیزات سطوح مختلف آزمایشگاه‌های بهداشتی مجری براساس فهرست تجهیزات آزمایشگاه‌های بهداشتی (طبق دستورعمل ابلاغی آزمایشگاه مرجع سلامت) در برنامه مذکور است. الزام به تامین هر یک از این تجهیزات و ویژگی‌های فنی آنها مبتنی‌بر نوع خدمات آزمایشگاهی قابل انجام در آزمایشگاه و بارکاری آن است. لذا متناسب بارکاری از تجهیزاتی با ظرفیت بیشتر یا کمتر برای تجهیز آزمایشگاه استفاده می‌شود. تمام وسایل تشخیص آزمایشگاهی پزشکی (IVD) که در ماده ۲ آیین‌نامه وسایل تشخیص آزمایشگاهی پزشکی تعریف شده‌است، باید دارای تاییدیه از وزارت باشند. تمام کارکنان آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی موظفند مشکلات مربوط به این وسایل را مطابق دستورالعمل به اداره امور آزمایشگاه‌های دانشگاه/دانشکده گزارش نمایند.
• ۵- خدمات و آزمایش‌های قابل‌انجام آزمایشگاه‌های بهداشتی: خدمات آزمایشگاهی بر اساس بسته های خدمت و خدمات در تعهد برنامه در آزمایشگاههای بهداشتی قابل انجام می باشد. آزمایشات غربالگری بیماری‌ها براساس بسته خدمتی و دستورعمل مربوطه، انجام می‌گردد.

تبصره ۱: به‌تشخیص متولیان نظام مراقبت بیماری‌ها و برنامه‌های کشوری (پس از هماهنگی با آزمایشگاه مرجع سلامت)، متناسب با نیازهای بومی هر منطقه، ممکن‌است به فهرست خدمات و آزمایش‌های مراکز آزمایشگاهی آن منطقه افزوده‌شود.

تبصره ۲: خدمات آزمایشگاهی ادغام‌یافته در بسته خدمت گروه‌های سنی به‌شرح زیر رایگان هستند:

الف) آزمایشات مادران باردار (دو نوبت براساس بسته خدمت) شامل:

یک نوبت Blood Group & RH، آزمایش CBC و شمارش افتراقی سلول‌های خونی، آزمایش آنالیز کامل ادرار، کشت ادرار، Serum BUN، Serum Creatinin، آزمایش کومبس غیرمستقیم (مادران RH منفی)، FBS، TSH، VDRL، HIV، HBSAg، آزمایش غربالگری دیابت بارداری، Oral Glucose Tolerance Test (OGTT) و GCT .

ب) جمعیت بالای سی سال: آزمایش غربالگری دیابت و غربالگری اختلال چربی خون FBS و Serum Cholesterol.

ج) غربالگری نوزادان: اندازه‌گیری TSH (CH)، اندازه‌گیری کمی فنیل‌آلانین (PKU) و G۶PD (درصورت وجود امکانات و حسب‌نیاز)، (هزینه های غربالگری نوزادان براساس مصوبات هئیت محترم دولت از سازمانهای بیمه گر پایه دریافت گردد)

جدول آزمایشات سطوح ساختاری آزمایشگاه‌های بهداشت:

جدول آزمایشات سطوح ساختاری آزمایشگاه‌های بهداشت

واحد پذیرش و نمونه‌گیری	آزمایشگاه مراکز ارائه خدمت روستایی/ شهری دارای آزمایشگاه	آزمایشگاه مرکز بهداشت شهرستان/ استان
پذیرش و نمونه‌گیری جهت انجام آزمایش‌های قابل‌نمونه‌گیری و انجام درخواستی، توسط پزشک خانواده کلیه نمونه‌های گرفته‌شده باید در اسرع وقت و با رعایت اصول ایمنی و زنجیره سرد (طبق دستورالعمل پیوست روش استاندارد انتقال نمونه) به آزمایشگاه طرف‌قرارداد (آزمایشگاه‌های بهداشتی- درمانی سطوح بالاتر ویا آزمایشگاه بیمارستان و آزمایشگاه‌های خصوصی تائیدشده) ارسال گردند. در واحدهای پذیرش و نمونه‌گیری کلیه وسایل حفاظت فردی لازم (مطابق دستورالعمل مربوط به اجرای برنامه ایمنی و بهداشت در آزمایشگاه) جهت فرآیند نمونه‌گیری و نیز ارسال امن و ایمن نمونه باید تهیه و استفاده شود.	آزمایش CBC و شمارش افتراقی سلول‌های خونی هموگلوبین هماتوکریت گروه خون Blood Group & Rh قندخون ناشتا (FBS) آزمایش Glucose Chalenge Test(GCT) آزمایش Oral Glucose Tolerance Test (OGTT) آزمایش قند ۲ ساعت بعد از غذا (۲hPP) آزمایش Serum BUN آزمایش Serum Creatinin آزمایش Serum Cholesterol آزمایش Serum Triglyceride آزمایش Serum HDL-Cholesterol آزمایش Serum LDL-Cholesterol (درصورتیکه Serum HDL-Cholesterol انجام نشود) آزمایش Serum SGOT آزمایش Serum SGPT آزمایش کیفی تشخیص حاملگی آزمایش Serum RPR/VDRL سدیمانتاسیون (ESR) آزمایش (Stool Examination -Ova/Parasite) iFOBT-آزمایش خون مخفی در مدفوع تشخیص به روش ایمنوکمیکال آزمایش آنالیز کامل ادرار آزمایش کشت ادرار رایت ویدال لام خون محیطی (تشخیص سالک و مالاریا) CRP HbA۱C	کلیه خدمات آزمایشگاه‌های مراکز ارائه خدمت روستایی/ شهری دارای آزمایشگاه به‌علاوه: بیلیروبین مستقیم و توتال آزمایش Uric Acid آزمایش HbA۲ آهن ظرفیت اتصال آهن (TIBC) فریتین سرم کومبس رایت (Coombes Wright) ۲-مرکاپتواتانول (۲ME) آزمایش کمی Beta-HCG سرم آزمایش کومبس غیرمستقیم بررسی اسمیر مستقیم خلط ازنظر سل کشت مدفوع (Salmonella, Shigella, E.Coli, Eltor) آزمایش TSH (غربالگری نوزادان CH)-مادر باردار آزمایش T۴ اندازه‌گیری کمی فنیل آلانین ( غربالگری نوزادان PKU) آزمایش HbA۱c آزمایش HIVAb آزمایش HBsAg آزمایش HBsAb آزمایش HCVAb آزمایش Ca/P آزمایش Na/K ( فقط برای کنترل درمان بیماران سل و اچ آی وی مثبت) ALP Serum نمونه‌گیری DAT برای تشخیص کالازار (مربوط به مناطق آندمیک اعلام‌شده توسط مدیریت بیماری‌های واگیر) آزمایش پاپ اسمیر

۶- ارائه خدمات تصویربرداری (رادیولوژی): خدمات تصویربرداری موردتعهد سطح اول شامل رادیوگرافی‌های ساده بدون ماده حاجب است. شرایط خدمات مذکور به‌شرح زیر است:

• الف) بسته خدمات تصویربرداری سطح اول صرفا ازطریق مراکز طرف‌قرارداد شبکه ( اعم از دولتی یا غیردولتی طرف‌قرارداد طبق مفاد تفاهم‌نامه) قابل‌ارائه است.
• ب) درصورت انعقاد قرارداد مرکز بهداشت با مراکز تصویربرداری دولتی و غیردولتی طرف‌قرارداد سازمان، بیمه‌شدگان جهت دریافت خدمات تصویربرداری سطح اول، تنها فرانشیز مصوب تعرفه دولتی را پرداخت می‌کنند، بدیهی‌است برای این خدمات، سهم سازمان بابت بیمه‌شدگان صندوق روستاییان و عشایر قابل‌پرداخت نیست.
• ج) اطلاع‌رسانی درخصوص نشانی مراکز تصویربرداری طرف‌قرارداد مرکز بهداشت در مراکز ارائه خدمت، ضروری‌است. فهرست مراکز مذکور به اداره‌کل استانی اعلام گردد.
• د) گرافی OPG جزو خدمات سطح دوم است.

تبصره: فرانشیز سونوگرافی بارداری نوبت اول مطابق مصوبات وزارت متبوع رایگان می‌باشد.

ماده ۱۰: خدمات سلامت دهان و دندان:

۱- مکانیسم فعال‌سازی واحدهای دندانپزشکی مراکز:

الف) به‌کارگیری و عقد قرارداد با دندانپزشکان مشمول طرح نیروی انسانی و متعهدین خدمت قانون برقراری عدالت آموزشی اعزامی به مناطق مجری برنامه، در پزشکی خانواده روستایی و نظام ارجاع در صورت نیاز دانشگاه الزامی است.

ب) اولویت و سیاست کلی معاونت بهداشت، فعال‌سازی ساعات بعدازظهر و شب مراکز ارائه‌خدمت با به‌کارگیری دندانپزشکان شاغل در مراکز است لذا دانشگاه/دانشکده بایستی شرایط و امکانات فعال‌سازی بعدازظهر مراکز ارائه‌خدمت را برای بهره‌وری بیشتر واحدهای دندانپزشکی فراهم نماید تا با مشارکت دندانپزشکان، ارائه‌خدمت در خارج از ساعات کاری برنامه پزشکی خانواده روستایی و نظام ارجاع، با هماهنگی مرکز بهداشت صورت گیرد. در صورت عدم امکان فعال‌سازی شیفت عصر یا شب در تمامی مراکز، برخی مراکز فعال با به کارگیری چرخشی دندانپزشکان شبکه فعال‌سازی گردند.

۲- نحوه ارائه خدمات سلامت دهان و دندان:

ارتقای سلامت دهان و دندان ازطریق ارائه خدمات آموزشی، پیشگیری و درمانی در مناطق روستایی، شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر و عشایری با اولویت گروه‌های هدف صورت می‌پذیرد. خدمات آموزشی و پیشگیری اولیه قابلیت‌اجرا در مدرسه، مهد کودک و سایر مراکز اجتماعات مثل مسجد، محل کار و اطراق عشایر کوچ‌کننده را دارد (تاریخ و روزهای برنامه‌ریزی شده برای مراجعه به مدارس و مهدهای کودک از قبل مشخص و در تابلو اعلانات مرکز نصب می‌گردد). خدمات پیشگیری و درمانی نیازمند به یونیت، در مراکز دارای واحد دندانپزشکی ثابت ویا با استفاده از یونیت دندانپزشکی سیار ارائه می‌گردد. صدور مجوز بهره‌برداری و نظارت بر عملکرد آن براساس آیین‌نامه مربوطه به‌عهده معاونت‌های بهداشت است.

تبصره ۱: فهرست مراکز ارائه‌دهنده خدمت سلامت دهان و دندان توسط دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان، ازسوی مرکز بهداشت به اداره‌کل استانی و ازطریق معاونت بهداشتی به دفتر سلامت دهان و دندان معاونت بهداشت ارسال می‌گردد. باتوجه به ضرورت گسترش خدمات به‌منظور ایجاد پوشش صددرصدی گروه هدف، افزایش مراکز جدید باید با جدیت پیگیری و فهرست مراکز جدید هر ۳ ماه به مراجع صدرالذکر گزارش شود.

تبصره ۲: باتوجه به پرداخت سهم سرانه خدمات سلامت دهان و دندان به دانشگاه/ دانشکده ها، درصورت تامین‌نشدن

دندانپزشک توسط مرکز بهداشت، دانشگاه/ دانشکده می‌تواند جهت پوشش خدمات مربوطه، با رعایت ضوابط مربوطه، با بخش غیردانشگاهی، قرارداد همکاری منعقد نماید. فهرست این مراکز به‌منظور اطلاع‌رسانی مناسب به بیمه‌شدگان، درمعرض دید عموم در مراکز ارائه خدمت نصب گردد.

تبصره ۳: درصورت وجود اعتبار، مراکز تجمیعی، شبانه‌روزی و مراکز ارائه‌خدمت در مناطق محروم واجد رادیوگرافی تک دندان گردند. بدیهی‌است نبود رادیوگرافی مذکور منجر به تعدیلات مربوط به خدمات دهان و دندان نخواهدشد.

تبصره ۴: درصورت ارائه خدمات دهان و دندان توسط دندانپزشک/بهداشتکار دهان ودندان در مراکز طرف‌قرارداد مرکز بهداشت، فاصله مراکز ارائه‌دهنده خدمت، حداکثر ۳۰ کیلومتر یا نیم ساعت با وسیله نقلیه موتوری است؛ درخصوص موارد خاص، در ستاد استانی تصمیم‌گیری خواهدشد.

۳- خدمات سلامت دهان و دندان:

الف) مراقبت سلامت دهان و دندان در پایگاه‌های سلامت و خانه‌های بهداشت: بهورز و مراقب سلامت خدمات را براساس دستورالعمل‌های ابلاغی وزارت بهداشت به‌منظور آموزش و پیشگیری برای ارتقای سلامت دهان و دندان ارائه می‌دهند.

-شناسایی عوامل تعیین‌کننده سلامت دهان و دندان در منطقه تحت‌پوشش، جلب حمایت شوراهای محلی و هیئت‌امنا روستا و برنامه‌ریزی‌های تکمیلی با هماهنگی برون‌بخشی برای ارتقای سلامت دهان و دندان مردم منطقه با همکاری دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان صورت می‌گیرد.

-آموزش موردنیاز ارائه‌دهندگان خدمت زیرنظر دفتر سلامت دهان دندان معاونت بهداشت، توسط واحد بهداشت دهان و دندان دانشگاه/دانشکده و با مشارکت مرکز آموزش بهورزی انجام می‌گیرد.

ب) خدمات سلامت دهان و دندان در مراکز ارائه‌خدمت دارای واحد دندانپزشکی، مطب‌ها و درمانگاه‌های دندانپزشکی طرف‌قرارداد:

• ۱. آموزش بهداشت دهان و دندان.
• ۲. ثبت اطلاعات وضعیت سلامت و خدمات دهان و دندان در سامانه‌های الکترونیک.
• ۳. فلورایدتراپی.
• ۴. فیشورسیلانت‌تراپی.
• ۵. ترمیم دندان‌های شیری و دایمی.
• ۶. جرم‌گیری و برساژ.
• ۷. پالپوتومی.
• ۸. درمان پالپ زنده (VPT) دندان‌های دایمی.
• ۹. کشیدن دندان‌های غیرقابل نگهداری (شیری و دایمی).

اولین اقدام دندانپزشک پس از شروع به‌کار در مرکز، احصای آمار و اطلاعات جمعیت تحت‌پوشش و گروه‌های هدف و پس از آن معاینه دهان و دندان مادران باردار و زنان شیرده (مادران تا دو سال پس از زایمان ) و کودکان زیر دو سال و سایر گروه‌های هدف (بر اساس ابلاغیه های معاونت بهداشت)است.

واگذاری خدمات به بخش خصوصی، می‌تواند با ارجاع بیماران به مراکز دندانپزشکی طرف‌قرارداد (در روستا در محدوه روستا و در شهرها در محدوده طرح گسترش) صورت پذیرد. دراین‌صورت ارائه تمامی خدمات موردنظر به گروه هدف حین قرارداد همکاری به‌صورت رایگان، الزامی است.

۴- دهگردشی، پایش و آموزش‌های گروهی:

به‌منظور ارتقای سلامت دهان و دندان جامعه لازم‌است بخشی از فعالیت دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان صرف فعالیت‌های دهگردشی، آموزش گروهی، بازدید از مدرسه و پایش و نظارت بر خانه بهداشت و پایگاه سلامت شود. باتوجه به نسبت دندانپزشک به جمعیت، دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان لازم‌است هر ماه دهگردشی به یکی از خانه‌های بهداشت تحت‌پوشش خود انجام شود. زمانی که دندانپزشک ارائه خدمات دندانپزشکی را در دو یا سه مرکز به‌عهده دارد، دهگردشی هر مرکز ماهانه انجام گردد، به‌نحوی که طی یک سال دهگردشی برای کلیه خانه‌های بهداشت تحت‌پوشش انجام شود.

وظایف دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان در دهگردشی شامل موارد زیر است:

• الف. نظارت بر عملکرد و مراقبت‌های سلامت دهان و دندان انجام‌شده توسط بهورز/ مراقب سلامت.
• ب.معاینه دهان و دندان گروه هدف (با اولویت مادر باردار و شیرده و کودک زیر دو سال)ارجاع‌شده ازسوی بهورز/ مراقب سلامت
• ج.مراجعه به مدرسه برای:
• ۱) آموزش گروهی به دانش آموزان، والدین، معلمین و مربیان مدارس
• ۲) پایش و نظارت بر برنامه کشوری ارتقای سلامت دهان و دندان دانش آموزان
• ۳) ثبت اطلاعات دهگردشی در سامانه‌های سطح اول وزارت.
• ۴) ارائه خدمات در فیلد با کلینیک سیار یا همکاری در فعالیت های جهادی هماهنگ شده با معاونت بهداشتی

۵-نظارت بر اجرای برنامه سلامت دهان و دندان:

به‌منظور برنامه‌ریزی، اجرا، نظارت، پایش و پشتیبانی معاونت بهداشت نسبت به تشکیل کمیته‌ای با حضور مدیر گروه/ کارشناس مسئول واحد سلامت دهان و دندان و نماینده اداره‌کل استانی و کارشناس مسئول گسترش شبکه در معاونت بهداشت و به‌همین منوال در شهرستان اقدام می‌نماید. نظارت و پایش خدمات براساس دستورالعمل‌های سلامت دهان و دندان مادران، کودکان زیر ۶ سال، کودکان ۶ تا ۱۴ سال و دستورالعمل مراقبت از کودک سالم و دستورالعمل مراقبت‌های ادغام‌یافته سلامت مادران باردار انجام می‌گیرد. پایش فعالیت بهورز و مراقب سلامت توسط کارشناس ناظر مرکز، همچنین توسط دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان انجام می‌گیرد. نظارت بر عملکرد دندانپزشکان توسط مسئول اداره سلامت دهان و دندان مرکز بهداشت و نظارت بر عملکرد مسئول واحد سلامت دهان و دندان شهرستان توسط مدیر گروه/کارشناس مسئول واحد سلامت دهان و دندان معاونت بهداشت انجام می‌شود.

ماده ۱۱: درآمدها:

درآمدها شامل:

• ۱- درآمد اخذ فرانشیز ویزیت و خدمات (تزریقات، پانسمان، نمونه‌گیری و …) براساس آخرین ابلاغیه تعرفه خدمات تشخیصی درمانی در بخش دولتی، مصوب هیات وزیران و ضوابط و مقررات سازمان.
• ۲- درآمد اخذ هزینه کامل مواد مصرفی ارائه خدمات جانبی (دستکش، سرنگ، ماسک، پنبه، الکل، لیدوکایین، بتادین و

(…).

• ۳- درآمد اخذ سهم سایر سازمان‌های بیمه‌گر (تامین اجتماعی، نیروهای مسلح، سایر صندوق‌های سازمان و … ).
• ۴- درآمد اخذ ۱۰۰ درصد تعرفه خدمات ارائه‌شده به افراد فاقد هر نوع پوشش بیمه درمانی.
• ۵- درآمد مرتبط با بند “و” موضوع حقوق پزشکان، دندانپزشکان و ماماها/ مراقبین سلامت رسمی، پیمانی، طرحی یا پیام‌آور بهداشت که ازمحل اعتبارات جاری دانشگاه/ دانشکده پرداخت می‌شود.
• ۶- درآمد اخذ تعرفه خدمات دندانپزشکی ارائه‌شده:

الف) تعرفه خدمات دندانپزشکی، براساس تعرفه ابلاغی خدمات تشخیصی درمانی مصوب هیئت وزیران در بخش دولتی است.

ب) فرانشیز بسته خدمات سلامت دهان و دندان:

ارائه آموزش و مراقبت‌های پیشگیری توسط بهورز و مراقب سلامت، رایگان و ویزیت و خدمت دندانپزشکی، توسط دندانپزشک و بهداشتکار دهان و دندان برای جمعیت ساکن روستا تحت پوشش صندوق بیمه روستائی، رایگان خواهد بود.

سهم بیمار (فرانشیز) برای خدمات دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان برای جمعیت تحت‌پوشش مطابق با مصوبه تعرفه هیئت وزیران و ابلاغیه های معاونت بهداشت است.

در راستای اجرای طرح عدالت در نظام سلامت و ارائه مناسب خدمات دندانپزشکی به آحاد جامعه، کاهش ۳۵ درصدی سهم بیمار در مراکز خدمات جامع سلامت برای کلیه مراجعه کنندگان اعم از دارای پوشش بیمه پایه یا فاقد پوشش بیمه پایه ساکن در شهر های زیر ۲۰ هزار نفر، روستاها، عشایر و شهر های بالای ۲۰ هزار نفر از محل منابع وزارت اعمال گردد.(موضوع نامه شماره ۳۰۰/۵۳۷۱د مورخ ۱۴۰۴/۰۳/۲۱ معاونت بهداشت )

برای خدمات دندانپزشکی ارائه‌شده در شیفت خارج از ساعت موظفی، حداکثر پرداخت بیمار براساس تعرفه مصوب هیئت وزیران در بخش دولتی و با درنظر گرفتن پوشش بیمه خدمات است.

تبصره ۱: ضمن لزوم نظارت بر اجرای بهینه سطح‌بندی خدمات و نظام ارجاع در ستاد هماهنگی شهرستان و مدیریت مراجعات مهمان در مراکز ارائه‌خدمت براساس شرایط منطقه در ستاد مذکور، درصورت مراجعه بیمه‌شده روستایی مهمان به مراکز ارائه‌خدمت خارج از شبکه بهداشت شهرستان خود (و در سطح کشور) و نیز دیگر مراکز ارائه‌خدمت در سطح شهرستان خود، خدمات مراقبتی، درمانی و اورژانسی سطح اول ارائه و تعرفه خدمات ارائه‌شده صرفا در مراکز معین مشابه با مرکز مبدا خواهدبود. بدیهی‌است خدمات دندانپزشکی غیراورژانسی در این موارد مراجعه از سایر مراکز براساس جدول پرداختی تعدیل‌یافته ابلاغی معاونت بهداشت در مقصد محاسبه می‌گردد.

تبصره ۲: انجام کلیه مراقبت‌های مامایی که طبق بسته خدمت توسط پزشک و مامای خانواده انجام می‌شود، رایگان است و برای تمام موارد خارج از بسته‌های خدمتی، ویزیت درمانی پزشک طبق فرانشیز مصوب دریافت می‌گردد.

تبصره ۳: تا زمان صدور بیمه‌نامه برای نوزادان، دریافت خدمت از بیمه‌نامه مادر ممکن است.

تبصره ۴: درصورت وجود واحد تسهیلات زایمانی فعال، زایمان انجام‌شده در آن واحد برای گیرنده خدمت رایگان است. درصورت فقدان واحد تسهیلات زایمانی، فرد به سطح دوم ارجاع می‌گردد.

درمورد بیماران اورژانس ناشی از حوادث ترافیکی ارائه ویزیت و خدمات جانبی جمعیت تحت‌پوشش در طول شبانه‌روز

(مطابق ضوابط جاری در سطح دوم خدمات سلامت) رایگان است.

تبصره ۵: در مراکز ارائه‌دهنده خدمت بیتوته، فرانشیز دریافتی از بیماران اورژانسی و غیراورژانسی (اعم از بیمه شده روستایی و سایر بیمه‌ها) برای ویزیت و خدمات جانبی مطابق تعرفه مصوب هیئت دولت است.

تبصره ۶: لازم‌است اطلاع‌رسانی به جمعیت ساکن فعال درخصوص نرخ تعرفه ویزیت پزشک، نظام ارجاع و سایر خدمات قابل‌ارائه در مرکز در تمام ساعات شبانه‌روز با همکاری دهیار/ بخشدار صورت‌پذیرد. جهت اطلاع‌رسانی درج این موارد در تابلو اعلانات مرکز الزامی است.

تبصره ۷ : با توجه به تبصره بند پ مصوبه شماره ۷۵۶۸/ت ۶۲۴۵۳ ه مورخ ۱۴۰۳/۰۱/۲۱ هیات وزیران مبنی بر تغییر پوشش بیمه ای بیمه شدگان صندوق روستاییان و عشایر به صندوق سلامت همگانی ایرانیان در شهرهایی که جمعیت آنها به بالای بیست هزارنفر افزایش یافته و روستاهایی که به شهرهای با جمعیت بیش از بیست هزارنفر ملحق شده اند، ارائه خدمات سطح اول به این بیمه شدگان کمافی السابق از طریق خرید خدمات به روش سرانه ای ادامه می‌یابد.

تبصره ۸: سهم سازمان برای اسناد پزشکان، دندانپزشکان و پاراکلینیک مراکز ارائه‌خدمت (FFS)، در بسته خدمات سطح اول برای بیمه‌شدگان تحت‌پوشش سایر صندوق‌های سازمان (به جزء بیمه شدگان تحت پوشش صندوق روستاییان و عشایر و بیمه سلامت همگانی ایرانیان مشمول تبصره ۷) معادل تعرفه دولتی و با رعایت ضوابط مربوطه، قابل‌پرداخت است.

ماده ۱۲: اعتبارات و تعدیلات :

• ۱- محاسبه و توزیع اعتبار سهم یک درصد مالیات بر ارزش‌افزوده براساس مؤلفه‌های جمعیت هدف وزارت، برنامه‌های فنی و بهبود استاندارد فضای واحدهای ارائه‌دهنده خدمت و ضریب محرومیت برای خدمات پاراکلینیک و ضریب محرومیت و پراکندگی برای تامین خودرو جهت دهگردشی، ازطریق معاونت بهداشت صورت می‌گیرد.
• ۲- محاسبه اعتبار اجرای برنامه پزشکی خانواده از محل اعتبار سهم سازمان براساس مؤلفه‌های جمعیت هدف سازمان و ضرایب محرومیت شهرستانی اعلام‌شده توسط وزارت کشور و منطبق بر طرح گسترش شبکه، توسط سازمان صورت می‌گیرد.
• ۳- معیار محاسبه تعدیلات ازمحل اعتبار صندوق روستاییان و عشایر، جمعیت هدف سازمان و از محل اعتبار یک درصد مالیات بر ارزش‌افزوده، جمعیت هدف وزارت است.
• ۴-درصورت غیرفعال بودن خدمت پزشک یا دارو، سرانه پزشک کسر و سرانه سایر خدمات قابل‌پرداخت است، در این موارد قرارداد داروخانه مرکز (ملکی، اصلی در فاصله کمتر از ۵۰۰ متر و کانکس) توسط ادارات‌کل استانی لغو می‌شود.
• ۵- ارائه‌نشدن هر یک از اجزای خدمات تعریف‌شده در این دستورعمل که برای آن سهم سرانه تعریف‌شده موجب کسر سهم آن جزو از کل سرانه مرکز خواهدشد.
• ۶-براساس مصوبات هیئت امنا دانشگاه/ دانشکده های علوم پزشکی کشور در سال ۱۳۸۴ درآمد برنامه پزشکی خانواده روستایی از شمول کسر ۵ درصد سهم ریاست دانشگاه/دانشکده، معاف است. براساس مصوبه هیات امنا (نامه شماره ۶۲۹۸۴ مورخ ۱۳۸۴/۳/۲۹) به‌منظور استقرار و گسترش برنامه، دانشگاه/ دانشکده مکلف است کلیه اعتبارات تخصیص-یافته، اعم از وجوه حاصل از عقدقرارداد با سازمان‌های بیمه‌گر و یا سایر درآمدهای ناشی از این برنامه را منحصرا در چهارچوب دستورعمل‌های ارسالی وزارت در برنامه مربوطه هزینه و نسبت به استقرار تجهیزات و خودروهای تحویل‌شده به دانشگاه/ دانشکده برای مراکز تعیین‌شده توسط وزارت اقدام کنند. اجرای مفاد دستورعمل مربوطه، صادره از طرف

وزارت الزامی می باشد.

• ۷- استفاده از اعتبارات این برنامه تحت هرعنوان در غیر موارد تعیین‌شده در تفاهم‌نامه و این دستور عمل توسط دانشگاه/دانشکده و ادارات‌کل استانی ممنوع است.
• ۸- ضروری‌است رونوشتی از ابلاغ اعتبار تخصیص‌یافته ازسوی ادارات‌کل استانی به دانشگاه/دانشکده، به معاون بهداشتی ارسال گردد تا مجریان برنامه در جریان زمان و نحوه تخصیص اعتبار قرارگرفته و به‌موقع برای دریافت اعتبار اقدام نمایند. معاون بهداشتی وظیفه نظارت بر هزینه‌کرد اعتبار تخصیص‌یافته و هزینه‌کرد آنها در منابع تعریف‌شده را به‌عهده دارد.
• ۹- مدیر مالی دانشگاه/دانشکده موظف‌است فهرست ریز هزینه‌کرد خدمات سطح اول را پس از تایید معاون بهداشتی به‌صورت شش‌ماهه به اداره‌کل استانی اعلام نماید.
• ۱۰- معاونت توسعه مدیریت و منابع وزارت متبوع، اعتبار از محل یک درصد مالیات برارزش افزوده را به‌شرط تخصیص ازسوی سازمان برنامه و بودجه ، اعتبار را به‌صورت یک دوازدهم در پایان هر ماه به سازمان ابلاغ و سازمان طی ۷۲ ساعات کاری بعد از دریافت، منابع تعریف‌شده را به حساب ادارات‌کل استانی پرداخت نماید. ادارات‌کل استانی طی ۷۲ ساعات کاری بعد از دریافت، نسبت به پرداخت به دانشگاه/دانشکده اقدام نمایند. دانشگاه/دانشکده مکلف‌است حداکثر یک هفته پس از دریافت تخصیص اعتبار نسبت به هزینه‌کرد اعتبار صرفا در قالب تفاهم نامه و در سرفصل‌های تعیین‌شده در این دستورعمل اقدام نماید.

سازمان مکلف است به‌شرط دریافت وجه اعتبار اعلام‌شده ازسوی سازمان برنامه و بودجه، سهم خود را به ادارات‌کل استانی پرداخت نماید. (ماهانه ۸۰ درصد از اعتبار را در قالب پرداخت علی‌الحساب و ۲۰ درصد باقی مانده را بر اساس نتایج پایش، سه ماهه پرداخت قطعی نماید.)

تبصره ۱: اعتبارات موضوع این ماده از کسورات ناشی از مصوبات هیئت امنای دانشگاه ها/دانشکده های علوم پزشکی، مستثنی بوده، باید عملکرد این دستورعمل را در بند مجزا در گزارش حسابرس به هیئت امنای دانشگاه/دانشکده ارایه نماید.

تبصره ۲: معاونت بهداشتی در پایان هرفصل، گزارشات پرداختی به تیم سلامت موضوع این دستورعمل را به ادارات‌کل استانی ارایه نمایند.

• ۱۱- فهرست آخرین تغییرات ساختار شبکه، سالانه (به‌تفکیک دانشگاه/دانشکده، مرکز بهداشت و مراکز ارائه خدمت) ازسوی معاونت بهداشت به سازمان اعلام می‌شود.

ماده ۱۳: توزیع اعتبار برنامه:

سرفصل اعتبار از محل سهم سازمان (مبالغ میلیارد ریال)

سرفصل	اعتبار
پزشک	۳۶.۰۰۰
دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان و دستیار دهان و دندان	۱۰.۰۰۰
ماما و سایر نیروهای بهداشتی	۲۳.۰۰۰
کارشناس بهبود تغذیه	۱۵۰۰
کارشناس سلامت روان	۱۵۰۰
کمک به مناطق ویژه	۹.۰۰۰
جمع کل	۸۱.۰۰۰

• – حداکثر ۲۰درصد از مبلغ اعتبار خدمات ماما و سایر نیروهای بهداشتی بابت سایر نیروهای بهداشتی موردنیاز، هزینه می گردد.
• – سقف تعداد کارشناسان بهبود تغذیه و سلامت روان قابل جذب به تفکیک دانشگاه/دانشکده ازسوی معاونت به سازمان ابلاغ می‌شود. ارقام هزینه‌های پرسنلی خدمات کارشناس بهبود تغذیه و سلامت روان، براساس بکارگیری کارشناسان مذکور تحت‌عنوان برنامه پزشکی خانواده روستایی قابل پرداخت خواهد بود.
• – فهرست مراکز ارائه خدمت ویژه و مبالغ پرداختی، به‌صورت مشترک، توسط معاونت بهداشت و سازمان، ابلاغ می‌شود.
• – توزیع اعتبار بابت خدمت پزشک، دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان و دستیار دهان و دندان و ماما و سایر نیروهای بهداشتی به صورت سرانه‌ای و بابت خدمات سلامت روان و بهبود تغذیه در صورت بکارگیری کارشناسان مذکور و منوط به ارائه گزارش دانشگاه/دانشکده است.
• – مسئولیت هرگونه هزینه‌کرد بیش از اعتبار فوق به‌عهده دانشگاه‌ها/ دانشکده‌ها است.

سرفصل اعتبار از محل سهم وزارت (مبالغ میلیارد ریال)

سرفصل	اعتبار
ملزومات مصرفی دهان ودندان	۷.۰۰۰
خدمات دارویی	۲۷.۰۰۰
پاراکلینیک	۱۲.۰۰۰
بهبود استاندراد	۱۷.۰۰۰
خودرو	۹.۰۰۰
برنامه های فنی ادغام یافته	۳.۰۰۰
مکمل دارویی	۱۹.۰۰۰
آموزش و فرهنگ سازی	۲.۰۰۰
توازن	۴.۰۰۰
جمع کل	۱۰۰.۰۰۰

• – درراستای استمرار توافق‌نامه انتقال سهم دارو از وزارت به سازمان به شماره ۱۴۰۱/۲۹۴۲۰۹ مورخ ۱۴۰۱/۰۸/۲۹، از اعتبار خدمات دارویی، مبلغ ۲۳،۰۰۰ میلیارد ریال به سازمان متناسب پس از دریافت تخصیص، ابلاغ اعتبار می‌شود تا با سازوکار خرید راهبردی توسط سازمان مدیریت گردد و مبلغ ۴،۰۰۰ میلیارد ریال بابت تأمین داروهای خانه‌های بهداشت و ترالی اورژانس مراکز ارائه خدمت در اختیار معاونت‌های بهداشت قرار می‌گیرد.
• – اعتبار برای تأمین مکمل‌های دارویی (شامل قطره آهن، قطره ویتامین A+D، قطره مولتی‌ویتامین، قرص اسیدفولیک همراه ید، کپسول مولتی‌ویتامین به‌همراه مینرال، قرص آهن/ آهن به‌همراه اسید فولیک، پرل ویتامین D و قرص کلسیم به‌همراه ویتامین D) به‌صورت سرانه‌ای پرداخت می‌شود.
• – اعتبار بابت تأمین تجهیزات و مواد مصرفی دندانپزشکی به‌صورت سرانه‌ای پرداخت می‌شود.
• – اعتبار بابت ارائه خدمات پاراکلینیک (خدمات آزمایشگاه ۸۰ درصد و خدمات تصویربرداری ۲۰ درصد) به‌صورت سرانه‌ای پرداخت می‌شود.
• – اعتبار بابت هزینه‌های اجرای برنامه‌های فنی ادغام‌یافته براساس برنامه عملیاتی مورد تایید مرکز مدیریت شبکه پرداخت می‌شود.
• – مبلغ ۱۷،۰۰۰ میلیارد ریال برای آماده‌سازی و بهبود استاندارد فضای مراکز ارائه خدمت (محل ارائه خدمت، محل بیتوته، مرکز خدمات جامع سلامت آموزشی و خانه بهداشت) براساس سیاست‌های ابلاغی معاونت بهداشت برای دسترسی عادلانه به خدمات ازطریق بازسازی، تعمیر و نگهداری و تجهیز مراکز ارائه خدمت پرداخت می‌شود.
• الف- مبلغ ۳،۵۰۰ میلیارد ریال برای بازسازی به‌صورت پروژه‌ای پرداخت می‌شود.
• ب-مبلغ ۵،۵۰۰ میلیارد ریال برای تعمیر و نگهداری فضای فیزیکی و نگهداشت تجهیزات (تعمیر، سرویس و کنترل کیفی) به صورت سرانه واحد پرداخت می‌شود.
• ج-مبلغ ۸،۰۰۰ میلیارد ریال برای تجهیز به‌صورت پروژه‌ای پرداخت می‌شود.
• – اعتبار خودرو، بابت خودروی مطمئن (سالم، مناسب با شرایط منطقه و عمر حداکثر پنج سال) و متعلق به منطقه تحت‌پوشش مراکز ارائه خدمت برای دهگردشی به صورت سرانه‌ای پرداخت می‌شود.
• – از اعتبار آموزش و فرهنگ سازی، مبلغ ۲۰۰ میلیارد ریال بابت تدوین محتواهای آموزشی بر اساس بسته خدمت و پیشگیری و اجرای برنامه‌ها در اختیار سازمان و مبلغ ۱۸۰۰ میلیارد ریال در اختیار معاونت بهداشت قرار می‌گیرد.
• – مبلغ اعتبار توازن براساس لیست پیشنهادی وزارت، پرداخت می‌شود.

تبصره ۱: معاونت بهداشت مکلف است فهرست توزیع اعتبار از محل سهم وزارت (متمرکز و سرانه‌ای) را به تفکیک دانشگاه‌ها/دانشکده‌ها را برای سازمان ارسال نماید.

تبصره ۲: سازمان مکلف هستند کلیه اعتبارات را در سرفصل‌های مربوطه و در قبال ارائه خدمت به جمعیت هدف توزیع نماید.

تبصره ۳ : دانشگاه/دانشکده مکلف است، اعتبار دریافتی را صرفا در سرفصل‌های تعیین شده در این دستورعمل هزینه نماید، مسئولیت حسن اجرای این تبصره با رئیس دانشگاه/دانشکده است.

ماده ۱۵: شیوه پرداخت سرانه خرید خدمت:

• ۱- وزارت، اعتبار مربوطه از محل یک درصد مالیات بر ارزش‌افزوده را برای توزیع در اختیار سازمان قرار می‌دهد. سازمان براساس شرح هزینه اعلامی وزارت، اعتبار مربوطه را توزیع می‌نماید ز اعتبار صندوق روستاییان و عشایر (اعتبار سازمان) حقوق اعضای تیم سلامت (پزشک، ماما و سایر نیروهای بهداشتی ، دندانپزشک، بهداشتکار دهان و دندان، کارشناس سلامت روان، کارشناس تغذیه، نیروی پاراکلینیک) پرداخت می‌شود.
• ۲- مبلغ ۸۰ درصد در قالب علی‌الحساب ازمحل اعتبار صندوق روستاییان و عشایر توسط اداره‌کل استانی صرفا درصورت تحقق مفاد ذیل توسط دانشگاه/دانشکده مربوطه برای کارانه اعضای تیم سلامت (پزشک، ماما و سایر نیروهای بهداشتی، دندانپزشک، بهداشتکار دهان و دندان، کارشناس سلامت روان، کارشناس تغذیه، نیروی پاراکلینیک ) پرداخت می‌شود:
• الف- مرکز بهداشت فهرست حضور و غیاب تیم سلامت را در پایان هر ماه به اداره‌کل تحویل نماید.
• ب- مرکز بهداشت تا پنجم هر ماه مبلغ حکم/ قرارداد ماه قبل تیم سلامت را پرداخت نماید.
• ج- مرکز بهداشت سیاهه ریزحقوقی (به تفکیک اسمی) تیم سلامت را طی مکاتبه ای توسط ذی حسابی دانشگاه/دانشکده؛ که شامل پرداخت حکم/ قرارداد آنان تا پنجم ماه بعد است، به اداره‌کل استانی ارائه نماید.
• د- مرکز بهداشت علی‌الحساب مبلغ مبتنی بر عملکرد تیم سلامت را متناسب پرداخت اداره‌کل پرداخت نماید.
• ۳- مبلغ ۲۰ درصد پایش عملکرد ازمحل اعتبارات سازمان توسط اداره‌کل استانی به‌صورت سه‌ماهه و پس از اعمال نتایج پایش مربوطه پرداخت می‌شود.
• ۴- معاون توسعه مدیریت و منابع دانشگاه/دانشکده موظف‌است به‌محض واریز ازسوی اداره‌کل استانی به حساب درآمد دانشگاه/دانشکده، تمامی وجوه واریزی را ضمن ثبت در دفاتر مربوطه، به حساب خزانه واریز نماید و به‌محض بازگشت وجوه به حساب تمرکز درآمد اختصاصی دانشگاه/دانشکده، مراتب را به اطلاع معاون بهداشتی برساند.
• ۵- معاون بهداشتی با استناد جمعیت، حجم ریالی منابع هر شهرستان، درصد عملکرد قابل‌قبول هر یک از سطوح استانی (دانشگاه/دانشکده)، شهرستانی و محیطی شامل پزشک، ماما و سایر پرسنل ) و براساس مندرجات دستورعمل برنامه و دستور عمل پرداخت کارانه، دستور خرج ستاد استان و هر شهرستان را به‌تفکیک تهیه نماید.
• ۶- معاون توسعه دانشگاه/دانشکده موظف‌است وجوه منابع اعتباری برنامه را هر ماه یکبار با دستور شرح هزینه‌ای که معاون بهداشتی دراختیار وی قرار می‌دهد، میان مراکز بهداشت تابعه توزیع نماید.
• ۷- رئیس مرکز بهداشت موظف‌است وجوه منابع اعتباری تخصیصی ماهانه را مطابق دستور شرح هزینه‌ای معاون بهداشتی که استانداردهای آن در همین دستورعمل آمده‌است، هزینه نموده و اسناد هزینه کرد وجوه منابع اعتباری را قبل از ارائه به مدیریت مالی دانشگاه/ دانشکده به تائید معاون بهداشتی برساند.
• ۸- معاون توسعه مدیریت و منابع دانشگاه/ دانشکده و مدیریت امور مالی حق پذیرش اسناد هزینه‌کرد وجوه منابع اعتباری را قبل از تائید معاون بهداشتی از مرکز بهداشت ندارد.
• ۹- مدیر مالی دانشگاه/دانشکده موظف‌است در ابتدای سال، کل مانده وجوه بهداشتی و درآمدهای ماهانه برنامه را به-تفکیک صندوق بیمه و برحسب مناطق روستایی و شهری به معاون بهداشتی اعلام نماید، معاون بهداشتی نیز مراتب را به مرکز مدیریت شبکه و اداره کل استان اعلام کند.
• ۱۰- معاون بهداشتی موظف‌است ضمن اخذ گزارش عملکرد مالی فصلی از مرکز بهداشت، گزارش سالانه عملکرد مالی و فنی خود را با امضای مشترک مدیریت مالی دانشگاه/ دانشکده به مرکز مدیریت شبکه ارسال کند.
• ۱۱- مرکز بهداشت موظف‌است تا قبل از بیست و پنجم هر ماه کلیه درآمدهای پزشکی خانواده روستایی ناشی از ارائه خدمات واریز شده به حساب درآمدهای مرکز بهداشت را ضمن ثبت در دفاتر مربوطه، به حساب درآمدهای دانشگاه/دانشکده واریز و گزارش آن را به معاونت بهداشتی اعلام نماید.
• ۱۲- رییس دانشگاه/دانشکده و معاون بهداشتی موظف به نظارت بر شیوه هزینه‌کرد اعتبارات براساس تفاهم‌نامه و دستورعمل هستند و باید از انتقال این اعتبارات برای هزینه‌کرد در سایر بخش‌های مرکز بهداشت (خارج از سطح اول خدمات) جدا اجتناب و تلاش نمایند سهم سرانه مراکز مجری هر مرکز بهداشت به شکل واقعی در همان شهرستان هزینه

گردد.

• ۱۳- اسناد هزینه باید پس از بررسی توسط گروه گسترش شبکه معاونت بهداشتی به تایید معاونت بهداشتی رسیده، گزارش اسناد مالی براساس چارچوب تعیین‌شده به اداره‌کل استانی و مرکز مدیریت شبکه ارسال گردد. دانشگاه/دانشکده موظف-است گزارش رعایت این ماده و هزینه‌کرد اعتبارات و منابع دانشگاه/دانشکده دریافت و در جلسه هیات امنا مطرح کند.
• ۱۴- مرکز بهداشت مکلف‌است سیاهه ریزحقوقی شامل پرداخت حکم/قرارداد (به‌تفکیک اسمی) اعضایی از تیم سلامت که از محل اعتبار صندوق روستاییان و عشایر پرداخت می‌شود را تا پنجم ماه بعد به اداره‌کل استانی ارائه نماید.
• ۱۵- مرکز بهداشت موظف‌است از اعتبارات تخصیصی توزیع سرانه در بسته خدمتی سطح اول، در گام اول مبالغ موردتعهد در قراردادهای منعقده را براساس ضریب عملکرد، محاسبه، پرداخت و پس از هزینه‌کرد، اسناد به تایید معاونت بهداشتی رسانده‌شود. همچنین اسناد هزینه‌کرد مربوط به دیگر سر فصل‌های اعتباری توزیع سرانه را نیز به معاونت بهداشتی ارائه دهد.

ماده ۱۶: اجرای برنامه‌های فنی ادغام‌یافته:

اعتبار اجرای برنامه‌های فنی ادغام‌یافته بر اساس برنامه عملیاتی مورد تایید مرکز مدیریت شبکه هزینه می‌گردد.

ماده ۱۷: ارجاع در سطح اول خدمات:

در شرایط معمول، اولین محل مراجعه بیمار خانه بهداشت/پایگاه سلامت است، پس از ارائه خدمت توسط بهورز یا مراقب سلامت، درصورت لزوم و بنابر آنچه در پروتکل‌ها ابلاغ شده‌است، فرد را به مراکز ارائه‌خدمت ارجاع دهد. تحت شرایط اضطرار بیمار می‌تواند مستقیما به پزشک خانواده مراجعه کند.

تبصره ۱: پزشک خانواده موظف‌است بیماران ارجاعی خانه‌های بهداشت یا پایگاه‌های سلامت را ویزیت و درمان نموده، نتیجه اقدامات ویا موارد قابل‌پیگیری سیر درمان را به‌اطلاع خانه بهداشت یا پایگاه سلامت ارجاع‌دهنده برساند.

تبصره ۲: درصورت نیاز بیمار، پزشک خانواده با تکمیل فرم ارجاع الکترونیک و یا کاغذی، بیمار را به سطح دوم یا سوم ارجاع می‌نماید.

تبصره ۳: درهرحال مدیریت سلامت جمعیت تحت‌پوشش (تشخیص، درمان و پیگیری)، در سطح اول برعهده پزشک خانواده است.

ماده ۱۸: ارجاع در سطح دوم خدمات:

الف- فرایند ارجاع:

الف- فرایند ارجاع: اجرای سطح بندی خدمات و ارجاع به سطوح بالاتر براساس دستورعمل ابلاغی استقرار نظام ارجاع الکترونیک خواهدبود. ارجاع بیماران به متخصصین سطح دوم خدمات، توسط پزشکان خانواده مستقر در سطح اول صورت می‌گیرد. در صورت وجود ساختارهای الکترونیک مربوطه، پذیرش مرکز موظف به نوبت گیری و ارجاع الکترونیک پزشک خانواده نیز موظف به مدیریت انجام نوبت گیری و ارجاع الکترونیکی می باشد.

ب- سقف ارجاع به سطوح بالاتر:

ب- سقف ارجاع به سطوح بالاتر: سقف ارجاع به متخصص سطح دوم حداکثر ۱۰ درصد مراجعین (غیر از ارجاع مادران باردار و بیماری‌های مزمن طبق دستورعمل ابلاغی) به پزشک خانواده است. درصد مذکور شامل موارد ارجاعی به متخصص سطح دوم براساس مراقبت گروه‌های هدف و بسته خدمتی نیز هست. باتوجه به شرح وظایف متخصصین پزشکی خانواده ازجمله مدیریت سلامت منطقه، مدیریت مرکز، آموزش، راهنمایی و همکاری تمام‌وقت در هدایت،

توانمندسازی، ارائه مشاوره و راهنمایی پزشکان خانواده عمومی و دستیاران پزشکی خانواده انتظار می‌رود درصد ارجاع با حضور آنان تا پنجاه درصد سقف مذکور کاهش یابد.

ماده ۱۹: پایش فصلی تیم سلامت:

باتوجه به اهمیت پایش نحوه فعالیت‌ها در سطوح مختلف و به‌ویژه سطح محیطی، ضرورت‌دارد کلیه گروه‌ها و واحدهای زیرمجموعه معاونت بهداشت، ارائه خدمت به گروه‌های هدف را براساس بسته‌های خدمت پایش نمایند. نتیجه پایش در مرکز بهداشت تحلیل و مداخله لازم جهت پرسنل محیطی به‌ویژه پزشک خانواده انجام شود.

تبصره ۱: لازم‌است ارزیابی عملکرد اعضای تیم سلامت توسط ستاد مرکز بهداشت براساس گزارش گیری اطلاعات از سامانه های سطح یک جهت اجرای دستورعمل‌ها و حصول شاخص‌های کمی وکیفی مبتنی بر مکانیسم پرداخت صورت گیرد.

تبصره ۲: به‌منظور بهبود کیفیت فرایند پایش از پزشکان خانواده، لازم‌است درصورت وجود متخصص پزشکی خانواده یا پزشک عمومی با سابقه‌کاری مرتبط و دارای مدرک MPH، در پایش استفاده گردد.

تبصره ۳: لازم‌است پایش متخصصین پزشکی خانواده مطابق با شرح وظایف محوله انجام گیرد.

تبصره ۴: لازم‌است نمره پایش سه‌ماهه به‌منظور روشن‌بودن علت کسر یا تشویق به اعضای تیم سلامت اطلاع رسانی گردد.

ماده ۲۰: پایش مشترک:

• الف- با توجه به نقش بی‌بدیل پایش اثربخش و کارا در بهبود عملکرد تیم‌های سلامت و به‌منظور اطمینان خاطر از ارتقای مستمر کیفیت و کمیت خدمات موضوع این دستورعمل و تفاهم‌نامه، تیم‌های سلامت و مراکز ارائه خدمت پایش می شوند.
• ب- پایش مراکز ارائه خدمت، توسط تیم مشترک شهرستان (متشکل از مرکز بهداشت و اداره بیمه سلامت) حداقل هر فصل یکبار انجام می‌شود. در صورت نیاز به پایش مازاد، معاونت بهداشت و سازمان می توانند جداگانه پایش نموده و نتیجه پایش را جهت بهبود عملکرد اطلاع دهند. در صورت عدم حضور هر یک از طرفین در پایش، موضوع در ستاد هماهنگی استان مطرح و بررسی گردد. نتایج پایش مشترک در همه سطوح شهرستانی، استانی و کشوری ملاک پرداخت است. در هر پایش، ثبت نتایج حاصل از بررسی خدمات ارائه‌شده ازمحل اعتبار سهم سازمان و ازمحل اعتبار سهم وزارت و محاسبه تعدیلات ناشی از آن، ضروری‌است. با توجه به لزوم هزینه کرد اعتبار اجرای تفاهم نامه، بابت ارائه خدمات سطح اول، مبلغ تعدیلات در قالب کمک به مناطق محروم از محل اعتبار سازمان، توسط سازمان و از محل اعتبار یک درصد مالیات بر ارزش افزوده، توسط معاونت بهداشت مدیریت می شود.

تبصره: برنامه زمان‌بندی پایش مشترک توسط ادارات کل استانی، به صورت فصلی، تنظیم و به دانشگاه/دانشکده ابلاغ می‌گردد.

• ج- قالب پایش مشترک توسط سازمان تدوین و برای اعمال در پایش به معاونت‌های بهداشتی و ادارات‌کل استانی ابلاغ می‌گردد. نتایج پایش ازطریق نرم‌افزار واسط رقیب به‌صورت الکترونیک طی پایش حضوری ثبت می‌شود.
• د- نتایج پایش در نرم افزار رقیب پس از ثبت نهایی با دسترسی فراهم‌شده از سوی اداره کل استان برای نماینده مرکز بهداشت، بلافاصله قابل‌رؤیت گردد.

ماده ۲۱: مداخلات آموزشی در پایش و نظارت:

ستاد شهرستان با مشارکت گروه‌های آموزشی دانشگاه/دانشکده و اداره کل استان برای طراحی و اجرای برنامه آموزشی پزشک خانواده، تیم سلامت طرف‌قرارداد در ابتدای خدمت و حین خدمت براساس نتایج پایش مبتنی بر نیازسنجی انجام‌شده و تعیین اولویت‌ها در مرکز آموزش بهورزی اقدام می‌نماید. باتوجه به ناهمگونی مهارت‌های بهداشتی، درمانی، توانبخشی گروه پزشکی درگیر در این طرح، ضروری‌است آموزش‌های بهداشتی و بالینی عملی مرکز آموزش بهورزی تقویت‌شده با مکانیسم‌های متفاوت ازجمله خرید خدمت از معاونت آموزشی دانشگاه/دانشکده مربوطه یا ستاد کشوری/استانی انجام شود.

تبصره ۱: ستاد استانی موظف‌است اقدامات لازم برای اجرای برنامه آموزشی موردنیاز پزشکان خانواده و ماماهای طرف-قرارداد و سایر نیروهای تیم سلامت را مطابق بسته آموزشی تعیین‌شده به‌عمل آورد. آموزش بدو خدمت و آشنایی این افراد با نظام شبکه، وظایف تعریف‌شده برای آنان و بسته‌های خدمت ضروری‌است. آموزش‌های ضمن خدمت براساس نتایج پایش، تعیین می‌گردد. برگزاری جلسات آموزشی اعضای تیم سلامت با همکاری اداره‌کل استانی برنامه‌ریزی می‌شود.

ماده ۲۲: مسئولیت اجرا:

مسئولیت کلی اجرای برنامه در منطقه تحت‌پوشش هر دانشگاه/دانشکده به‌عهده رییس آن دانشگاه/دانشکده است. همچنین مسئولیت و نظارت بر کلیه موارد مطروحه در موضوع خدمات سلامت سطح اول به‌عهده معاونت بهداشتی و در موضوع خدمات سطوح دوم و بالاتر به‌عهده معاونت درمان دانشگاه/دانشکده است. مسئولیت حسن اجرای برنامه در سطح شهرستان به‌عهده رئیس مرکز بهداشت است. بدیهی‌است هیچ یک از نظارت‌های مربوط به دانشگاه/دانشکده، نافی نظارت اداره‌کل استانی بر کیفیت ارائه خدمات در سطوح مختلف نیست.

تبصره ۱: پزشک خانواده مسئول مرکز وظیفه اداره تیم‌های سلامت تحت‌پوشش را بعهده داشته و مسئول فنی کلیه خدمات بهداشتی درمانی قابل‌ارائه در مرکز ارائه خدمت و خانه‌های بهداشت/پایگاه‌های سلامت تحت پوشش آن نیز هست. مسئولیت مرکز ارائه‌خدمت و مدیریت تیم سلامت به‌عهده پزشک خانواده (بااولویت متخصص پزشکی خانواده، پزشکان خانواده عمومی دارای مدارک مرتبط با مدیریت سلامت و پزشکی خانواده) بوده و واگذاری آن به غیر از پزشک ممنوع است.

تبصره ۲: محل خدمت پزشک، ماما و دیگر اعضای تیم سلامت طرف قرارداد پزشکی خانواده روستایی نیز صرفا در مراکز خدمات جامع سلامت بوده و از بکارگیری آنان در دیگر واحدها از جمله پایگاه های سلامت، خانه بهداشت و ستاد دانشگاه/دانشکده و مرکز بهداشت با عناوین مختلف از جمله مراقب سلامت یا مسئول پایگاه سلامت ضمیمه و غیرضمیمه و یا بهورز و…. اجتناب گردد.

تبصره ۲: اولویت به‌کارگیری متخصصین پزشکی خانواده به‌ترتیب در مراکز ارائه خدمت آموزشی، مراکز ارائه خدمت شهری و سایر مراکز ارائه خدمت (شهری و روستایی واجد جمعیت ساکن فعال بیشتر)، مجری برنامه هستند.

تبصره ۳: پزشک خانواده مسئولیت دارد خدمات سلامت را در چارچوب بسته‌ی تعریف‌شده، بدون تبعیض سنی، جنسی، ویژگی‌های اقتصادی اجتماعی و ریسک بیماری در اختیار فرد، خانواده، جمعیت و جامعه‌ی تحت‌پوشش خود قراردهد.

ماده ۲۳: روش پرداخت اعضای تیم سلامت

۱-پرداخت پزشک، ماما، روانشناس و کارشناس تغذیه:

الف-روش پرداخت:

الف-روش پرداخت: برای دستیابی به وضعیت مطلوب جنبه‌های مختلف خدمت، پرداخت به روش ترکیبی (Mixed

Payment) به شکل زیر صورت می‌پذیرد:

• پرداخت ثابت(حکم کارگزینی)
• پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی
• پرداخت مبتنی بر ارزش (Value Based Payment)

۱-پرداخت ثابت (حکم کارگزینی):

این مبلغ براساس ضوابط مرتبط با رابطه استخدامی شامل رسمی، پیمانی، قراردادی، مشمولین قانون خدمت پزشکان و پیراپزشکان و پیام‌آوران بهداشت؛ تعیین و پس از کسر کسورات قانونی در پایان هر ماه پرداخت می‌گردد.

۲- پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی:

این مبلغ برمبنای سهم جمعیت، سهم ماندگاری، سهم پراکندگی یا دهگردشی، سهم بیتوته باتوجه به ضریب محرومیت محاسبه و آخر هر ماه پرداخت می گردد. ضریب حضور در این پرداخت موثر خواهد بود.

الف-سهم جمعیت:

الف-سهم جمعیت: بر اساس جمعیت هدف وزارت تحت پوشش فرد محاسبه می گردد. جمعیت ثبت‌شده در سامانه در پایان فصل گذشته، ملاک محاسبه جمعیت تحت‌پوشش در فرمول پرداخت است.

تبصره۱: در صورتی که جمعیت تحت پوشش پزشک و ماما کمتر از ۲۵۰۰ نفر باشد. سهم جمعیت بر اساس ۲۵۰۰ نفر محاسبه می گردد.

تبصره۲: جمعیت مازاد تحت پوشش نیروها ، حداکثر تا ۵۰ درصد تعیین شده آن نیرو، ملاک محاسبه در سهم جمعیت می باشد.

ب-سهم ماندگاری:

ب-سهم ماندگاری: سوابق سالانه خدمت در برنامه پزشکی خانواده روستایی بعنوان سهم ماندگاری محاسبه می‌گردد.

تبصره ۱: درصورت فعالیت همکاران ستادی در مراکز ارائه‌خدمت به‌عنوان تیم سلامت، سال‌های خدمت همکاران درگیر در برنامه در سطوح ستادی شاغل در مرکز مدیریت شبکه وزارت، گسترش شبکه معاونت بهداشت/شهرستان در دانشگاه/دانشکده تا ۵۰ درصد سوابق کاری در ستاد و در غیر موارد مذکور تا ۲۵ درصد سوابق کار ستادی نیز جزو سوابق ماندگاری محسوب می‌شود.

تبصره۲: برای افرادی که در شهرهای با جمعیت کمتر از ۲۰ هزار نفر در قالب قرارداد با اداره‌کل استانی در سال‌های قبل به‌عنوان پزشک خانواده اشتغال داشته‌اند و پس از تحت‌پوشش قرارگرفتن این شهرها توسط دانشگاه/دانشکده در برنامه به‌عنوان پزشک خانواده ادامه‌فعالیت داده‌اند، سهم ماندگاری درنظر گرفته‌شود.

ج – سهم پراکندگی:

ج – سهم پراکندگی: این سهم، شامل چند مولفه است:

• ۱) تعداد واحد تحت‌پوشش پزشک (نحوه محاسبه تعداد واحد تحت‌پوشش فرد): (تعداد خانه بهداشت/ پایگاه سلامت تحت‌پوشش فرد ضرب‌در چهار و در خانه‌های زیر ۵۰۰ نفر که هر دو هفته یکبار سرکشی می‌شوند ضرب‌در دو) به‌اضافه (تعداد روستای قمر تحت‌پوشش فرد) به‌اضافه (تعداد روستای سیاری تحت‌پوشش فرد تقسیم بر سه)
• ۲) فواصل (نحوه محاسبه فواصل): (مجموع فواصل خانه‌های بهداشت تحت‌پوشش فرد برحسب کیلومتر ضرب‌در چهار و در خانه‌های زیر ۵۰۰ نفر که هر دو هفته یکبار سرکشی می‌شوند ضرب‌در دو) به‌اضافه (مجموع فواصل روستاهای قمر تحت‌پوشش فرد تا مرکز برحسب کیلومتر) به‌اضافه (مجموع فواصل روستاهای سیاری مسکونی تحت‌پوشش فرد تا مرکز

تقسیم بر سه برحسب کیلومتر)

نحوه محاسبه: تعداد دهگردشی انجام‌شده در ماه تقسیم بر تعداد دهگردشی استاندارد.

در محاسبه ضریب دهگردشی، در هر روز حداکثر یک واحد درنظر گرفته می‌شود.

ضریب دهگردشی * (سهم مجموع فواصل + سهم تعداد واحدهای تحت‌پوشش فرد ) = سهم پراکندگی

د-سهم بیتوته:

د-سهم بیتوته: بر اساس ویژگی مرکز( عادی، شبانه روزی، تجمیعی) و با توجه به تعداد بیتوته انجام شده محاسبه می گردد.

تبصره ۱: در مراکز ارائه خدمت واقع در محل استقرار واحد تسهیلات زایمانی، درصورت نیاز مرکز بهداشت به ارائه خدمات پزشکی در این واحد، حق بیتوته معادل حق‌بیتوته مرکز شبانه‌روزی تعلق خواهد گرفت.

تبصره ۲: درصورت نیاز به بیتوته پرستار/بهیار، معادل حق‌بیتوته ماما، به‌صورت اضافه‌کار بابت خدمت بیتوته به آنان پرداخت شود.

ه-ضریب حضور:

ه-ضریب حضور: ضریب حضور عبارت‌است از : روزهایی (ساعات اداری) که فرد در محل خدمت حاضر بوده(صورت کسر) تقسیم بر تعداد روزهای “کاری” ماه(مخرج کسر).

پزشک خانواده موظف‌است درصورت نیاز به خدمات آنان و براساس شیفت‌بندی مرکز بهداشت، در صبح روزهای تعطیل در مراکز ارائه‌خدمت، ارائه‌خدمت نماید. دراین‌صورت، در محاسبه ضریب حضور، این روزها به صورت کسر ضریب حضور اضافه و ضریب حضور بیش از یک خواهدشد. درصورت عدم همکاری پزشک در انجام خدمت درصبح روز تعطیل به جای روزهای کاری ماه، کل روزهای ماه، در مخرج کسر ضریب حضور لحاظ شده درنتیجه ضریب حضور کمتر از یک خواهدشد.

و) حق مسئولیت:

حق‌مسئولیت پزشک مسئول در مرکز ارائه‌خدمت با یک تیم سلامت معادل ۱۰ درصد پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جغرافیایی اضافه می‌گردد. به‌ازای هر تیم سلامت مازاد که تحت مدیریت پزشک مسئول مرکز ارائه‌خدمت است ۲ درصد به این مبلغ اضافه می‌گردد. در مراکز با جمعیت کمتر از ۲۰۰۰ نفر جمعیت تحت‌پوشش که سه روز در هفته فعالیت دارند، افزایش ۱۰ درصدی پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جغرافیایی پرسنل برای هر دو مرکز لحاظ می‌گردد. به‌عنوان مثال در مراکز ارائه‌خدمت با دو تیم سلامت حق مسئولیت پزشک مسئول ۱۲درصد مبلغ پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جغرافیایی است. لازم به‌ذکر است سقف حق مسئولیت دریافتی حداکثر ۱۶ درصد است.

تبصره: با توجه به نوع خدمات و نحوه پرداخت به نیروهای مشمول پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد، این نیروها مشمول کلیه قوانین تمام وقتی می گردند و مزایای مربوطه نیز در مکانیسم پرداخت آنها محاسبه شده است.

۳: پرداخت مبتنی بر ارزش(Value Based Payment)

الف-عملکرد کمی:

الف-عملکرد کمی: شامل ویزیت، مراقبت مستقیم و مراقبت ارجاعی برای پزشکان و ماماها بر اساس جدول پیوست می باشد. برای روانشناس و کارشناس تغذیه شامل مراقبت مستقیم و مراقبت ارجاعی طبق جدول پیوست می‌باشد. عملکرد کمی اعضای تیم سلامت براساس گزارش ماهانه از سامانه های سطح یک احصا و پرداخت می گردد. حد انتظار عملکرد کمی بر اساس جمعیت گروه های سنی تحت پوشش فرد و ویژگی های منطقه‌ای می باشد.

در سال اول اجرای شیوه فوق، در صورت کسب عملکرد حداقل ۷۵ درصد حد انتظار، عملکرد کمی معادل یک در نظر گرفته می شود و در صورت هر نمره عملکرد کمتر از ۷۵ درصد حدانتظار، یک نمره از عملکرد کامل(۱۰۰ درصد)

کسر می گردد.

ب-عملکرد کیفی:

ب-عملکرد کیفی: عملکرد کیفی اعضای تیم سلامت براساس شاخص های کیفی اخذ شده( طبق جدول پیوست) از سامانه های سطح یک هر کدام از اعضای تیم سلامت بصورت فصلی محاسبه و پرداخت می‌گردد.

حد انتظار عملکرد کیفی بر اساس ماطلاعات موجود و شرایط و ویژگی های منطقه‌ای می باشد.

امتیاز مربوط به عملکرد کیفی بر اساس درصد از حصول عملکرد حد انتظار تعیین شده خواهد بود.

ج-عملکرد رضایت سنجی:

ج-عملکرد رضایت سنجی: بر اساس دریافت نظرات گیرندگان خدمت و نتایج پایش و نظارت مرکز بهداشت بصورت فصلی محاسبه و پرداخت می گردد.

* فرمول روش پرداخت در برنامه: شامل سرجمع بندهای زیراست:

پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جغرافیایی :سهم بیتوته + ضریب حضور * [(سهم پراکندگی + K ریال * جمعیت) + سهم ماندگاری)]

سهم عملکردی: (ضریب عملکرد کمی* سهم عملکردفنی)+(ضریب عملکرد کیفی*سهم عملکرد کیفی)+(ضریب عملکرد رضایت سنجی*سهم عملکرد رضایت سنجی)

تبصره۱:به‌منظور جذب و ماندگاری پزشکان و ماماها در مراکز ارائه خدمت که جذب آنان در این مراکز با شرایط موجود ممکن نیست، به‌شرط موافقت ستاد استانی و تایید ستاد کشوری و نیز تامین منابع مالی موردنیاز توسط دانشگاه/دانشکده می‌توان مبلغی به پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد فرد، اضافه نمود. خاطرنشان می‌سازد این افزایش شامل پزشکانی که به شکل اقماری (۱۵ روز در ماه) در مرکز حضور دارند، نمی‌شود.

تبصره۲: درصورت انجام خدمات جانبی درمانی موضوع بند ۷ و ۹ ماده ۶، توسط پزشک/دندانپزشک ۱۰۰ درصد درآمد حاصل از انجام خدمات خارج از بسته‌های خدمتی پزشک/دندانپزشک مرکز (طبق تعرفه دولتی)، پس از کسر هزینه‌های مرتبط با خدمت خارج بسته (ازجمله مواد مصرفی، تجهیزات، نیروی انسانی پشتیبان و …) و پس از بررسی کارشناسی معاونت بهداشت، به‌صورت FFS ماهانه به پزشکان خانواده/ دندانپزشکان آن مرکز پرداخت گردد.

تبصره۳: در صورت انجام خدمات جانبی موضوع بند ۸ ماده ۶، توسط مامای خانواده، مبلغی تحت عنوان حق خدمات جانبی(طبق جدول پرداخت)، پس از بررسی کارشناسی معاونت بهداشت، ماهانه به پرداختی ماما اضافه می گردد.

۲- پرداخت به نیروهای پاراکلینیک:

۲- پرداخت به نیروهای پاراکلینیک: شامل پرداخت ثابت (حکم کارگزینی)، پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی( برمبنای سهم جمعیت، سهم ماندگاری و پراکندگی باتوجه به ضریب محرومیت) محاسبه و پرداخت می گردد.

۳- پرداخت به سایرنیروها:

۳- پرداخت به سایرنیروها: شامل پرداخت ثابت(حکم کارگزینی) و مزایا و کارانه می باشد.

۴-پرداخت به پرسنل جانشین:

۴-پرداخت به پرسنل جانشین: شامل پرداخت ثابت(حکم کارگزینی)، پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی و مبتنی بر ارزش می باشد. پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی برابر متوسط این بخش از پرداخت شهرستان بدون احتساب ماندگاری و بیتوته است. پرداخت سهم بیتوته براساس نوع مرکز و تعداد بیتوته انجام شده، می باشد. سهم ماندگاری نیز براساس سنوات خدمت در برنامه (با در نظر گرفتن ضریب ماندگاری کامل در سطح شهرستان ) پرداخت می گردد.

۵-پرداخت به متخصصین پزشکی خانواده:

۵-پرداخت به متخصصین پزشکی خانواده: پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد به متخصصین پزشکی خانواده

براساس شیوه‌نامه مربوطه و معادل ۱۶۰ درصد کل پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد پزشکان خانواده عمومی است.

تبصره ۱: درصورت نبود امکانات آموزشی در مراکز ارائه‌خدمت محل خدمت متخصصین پزشکی خانواده (طبق شیوه نامه به‌کارگیری متخصصین پزشکی خانواده)، از پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد پرداختی به این متخصصین مبلغی کسر نخواهدشد.

تبصره ۲: باتوجه به مهارت‌های آموخته‌شده توسط پزشکان خانواده در دوره‌های مرتبط (MPH، بریجینگ یا …) به‌غیراز متخصصین پزشکی خانواده، مبلغی معادل ۵ درصد کل پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد، به پرداختی این پزشکان اضافه می‌گردد.

۶- پرداخت در مراکز اقماری:

۶- پرداخت در مراکز اقماری: مرکز بهداشت می تواند در مراکز ارائه‌خدمت با ضریب محرومیت ۱/۸۵ و یا بالاتر به شرط موافقت و تایید ستاد کشوری و امکان تامین منابع مالی ازسوی دانشگاه/دانشکده می‌تواند برای جذب پزشک و ماما از نوع قرارداد اقماری (۱۵روزه با احتساب مرخصی استحقاقی) استفاده نماید. پرداخت شامل پرداخت ثابت(حکم کارگزینی)، پرداخت مبتنی بر شاخص های منطقه ای و جمعیتی) و مبتنی بر ارزش می باشد. برای محاسبه ضریب حضور پزشک و ماما در این مراکز به‌ازای هر روز کارکرد معادل ۱/۴ روز حضور در نظر گرفته می شود. لازم‌است فهرست پزشکان و ماماهای مراکز اقماری به‌همراه شماره ملی ازسوی معاونت بهداشتی به اداره‌کل استانی ارسال شود. این پزشکان در ایام عدم حضور، حق هیچ‌گونه فعالیت پزشکی در بخش خصوصی ندارند. نحوه ارائه خدمات دندانپزشکان و پرداخت مبتنی برعملکرد آنها در این مراکز همانند سایر مراکز ارائه‌خدمت است.

۷- پرداخت در مراکز دو شیفت اداری مجزا:

۷- پرداخت در مراکز دو شیفت اداری مجزا: در مراکز ارائه‌خدمت دو شیفت، مبلغ ۱۰ درصد، مشروط به فعال بودن در ساعات بین دو شیفت، به کل مبلغ پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد پزشک و ماما اضافه می‌گردد.

۸- ویزیت جمعیت غیر تحت‌پوشش:

۸- ویزیت جمعیت غیر تحت‌پوشش: در مراکز ارائه‌خدمت، هرگاه پزشک/ ماما، بیماران غیر جمعیت تحت‌پوشش خود را پذیرش و ویزیت نماید، مرکز بهداشت باید ۴۰ درصد تعرفه پزشک/ماما را برای پزشک/ماما و براساس گزارش ویزیت از سامانه‌های سطح اول، محاسبه و پرداخت نماید.

۹-پرداخت دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان:

• الف) اجزای تاثیرگذار بر دریافتی دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان شامل مجموع خدمات وزن دهی ماهانه ثبت شده در سامانه ، ضریب محرومیت، ارزش ریالی خدمت (ضریب K) و ضریب عملکرد است.

خدمات تعریف شده بسته سلامت دهان و دندان شامل فلورایدتراپی، فیشورسیلانت، بروساژ دو فک، جرمگیری، کشیدن دندان، ترمیم دندان ،پالپوتومی، درمان پالپ زنده، فعالیت های آموزشی و دهگردشی است. مبنای خدمات دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان براساس جدول ذیل است:

خدمات وزن دهی شده بسته سلامت دهان و دندان و دندانپزشکی

ردیف	خدمت	وزن خدمت
۱	فلورایدتراپی دو فک	۱۵
۲	فیشور سیلنت هر دندان (۶ و ۷)	۲۵
۳	جرمگیری دو فک	۲۵
۴	بروساژ دو فک	۱۰
۵	کشیدن دندان شیری	۱۵
۶	کشیدن دندان دائمی	۲۵
۷	ترمیم یک سطحی آمالگام	۳۵
۸	ترمیم دو سطحی آمالگام	۴۰
۹	ترمیم سه سطحی آمالگام/SSC	۴۵
۱۰	ترمیم یک سطحی کامپوزیت (قدامی-خلفی) PRR	۴۰
۱۱	ترمیم دو سطحی کامپوزیت (قدامی-خلفی)	۴۵
۱۲	ترمیم سه سطحی کامپوزیت (قدامی-خلفی)	۵۰
۱۳	پالپوتومی	۳۰
۱۴	درمان پالپ زنده	۴۰

ب)فرمول پرداخت به دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان به شرح ذیل است:

پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد=

ضریب محرومیت x جمع وزنی خدمات ماهانه ثبت شده در سامانه x ضریب K (ارزش ریالی خدمت) x ضریب عملکرد

ضریب محرومیت: براساس میانگین ضریب محرومیت چهارگانه (دانشگاه/دانشکده، شهرستان، بخش و مرکز) لحاظ می گردد.

ارزش ریالی خدمت (ضریب K) در روش پرداخت دندانپزشک/بهداشتکار دهان و دندان طی اجرای دستورعمل اجرایی نسخه جاری، برای دندانپزشک ۵۵۰۰۰ ریال و برای بهداشتکار دهان و دندان ۳۸۰۰۰ ریال لحاظ می گردد.

تبصره ۱: ارزش ریالی خدمت (ضریب K)برای گروه هدف عدد ۶۹۰۰۰ محاسبه شود.

تبصره ۲: به ازای هر سال ماندگاری دندانپزشک در مرکز/شبکه، یک درصد به K پایه اضافه می شود.

ج- درخصوص خدمات ارائه شده، به موارد ذیل توجه شود:

د-در طول سه ماه، ترکیبی از خدمات بسته دهان و دندان ارائه شده باشد و میزان خدمت کشیدن کمتر از ۵۰ درصد کل خدمات ارائه شده باشد.

و- واحد سلامت دهان و دندان دانشگاه/دانشکده موظف به ارائه نتایج پایش عملکرد دندانپزشکان/بهداشتکاران دهان و دندان تحت‌پوشش به‌صورت فصلی به مدیریت گسترش شبکه دانشگاه/دانشکده به‌منظور محاسبه پرداخت کارانه مبتنی بر عملکرد است.

۱۰- پرداخت نگهبان/ سرایدار/ خدمتگزار/ پذیرش: جذب نیروی نگهبان/ سرایدار/ خدمتگزار/ پذیرش جهت مراکز ارائه‌خدمت ازطریق خرید خدمات و عقدقرارداد با شرکت‌ها، درصورت اخذ مجوز از هیئت‌رئیسه و یا هیئت امنای دانشگاه/دانشکده و ازمحل اعتبارات جاری، مقدور است.

ماده۲۴: زمان اجرا:

تاریخ اجرای این دستورعمل از ۱۴۰۴/۰۱/۰۱ تا ابلاغ دستورعمل جدید، مسئولیت حسن‌اجرا و پاسخگوئی درقبال هرگونه تغییر و اجرانکردن آن به‌عهده معاون بهداشتی دانشگاه/دانشکده و مدیرکل بیمه سلامت استان است.

ماده ۲۵: جداول راهنمای روش پرداخت تیم سلامت:

پرداخت پزشک خانواده

ضریب محرومیت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم جمعیت: به ازای جمعیت تحت پوشش	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم ماندگاری: به ازای هرسال خدمت در مراکز رائه خدمت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: تک پزشک	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: دو پزشک	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: سه پزشک وبیشتر	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: معین و تجمیعی، ۱۶ ساعته	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: شبانه روزی	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای واحد	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای هر کیلومتر جاده آسفالت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای هر کیلومتر جاده خاکی/شنی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کمی –k خدمت	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کیفی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): رضایتمندی
۱	۴۴,۰۰۰	۲,۳۵۰,۰۰۰	۲,۵۰۰,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۳,۵۰۰,۰۰۰	۷,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۰۰۰,۰۰۰	۴۵۰,۰۰۰	۱۰,۵۰۰	۱۴,۶۰۰	۴۸۳۹	۳۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۰۰۰,۰۰۰
۱/۱	۴۵۳۵۰	۳,۰۶۹,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۴,۲۰۰,۰۰۰	۸,۴۰۰,۰۰۰	۱۲,۰۰۰,۰۰۰	۶۰۳,۰۰۰	۱۲,۱۵۰	۱۶,۲۴۰	۶۴۵۲/۲	۴۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۲۰۰,۰۰۰
۱/۲	۴۶۷۰۰	۳,۷۸۸,۰۰۰	۳,۵۰۰,۰۰۰	۴,۲۰۰,۰۰۰	۴,۹۰۰,۰۰۰	۹,۸۰۰,۰۰۰	۱۴,۰۰۰,۰۰۰	۷۵۶,۰۰۰	۱۳,۸۰۰	۱۷,۸۸۰	۸۰۶۵/۴	۵۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۴۰۰,۰۰۰
۱/۳	۴۸۰۵۰	۴,۵۰۷,۰۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۴,۸۰۰,۰۰۰	۵,۶۰۰,۰۰۰	۱۱,۲۰۰,۰۰۰	۱۶,۰۰۰,۰۰۰	۹۰۹,۰۰۰	۱۵,۴۵۰	۱۹,۵۲۰	۹۶۷۸/۶	۶۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۶۰۰,۰۰۰
۱/۴	۴۹۴۰۰	۵,۲۲۶,۰۰۰	۴,۵۰۰,۰۰۰	۵,۴۰۰,۰۰۰	۶,۳۰۰,۰۰۰	۱۲,۶۰۰,۰۰۰	۱۸,۰۰۰,۰۰۰	۱,۰۶۲,۰۰۰	۱۷,۱۰۰	۲۱,۱۶۰	۱۱۲۹۱/۸	۷۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۸۰۰,۰۰۰
۱/۵	۵۰۷۵۰	۵,۹۴۵,۰۰۰	۵,۰۰۰,۰۰۰	۶,۰۰۰,۰۰۰	۷,۰۰۰,۰۰۰	۱۴,۰۰۰,۰۰۰	۲۰,۰۰۰,۰۰۰	۱,۲۱۵,۰۰۰	۱۸,۷۵۰	۲۲,۸۰۰	۱۲۹۰۵	۸۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۰۰۰,۰۰۰
۱/۶	۵۲۱۰۰	۶,۶۶۴,۰۰۰	۵,۵۰۰,۰۰۰	۶,۶۰۰,۰۰۰	۷,۷۰۰,۰۰۰	۱۵,۴۰۰,۰۰۰	۲۲,۰۰۰,۰۰۰	۱,۳۶۸,۰۰۰	۲۰,۴۰۰	۲۴,۴۴۰	۱۴۵۱۸/۲	۹۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۲۰۰,۰۰۰
۱/۷	۵۳۴۵۰	۷,۳۸۳,۰۰۰	۶,۰۰۰,۰۰۰	۷,۲۰۰,۰۰۰	۸,۴۰۰,۰۰۰	۱۶,۸۰۰,۰۰۰	۲۴,۰۰۰,۰۰۰	۱,۵۲۱,۰۰۰	۲۲,۰۵۰	۲۶,۰۸۰	۱۶۱۳۱/۴	۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۴۰۰,۰۰۰
۱/۸	۵۴۸۰۰	۸,۱۰۲,۰۰۰	۶,۵۰۰,۰۰۰	۷,۸۰۰,۰۰۰	۹,۱۰۰,۰۰۰	۱۸,۲۰۰,۰۰۰	۲۶,۰۰۰,۰۰۰	۱,۶۷۴,۰۰۰	۲۳,۷۰۰	۲۷,۷۲۰	۱۷۷۴۴/۶	۱۱۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۶۰۰,۰۰۰
۱/۹	۵۶۱۵۰	۸,۸۲۱,۰۰۰	۷,۰۰۰,۰۰۰	۸,۴۰۰,۰۰۰	۹,۸۰۰,۰۰۰	۱۹,۶۰۰,۰۰۰	۲۸,۰۰۰,۰۰۰	۱,۸۲۷,۰۰۰	۲۵,۳۵۰	۲۹,۳۶۰	۱۹۳۵۷/۸	۱۲۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۸۰۰,۰۰۰
۲	۵۷۵۰۰	۹,۵۴۰,۰۰۰	۷,۵۰۰,۰۰۰	۹,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۵۰۰,۰۰۰	۲۱,۰۰۰,۰۰۰	۳۰,۰۰۰,۰۰۰	۱,۹۸۰,۰۰۰	۲۷,۰۰۰	۳۱,۰۰۰	۲۰۹۷۱	۱۳۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۲,۰۰۰,۰۰۰

پرداخت مامای خانواده

ضریب محرومیت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم جمعیت: به ازای جمعیت تحت پوشش	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم ماندگاری: به ازای هرسال خدمت در مراکز رائه خدمت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم بیتوته: بیتوته	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای هر واحد دهگردشی	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای هر کیلومتر جاده آسفالت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: به ازای هر کیلومتر جاده خاکی/شنی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کمی –k خدمت	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کیفی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): رضایت سنجی	سایر: خدمات جانبی
۱	۱۵,۰۰۰	۲,۰۰۰,۰۰۰	۱,۵۰۰,۰۰۰	۴۵۰,۰۰۰	۱۰,۵۰۰	۱۴,۶۰۰	۴۰۰۰	۲۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۵,۰۰۰,۰۰۰
۱/۱	۱۶,۵۰۰	۲,۲۰۰,۰۰۰	۱,۶۵۰,۰۰۰	۴۹۵,۰۰۰	۱۱,۵۵۰	۱۶,۰۶۰	۴۴۰۰	۲۲,۰۰۰,۰۰۰	۱۱,۰۰۰,۰۰۰	۱۶,۵۰۰,۰۰۰
۱/۲	۱۸,۰۰۰	۲,۴۰۰,۰۰۰	۱,۸۰۰,۰۰۰	۵۴۰,۰۰۰	۱۲,۶۰۰	۱۷,۵۲۰	۴۸۰۰	۲۴,۰۰۰,۰۰۰	۱۲,۰۰۰,۰۰۰	۱۸,۰۰۰,۰۰۰
۱/۳	۱۹,۵۰۰	۲,۶۰۰,۰۰۰	۱,۹۵۰,۰۰۰	۵۸۵,۰۰۰	۱۳,۶۵۰	۱۸,۹۸۰	۵۲۰۰	۲۶,۰۰۰,۰۰۰	۱۳,۰۰۰,۰۰۰	۱۹,۵۰۰,۰۰۰
۱/۴	۲۱,۰۰۰	۲,۸۰۰,۰۰۰	۲,۱۰۰,۰۰۰	۶۳۰,۰۰۰	۱۴,۷۰۰	۲۰,۴۴۰	۵۶۰۰	۲۸,۰۰۰,۰۰۰	۱۴,۰۰۰,۰۰۰	۲۱,۰۰۰,۰۰۰
۱/۵	۲۲,۵۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۲,۲۵۰,۰۰۰	۶۷۵,۰۰۰	۱۵,۷۵۰	۲۱,۹۰۰	۶۰۰۰	۳۰,۰۰۰,۰۰۰	۱۵,۰۰۰,۰۰۰	۲۲,۵۰۰,۰۰۰
۱/۶	۲۴,۰۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۲,۴۰۰,۰۰۰	۷۲۰,۰۰۰	۱۶,۸۰۰	۲۳,۳۶۰	۶۴۰۰	۳۲,۰۰۰,۰۰۰	۱۶,۰۰۰,۰۰۰	۲۴,۰۰۰,۰۰۰
۱/۷	۲۵,۵۰۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۲,۵۵۰,۰۰۰	۷۶۵,۰۰۰	۱۷,۸۵۰	۲۴,۸۲۰	۶۸۰۰	۳۴,۰۰۰,۰۰۰	۱۷,۰۰۰,۰۰۰	۲۵,۵۰۰,۰۰۰
۱/۸	۲۷,۰۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۲,۷۰۰,۰۰۰	۸۱۰,۰۰۰	۱۸,۹۰۰	۲۶,۲۸۰	۷۲۰۰	۳۶,۰۰۰,۰۰۰	۱۸,۰۰۰,۰۰۰	۲۷,۰۰۰,۰۰۰
۱/۹	۲۸,۵۰۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۲,۸۵۰,۰۰۰	۸۵۵,۰۰۰	۱۹,۹۵۰	۲۷,۷۴۰	۷۶۰۰	۳۸,۰۰۰,۰۰۰	۱۹,۰۰۰,۰۰۰	۲۸,۵۰۰,۰۰۰
۲	۳۰,۰۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۹۰۰,۰۰۰	۲۱,۰۰۰	۲۹,۲۰۰	۸۰۰۰	۴۰,۰۰۰,۰۰۰	۲۰,۰۰۰,۰۰۰	۳۰,۰۰۰,۰۰۰

پرداخت روانشناس

ضریب محرومیت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم جمعیت: به ازای جمعیت تحت پوشش	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم ماندگاری: به ازای هرسال خدمت در مراکز رائه خدمت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: سهم مرکز-به ازای هرمرکز	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کمی-k خدمت	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کیفی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): رضایت سنجی
۱	۲,۵۰۰	۲,۰۰۰,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۵۹۸۱	۱۰,۰۰۰,۰۰۰	۵,۰۰۰,۰۰۰
۱/۱	۲,۶۰۰	۲,۲۰۰,۰۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۶۱۸۰/۴	۱۰,۵۰۰,۰۰۰	۵,۵۰۰,۰۰۰
۱/۲	۲,۷۰۰	۲,۴۰۰,۰۰۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۶۳۷۹/۸	۱۱,۰۰۰,۰۰۰	۶,۰۰۰,۰۰۰
۱/۳	۲,۸۰۰	۲,۶۰۰,۰۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۶۵۷۹/۲	۱۱,۵۰۰,۰۰۰	۶,۵۰۰,۰۰۰
۱/۴	۲,۹۰۰	۲,۸۰۰,۰۰۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۶۷۷۸/۶	۱۲,۰۰۰,۰۰۰	۷,۰۰۰,۰۰۰
۱/۵	۳,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۶۹۷۸	۱۲,۵۰۰,۰۰۰	۷,۵۰۰,۰۰۰
۱/۶	۳,۱۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۴,۲۰۰,۰۰۰	۷۱۷۷/۴	۱۳,۰۰۰,۰۰۰	۸,۰۰۰,۰۰۰
۱/۷	۳,۲۰۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۴,۴۰۰,۰۰۰	۷۳۷۶/۸	۱۳,۵۰۰,۰۰۰	۸,۵۰۰,۰۰۰
۱/۸	۳,۳۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۴,۶۰۰,۰۰۰	۷۵۷۶/۲	۱۴,۰۰۰,۰۰۰	۹,۰۰۰,۰۰۰
۱/۹	۳,۴۰۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۴,۸۰۰,۰۰۰	۷۷۷۵/۶	۱۴,۵۰۰,۰۰۰	۹,۵۰۰,۰۰۰
۲	۳,۵۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۵,۰۰۰,۰۰۰	۷۹۷۵	۱۵,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۰۰۰,۰۰۰

پرداخت کارشناس تغذیه

ضریب محرومیت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم جمعیت: به ازای جمعیت تحت پوشش	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم ماندگاری: به ازای هرسال خدمت در مراکز رائه خدمت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم پراکندگی: سهم مرکز-به ازای هرمرکز	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کمی-k خدمت	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): کیفی	مبتنی بر ارزش(طبق جدول پیوست): رضایت سنجی
۱	۲,۵۰۰	۲,۰۰۰,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۵۹۸۱	۱۰,۰۰۰,۰۰۰	۵,۰۰۰,۰۰۰
۱/۱	۲,۶۰۰	۲,۲۰۰,۰۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۶۱۸۰/۴	۱۰,۵۰۰,۰۰۰	۵,۵۰۰,۰۰۰
۱/۲	۲,۷۰۰	۲,۴۰۰,۰۰۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۶۳۷۹/۸	۱۱,۰۰۰,۰۰۰	۶,۰۰۰,۰۰۰
۱/۳	۲,۸۰۰	۲,۶۰۰,۰۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۶۵۷۹/۲	۱۱,۵۰۰,۰۰۰	۶,۵۰۰,۰۰۰
۱/۴	۲,۹۰۰	۲,۸۰۰,۰۰۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۶۷۷۸/۶	۱۲,۰۰۰,۰۰۰	۷,۰۰۰,۰۰۰
۱/۵	۳,۰۰۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۶۹۷۸	۱۲,۵۰۰,۰۰۰	۷,۵۰۰,۰۰۰
۱/۶	۳,۱۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۴,۲۰۰,۰۰۰	۷۱۷۷/۴	۱۳,۰۰۰,۰۰۰	۸,۰۰۰,۰۰۰
۱/۷	۳,۲۰۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۴,۴۰۰,۰۰۰	۷۳۷۶/۸	۱۳,۵۰۰,۰۰۰	۸,۵۰۰,۰۰۰
۱/۸	۳,۳۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۴,۶۰۰,۰۰۰	۷۵۷۶/۲	۱۴,۰۰۰,۰۰۰	۹,۰۰۰,۰۰۰
۱/۹	۳,۴۰۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۴,۸۰۰,۰۰۰	۷۷۷۵/۶	۱۴,۵۰۰,۰۰۰	۹,۵۰۰,۰۰۰
۲	۳,۵۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۵,۰۰۰,۰۰۰	۷۹۷۵	۱۵,۰۰۰,۰۰۰	۱۰,۰۰۰,۰۰۰

پرداخت نیروی پاراکلینیک

ضریب محرومیت	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم جمعیت: به ازای جمعیت تحت پوشش	مبتنی بر شاخصهای منطقه ای — سهم ماندگاری: به ازای هرسال خدمت در مراکز رائه خدمت	سایر: پراکندگی- نمونه گیری به ازای هرمرکز
۱	۱۲,۵۰۰	۲,۰۰۰,۰۰۰	۲,۵۰۰,۰۰۰
۱/۱	۱۲,۷۵۰	۲,۲۰۰,۰۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰
۱/۲	۱۳,۰۰۰	۲,۴۰۰,۰۰۰	۳,۹۰۰,۰۰۰
۱/۳	۱۳,۲۵۰	۲,۶۰۰,۰۰۰	۴,۶۰۰,۰۰۰
۱/۴	۱۳,۵۰۰	۲,۸۰۰,۰۰۰	۵,۳۰۰,۰۰۰
۱/۵	۱۳,۷۵۰	۳,۰۰۰,۰۰۰	۶,۰۰۰,۰۰۰
۱/۶	۱۴,۰۰۰	۳,۲۰۰,۰۰۰	۶,۷۰۰,۰۰۰
۱/۷	۱۴,۲۵۰	۳,۴۰۰,۰۰۰	۷,۴۰۰,۰۰۰
۱/۸	۱۴,۵۰۰	۳,۶۰۰,۰۰۰	۸,۱۰۰,۰۰۰
۱/۹	۱۴,۷۵۰	۳,۸۰۰,۰۰۰	۸,۸۰۰,۰۰۰
۲	۱۵,۰۰۰	۴,۰۰۰,۰۰۰	۹,۵۰۰,۰۰۰

پیوست های این دستورعمل به شرح ذیل همزمان ارسال می‌گردد:

• بسته خدمت ابلاغی
• ضوابط و استاندارد سطح بندی آزمایشگاه ها
• اصول و ضوابط استاندارد ها و ساختارهای شبکه بداشت و درمان
• جدول پرداخت مبتنی بر ارزش تیم سلامت

منبع : سایت حسابداری بیمارستان
کانال تلگرام @hospitalaccounting